Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Лохмабен (гейл: Loch Mhabain) – Шотландиядағы шағын қала және азаматтық округ, сонымен қатар қамал орналасқан жер. Ол Локербиден батысқа қарай 6 шақырым қашықтықта, Дэмфрис және Галлоуэй аймағында орналасқан. 12 ғасырға қарай Брюс әулеті жергілікті жер иелеріне айналған, ал 14 ғасырда Эдуард I Лохмабен қамалын қайта жаңартқан. Кейіннен 1384/85 жылдары Арчибальд Дуглас, Дугластың 3-графы оны басып алды және 17 ғасырдың басында тастап кетілді. Қала 1447 жылы Корольдік Бург мәртебесін алды.
Lochmaben (Gaelic: Loch Mhabain) is a small town and civil parish in Scotland, and site of a castle. It lies 4 mile (6 km) west of Lockerbie, in Dumfries and Galloway. By the 12th century the Bruce family had become the local landowners and, in the 14th century, Edward I rebuilt Lochmaben Castle. It was subsequently taken by Archibald Douglas, 3rd Earl of Douglas in 1384/5 and was abandoned in the early 17th century. The town itself became a Royal Burgh in 1447.
Этимология
Лохмабен атауы римдік Locus Maponi деген атаудан шыққан болуы мүмкін. Бұл есім бритт тілінде пайда болған, ағылшын тілінде оны Гирик деп біледі және Мак Рат ("Бақыт ұлы"), шамамен 878-889 жылдары өмір сүрген, пикттердің немесе қазіргі Лохмабен аумағындағы Альбаның патшасы болған.
It is likely that the name Lochmaben represents the Roman name Locus Maponi. This name is Brittonic in origin, known in English simply as Giric and nicknamed Mac Rath ("Son of Fortune"); fl. c. 878–889), who was a king of the Picts or the king of Alba, at what is now Lochmaben.
Анандейл иелері
1160 жылға қарай англо-нормандық де Брюс (Брюс) әулеті Аннандейлдің иелеріне айналды. Йоркширдің Кливленд аймағындағы Скелтон лорды Роберт де Брюс Англия королі Генрих I сарайындағы көрнекті тұлға болды, онда ол сол монархтың күйеуінің інісі, Шотландияның принці Дэвидпен жақын қарым-қатынас орнатты. 1124 жылы принц Шотландия королі Дэвид I болғанда, Брюс одан Аннандейл иелігін және Шотландияның оңтүстігіндегі кең байлықтарды алды. (Де Брюс туған жері Гисборо қаласында жерленген). 15 ғасырға қарай иелік Александр Стюарт, Албани герцогының қолына көшті. 1485 жылы оның қайтысынан кейін, ол және Лохмабен қамалы 1487 жылғы 1 қазандағы Парламент актісімен Корольдікке қосылды.
By 1160, the Anglo Norman de Brus (Bruce) family had become the Lords of Annandale. Robert de Brus Lord of Skelton in the Cleveland area of Yorkshire, was a notable figure at the court of King Henry I of England, where he became intimate with Prince David of Scotland, that monarch's brother in law. When the Prince became King David I of Scotland, in 1124, Bruce obtained from him the Lordship of Annandale, and great possessions in the south of Scotland. (de Brus was nevertheless buried at Guisborough, the place of his birth). By the 15th century the Lordship was in the hands of Alexander Stewart, Duke of Albany. Following his death in 1485 it, and the castle of Lochmaben, were annexed to the Crown by Act of Parliament dated 1 October 1487.
Қалдықтар мен шайқастар
13 ғасырда Брюс әулеті Лохмабенде қамал салған, оның қалдықтары қазір гольф алаңының астында жатыр. Бұл жерде король Роберт Брюс дүниеге келген деген әңгіме бар, сондықтан қала өзінің елтаңбасында "E Nobis Liberator Rex" ("Бізден азаттық әкелген патша туды") деген ұранды қабылдаған. Дегенмен, бұл мәлімдеме салыстырмалы түрде кеш жасалған; оны толығымен жоққа шығаруға болмайды, бірақ оның туған жері Тернбери қамалы болуы ықтимал. Брюс Шотландияның тәуелсіздік соғысы кезінде осы аймақ үшін ағылшындармен күрескен. Англия королі Эдуард 1300 жыл шамасында Лох қамалының оңтүстік жағындағы қамалдың орнына әлдеқайда мықты құрылыс салған, оның қалдықтары оның қорғанысының күшін көрсетуде. Арчибальд Дуглас, Галлоуэй лорды, Март және Дуглас графтарының көмегімен тоғыз күндік қоршаудан кейін 1384/85 жылдың 4 ақпанында Лохмабен қамалын ағылшындардан тартып алып, "толығымен қиратқан". Қамал мен барондық Март графтарының меншігіне өтті, бірақ 10-шы граф мүлігінен айырылып, кейін 1409 жылы қайта иеленген кезде, ол "Лохмабен қамалы мен Аннандейл билігінен басқа" деп көрсетілген. 1484 жылдың 22 шілдесінде Лохмабен жәрмеңкесінде шайқас болды: Александр Стюарт, Албани герцогы және Джеймс Дуглас, Дугластың 9-шы графы бастаған 500 жеңіл атты әскер Шотландияға басып кірді, бірақ жеңіліске ұшырады. 1508 жылдың 16 қаңтарында Эдинбургте сэр Роберт Лаудер басс (1517/18 ж. ө.), рыцарь, үш жылға "Лохмабен корольдік қамалы мен бекінісінің капитаны және күзетшісі, барлық қосымшаларымен" және басқа да артықшылықтармен тағайындалды. 1605 жылы Шекараның орынбасары, сол Илктің сэр Уильям Кранстон (кейін 1-ші Лорд Кранстон) Лохмабен қамалының күзетшісі болды. Лохмабен маңыздылығын сақтап, 17 ғасырдың басына дейін, қамал соңғы қоршауды көргенге дейін, құлпытас тарихымен көзге түсті және біртіндеп тасталып кетті.
At some point in the 13th century the Bruces built a castle, probably a keep, at Lochmaben, the remains of which now lie under a golf course. It is claimed that King Robert the Bruce was born there, which is why the town adopted the motto "E Nobis Liberator Rex" ("From us is sprung a liberator king") on its coat of arms. However, this claim is relatively late; it cannot be ruled out, but his birthplace was more likely Turnberry Castle. Bruce certainly battled the English over this area during the Wars of Scottish Independence. The English King Edward replaced the castle with a much sturdier structure at the south end of Castle Loch around 1300 and its remains still show the massive strength of its defences. Archibald Douglas, Lord of Galloway, with the assistance of the Earls of March and Douglas, after a siege of nine days, took Lochmaben Castle from the English and "razed it to the ground" on 4 February 1384/5. The castle and barony became a possession of the Earls of March, but when the 10th Earl was forfeited and then reinstated, in 1409, it is noted that it was "with the exception of the castle of Lochmaben and the Lordship of Annandale." The Battle of Lochmaben Fair was fought on 22 July 1484: a force of 500 light horsemen led by Alexander Stewart, Duke of Albany and James Douglas, 9th Earl of Douglas invaded Scotland, but were defeated. On 16 January 1508/9, at Edinburgh, Sir Robert Lauder of The Bass (d.1517/8), knight, was appointed "Captain and Keeper of the King's castle and fort of Lochmaben, with all pertinentes" and other privileges etc., for three years. In 1605 the Depute Lieutenant of the Borders, Sir William Cranstoun of that Ilk (later 1st Lord Cranstoun), was Keeper of Lochmaben Castle. Lochmaben remained important and had a turbulent history until some time after the early 17th century by which time the castle had seen its last siege and was gradually abandoned.
Қала
Қала 1447 жылы гүлденіп, Корольдік Бургқа айналды, ал 1579 жылы Корольдік жарғы алды. Бейбітшілік орнықтырғаннан кейін маңызы азайды, бірақ 1723 жылы едәуір тольбут (кейін Лохмабен қалалық әкімдігі деп аталды) салуға жеткілікті қаражаты болды. Қала кең басты көшесімен жақсы қамтамасыз етілген және төбелі-қырлы аймақта орналасқан. Теміржол 1863 жылы келді, Лохмабен Думфрис-Локерби бағытындағы аялдама болды, солтүстік және оңтүстікке байланыс жасауды жеңілдетті. 1952 жылы жолаушылар тасымалы, ал 1966 жылы жүк тасымалы тоқтатылды.
The town had prospered and become a Royal Burgh in 1447, and a Royal Charter in 1579. Its importance waned with the peace that was to become the norm, but it had sufficient resources to build a substantial tolbooth (which later known as Lochmaben Town Hall) in 1723. The town is well found with a broad main street and the town is set in rolling countryside. The railway came in 1863, with Lochmaben a stop on the Dumfries to Lockerbie line, and brought easy communication both north and south. It closed to passengers in 1952 and to freight in 1966.
Басқару
Лохмабен Дюмфрисшир, Клайдсдейл және Твиддейл сайлау округінде орналасқан. Консервативтік партиядан Дэвид Мунделл қазіргі Парламент депутаты. Ол Шотландия Парламентінің Оңтүстік Шотландия аймағына жатады, бұл Думфрисшир сайлау округінде. Консервативтік партияның Оливер Манделл – Шотландия Парламентінің депутаты (MSP). Brexit-ке дейін, оның тұрғындары Еуропарламентінің Шотландия округі үшін Еуродепутаттарды сайлауға дауыс берді.
Lochmaben is in the parliamentary constituency of Dumfriesshire, Clydesdale and Tweeddale, David Mundell of the Conservative Party is the current Member of Parliament (MP). It is part of the South Scotland region in the Scottish Parliament, being in the constituency of Dumfriesshire. Oliver Mundell of the Conservatives is the MSP. Before Brexit, for the European Parliament its residents voted to elect MEP's for the Scotland constituency.
Денсаулық сақтау
Лохмабен ауруханасы 1905 жылы жұқпалы ауруларға арналған аурухана ретінде ашылды. Алайда, мұндай аурулардың дерлік жойылуына байланысты, қазір ол 16 төсектік, физикалық және психикалық денсаулық мәселелерімен айналысатын қазіргі заманғы қоғамдық емдеу орталығы болып табылады.
Lochmaben Hospital was opened in 1905 as an infectious diseases hospital but, with the virtual demise of these diseases, it is now a modern 16 bed community facility caring for both physical and psychiatric problems.
Білім
Қаланың өзінің мектебі бар: Лохмабен бастауыш мектебі.
The town has its own school: Lochmaben Primary School.
Демалыс
Сондай-ақ, қала шетіндегі Кирк көлін қоршап тұрған 18 лункалы гольф алаңы бар. Лохмабенде 3 негізгі көл бар: Кирк көлі, Касл көлі және Милл көлі. Сонымен қатар, 2 кіші көл бар: Соқыр көл және Жоғарғы көл. Қаланың көлдерінде жыл бойы желкендесу және балық аулау өркен жасайды. Кейбір жылдары, ұзақ қырауда қыста, көлдердің мұзында, көбінесе Кирк көлінде, мұз айдынында жүзік тарту ойналады. 2009 жылдың қыркүйегінде 53 миль (85 км) қашықтықтағы Анандейл жолы ашылды, ол Анан арқылы (Анан өзенінің бастауынан теңізге дейін) өтеді. Бұл маршрут Лохмабеннен және Касл көлінің жағалауымен өтеді. Ол Лохмабеннен бір күндік саяхатқа шығу үшін қызықты мүмкіндіктер ұсынады.
It also has an 18 hole golf course surrounding the Kirk loch on the edge of the town. Lochmaben has 3 main lochs: Kirk Loch, Castle Loch and the Mill Loch. It also has 2 smaller lochs: The Blind Loch and the Upper Loch. The town's lochs thrive with both sailing and fishing taking place throughout the year. In some years in winters of prolonged frost curling has taken place on the frozen lochs, mostly the Kirk Loch. A 53 mile (85 km) long distance walking route called Annandale Way running through Annandale (from the source of the River Annan to the sea) was opened in September 2009. The route passes through Lochmaben and along the bank of Castle Loch. It offers interesting walking from Lochmaben on a day walk basis.