Кіріспе

Трикутешвара ғибадатханасы – Шиваға арналған индуистік ғибадатхана. Өрнектелген бұл ғибадатхана Үндістанның Карнатака штатындағы Хубли-Дхарвадтан оңтүстік-шығысқа қарай 50 шақырым жердегі Гадаг қаласында орналасқан. Ол Шиваға арналған және бір тасқа орнатылған үш лингадан тұрады. Бұл ғибадатханада Сарасватиге арналған киіз үй бар және онда өрнектелген бағаналар бар.

Сәулет

Бұл ғибадатхананың жоспарын сәулетші Амара Шилпи Джаканахари жасаған. Бадами шалукийлері Декан аймағындағы алғашқы сәулеттік жетістіктердің өкілдері болды. Айхоле, Бадами және Паттадакал – олардың өнер орталықтары еді. Олардан кейін Раштракуттар және Кальяни шалукийлері билікке келді. Ғибадатханада әсем мүсіндермен безендірілген бағаналар бар. Киелі орында үш Шивалинга орналасқан. Ғибадатханада тасқа қашалған экрандар мен оюлы пішіндер кездеседі. Трикутешвара ғибадатхана кешені ішінде Сарасватиге арналған ғибадатхана бар, онда тамаша тас бағаналар орнатылған. Балкон сияқты қолданылатын еңкейтілген тақташалар бейнелі панельдермен әшекейленген және тік бұрышты шатырмен жабылған. Залдың ішінде бағаналарда ойықшаларда орналасқан мүсіндер бар. Шығыс киелі орында Брахма, Махешвара және Вишнуны бейнелейтін үш линга орналасқан; ал оңтүстік жақтағы линга Сарасвати құдайына арналған. Жанында Сарасвати, Гайатри және Шардаға арналған үш тәңірге арналған тағы бір ғибадатхана орналасқан. Мүсіндер ғана жаңа үлгіде жасалған, ал ғибадатхананың өзі ежелгі сәулет стилінде салынған.

Тарих

Ғибадатхана осы аймақты шамамен 1050-1200 жылдар аралығында билеген Кальяни Чалукиялар дәуіріне дейін жетеді, олардың билік кезінде шамамен 50 ғибадатхана салынған. Сарасвати ғибадатханасы ерте заманда қиратылған, сондықтан қазір онда құдайға сыйынбайды. Бірақ архитектурасы сақталған. Қаладағы көптеген кеш Чалукия ескерткіштері (11-12 ғасырлар) оның тарихи өткенін көрсетеді. Гадагта Сомешвара мен Вира Нараянаға арналған басқа да ғибадатханалар бар. Қаланың ортасында Сомешвара ғибадатханасы тұр. Қазір тасталып, қираған күйде болғанымен, оның күрделі ойылған өрнектері сақталған. Залға кіретін есіктерде тығыз ойылған бейнелер мен жапырақтар бар.