Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Гранд-Эст аймағындағы коммуна, Франция
Commune in Grand Est, France
Туркхайм (tyʁkaim; Эльзас диалектісі: Tercka; Türkheim) – Францияның солтүстік-шығысындағы Гранд-Эст аймағындағы және Жоғарғы Рейн департаментіндегі коммуна. Ол Колмар қаласының батысында, Вогез тауларының шығыс еңістерінде жатыр.
Turckheim (tyʁkaim; Alsatian: Tercka; Türkheim) is a commune in the Haut Rhin department in Grand Est in north eastern France. It lies west of Colmar, on the eastern slopes of the Vosges mountains.
Тарих
Археологиялық қазбалар көрсеткендей, бұл аймақ ежелгі Рим дәуірінде де қоныстанған. Герман тайпалары Рейн өзенін басып өтіп, шабуыл жасағанда, Тюрингілер осы жерге қоныстанды және қалаға өздерінің атын берді – алғашқыда Торенкохайм, кейін Тюрингейм. Жоғары орта ғасырларда Тюрингейм Мюнстер аббаттығының және Киентсхаймде орналасқан Хоут Ландсберг иелігінің бір бөлігі болып саналды. 1312 жылы Түркхайм еркін императорлық қала мәртебесін алды, ал 1315 жылы бүгінге дейін жақсы сақталған қамалдардың құрылысы басталды. 1354 жылы қала және сауда құқықтарына ие болды, ал 1354 жылдан 1679 жылға дейін Түркхайм қасиетті Рим империясының он еркін императорлық қаласының лигасы – Декаполь құрамына кірді. Вестфалиялық бейбітшілік шартынан кейін (1648 ж.) Түркхайм және Альзас аймағындағы басқа қалалар француз короліне адалдық серт беруден бас тартты. Франко-голландия соғысы кезінде Түркхайм ауылы Генри де Ла Тур д'Овернь виконты басқарған француз әскерлерімен басылып алынды, ол кейіннен Австрия және Бранденбург әскерлерін жеңіп, Түркхайм шайқасы (1675 ж.) деп танылған шайқаста жеңіске жетті. Түркхайм ауылының ерекшеліктері, әсіресе қақпалары, қазір Гринвичтегі (Англия) желдеткіштер мұражайында сақталған желдеткіште қаланың бейнесін анықтауға көмектеседі. 1678 жылы Нимгеген келісімдеріне қол қойылғаннан кейін француз королі Түркхаймды өзінің бақылауына алды. 1871 жылы Франко-прусс соғысының аяқталуымен қала, Альзас аймағының қалған бөлігімен бірге, Германия империясының құрамына кірді. 1918 жылы Францияға қайтарылды. Түркхайм Франциядағы соңғы қалалардың бірі, онда 1 мамыр мен 31 қазан аралығында, сондай-ақ Рождествоға дейінгі үш сенбіде сағат 22:00-де қалалық түнгі күзетші кезекшілік етеді. Туристік мақсатта сақталған бұл лауазым 13 ғасырда өрттің алдын алған түнгі күзетшінің құрметіне арналған.
Archeological finds indicate the area was already inhabited during Ancient Rome. When the Germanic tribes invaded and crossed the Rhine, the Thuringii settled here and possibly gave their name to the town, which was first Thorencohaime and then Thuringheim. During the High Middle Ages Thuringheim is listed as belonging partly to the abbey of Munster and partly to the manor of Haut Landsberg, centered in Kientzheim. Turckheim became a free imperial city in 1312, and in 1315, the construction of ramparts was begun, which are still in good condition. It already had city rights and market rights in 1354, and from 1354 to 1679, Turckheim was part of the Décapole, a league of ten free imperial cities of the Holy Roman Empire. After the Peace of Westphalia (1648), Turckheim and the other Alsatian towns refused to swear allegiance to the French king. During the Franco Dutch War, the village of Turckheim was taken by French armies, led by Henri de La Tour d'Auvergne, Viscount of Turenne, which subsequently defeated armies of Austria and Brandenburg in what became known as the Battle of Turckheim (1675). Features of the village of Turckheim, especially the gates, help to identify the town in a fan currently in the Fan Museum in Greenwich, England. In 1678, with the signing of the Treaties of Nijmegen, the French king assumed control over Turckheim. In 1871, at the end of the Franco Prussian War, the town, with the rest of the Alsace, became part of the German Empire. In 1918, it reverted to France. Turckheim is one of only a few remaining towns in France with a municipal night watchman, who makes the rounds at 10 p. m. between 1 May and 31 October and on the three Saturdays preceding Christmas. Maintained for tourist reasons, the position commemorates the 13th century night watchman who prevented a fire.
География
Туркхайм Мюнстерден төмен ағыста Фехт өзенінің аңғарында жатыр. Ол Колмар қаласының орталығынан батысқа қарай 6 км қашықтықта орналасқан.
Turckheim lies in the valley of the river Fecht, downstream from Munster. It is 6 km west of the city centre of Colmar.
Климат
Туркхайм мұхиттық климатқа ие (Кёппен климаттық жіктелімі Cfb). Туркхаймдегі орташа жылдық температурасы, ал орташа жылдық жауын-шашын мөлшері – . Ең көп жауын-шашын желтоқсан айында жауады. Орташа температура шілдеде шамамен , ал қаңтарда шамамен . Туркхаймда тіркелген ең жоғары температура 2015 жылдың 7 тамызында шамамен , ал ең төменгі температура 1987 жылдың 13 қаңтарында шамамен тіркелген.
Turckheim has a oceanic climate (Köppen climate classification Cfb). The average annual temperature in Turckheim is The average annual rainfall is with December as the wettest month. The temperatures are highest on average in July, at around , and lowest in January, at around The highest temperature ever recorded in Turckheim was on 7 August 2015; the coldest temperature ever recorded was on 13 January 1987.
Атақты тұрғындар
Виктор Зиг (1837 – 1899), композитор және органшы, Туркхайм қаласында дүниеге келді. Оның құрметіне Виктор Зиг көшесі аталған.
Victor Sieg (1837 – 1899), composer and organist, was born in Turckheim. Rue Victor Sieg is named in his honour.