Кіріспе

Суоменлинна шіркеуі (Sveaborgs kyrka), Финляндияның Хельсинки қаласында, 1854 жылы Суоменлинна теңіз бекінісіндегі орыс әскерлері үшін шығыс православиелік гарнизон шіркеуі ретінде салынған. Бекініс бес аралдан тұрады, олар көпірлермен байланысқан. Шіркеу басқа бекініс ғимараттарымен қоршалған, бірақ ескі парад алаңы шығысқа қарай тікелей орналасқан, ал оңтүстікке қарай саябақ жатыр. Ол оңтүстік-батысқа және солтүстік-шығысқа бағытталған, шіркеудің оңтүстік-батысында орналасқан Crownwork Ehrensvärd қорғаныс фронтымен сәйкес келеді. Православие шіркеуін салуға дейін 1820 жылдары сәулетші Карл Людвиг Энгель осы орындағы шіркеудің жобасын жасаған, бірақ ол бекіністің қалған ғимараттарымен және елорда Хельсинкидегі ғимараттармен үйлесетін неоклассикалық стильде болған. Шіркеуді шын мәнінде патша Николай I билік еткен кездегі Ресей империясының ресми архитекторы Константин Тон жобалаған. Оның маңызды жұмыстарына Мәсіх Құтқарушы соборы, Ұлы Кремль сарайы және Мәскеу Кремлінің қару-жарақ палатасы кіреді. Шіркеу 1240 жылы Нева шайқасында шведтерді жеңген әйгілі әмір Александр Невскийдің құрметіне аталған. Александр Невский шіркеуі бастапқыда бес пияз күмбезбен салынған. 1870 жылдары қару мен тізбектерден жасалған қоршау орнатылған. Финляндиядағы ең ірі шіркеу қоңырауы 1885 жылы Мәскеуде құйылған, салмағы 6683 килограмм. Қазір ол шіркеудің жанында қойылған. 1891 жылы шіркеу православие дінінде собор мәртебесіне ие болды. 1918 жылы православие шіркеуі евангелистік лютеран шіркеуіне айналдырылды, себебі Финляндия Ресейден тәуелсіздігін жариялауға тырысты. Төрт кіші мұнараның пияз күмбездері бірден алынып тасталды. Шіркеудің кең ауқымды иконографиясы Хельсинки қаласының қоймасында сақталған, бірақ олардың қазіргі орны белгісіз. 1920 жылдары шіркеуді күрделі жөндеуден өткізу және оған батыс үлгісіндегі элементтерді қосу туралы шешім қабылданды. Дизайн конкурсын сәулетші Айнар Сёстром жеңіп алды, ал толыққанды жөнделген шіркеу 1929 жылғы 28 сәуірде қайта ашылды. Жөндеуден кейін қызықты жайт – шіркеудің орталық күмбезі 1929 жылдан бері маяқ қызметін атқарып келеді, бұл оны әлемдегі осындай екі функцияны атқаратын сирек шіркеулердің біріне айналдырды. Маяк ресми түрде Хармая жотасының артқы жарығы деп аталады және Фин шығанағындағы Хармая маяғымен (Фин шығанағының оңтүстігінде 4,8 км қашықтықта) Хармая жотасының алдыңғы жарығы ретінде жұмыс істейді. Сигналдың жыпылықтауы Хельсинки қаласының атауын білдіретін "H" әрпінің Морзе кодын құрайды. 1960 жылдары (шіркеу Хельсинкидің евангелистік лютерандық қауымдастығына берілгеннен кейін) және 1980-1990 жылдардың соңында Суоменлиннаның 250 жылдығына дайындық мақсатында қосымша жөндеу жұмыстары жүргізілді. Суоменлинна шіркеуі бүгінгі күнге дейін үйлену тойларын өткізуге арналған танымал орын болып табылады және теңіз арқылы Хельсинкиге келгендер үшін ең бірінші көретін нысандардың бірі.