Қаппадокия патшасы Ариарат VI Эпифан Филопатор (Ariarathes VI Epiphanes Philopator)
Ariarathes VI of Cappadocia
Каппадокия патшасы Ариарат VI Эпифан Филопатор (б.з.д. 130-116). Өмірі, тегі, билікке келуі және анасының регенттігі туралы ақпарат. Каппадокия тарихы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
130–116 жылдары Каппадокия патшасы болған Ариарат VI Эпифан Филопатор (Ἀριαράθης Ἐπιφανής Φιλοπάτωρ), б.з.д. 130–116 жылдары Каппадокияны билеген Ариарат әулетінен шыққан патша болды. Ол Каппадокия патшасы Ариарат V пен Каппадокиялық Нисаның кіші ұлы еді.
King of Cappadocia from 130 BC to 116 BC
Ariarathes VI Epiphanes Philopator (Ἀριαράθης Ἐπιφανής Φιλοπάτωρ), was the Ariarathid king of Cappadocia from 130 BC to 116 BC. He was the youngest son of Ariarathes V of Cappadocia and Nysa of Cappadocia.
Атауы
"Ариаратес" – көне иран тіліндегі есімнің грекшеленген түрі, шамасы *Ария врата ("арийлік қуанышқа ие"). Бұл есім арамей тілінде Ариорат немесе Ариоурат деп, ал кейінгі латын тіліндегі дереккөздерде Ариарат деп кездеседі.
"Ariarathes" is the Hellenized form of an Old Iranian name, perhaps *Arya wratha ("having Aryan joy"). The name is attested in Aramaic as Ariorath or Ariourat, and in later Latin sources as Ariaratus.
Билік
Ол билікке келгенде бала болды, осы себепті билікті анасы ұстап тұрды, ол регент ретінде әрекет етті. Бір кезде оның анасы Ариараттың бес бауырларын улаған болуы мүмкін; бірақ нәресте патшаны әулетке адал адамдар құтқарды және Нисаны өлтірді. Осыны желеу етіп, оның анасының інісі Понт патшасы Митридат V Эуэргет (б.з.д. 150–120 жж.) Ариаратты Митридаттың бірінші қызы, Каппадокиялық Лаодикеге, сондай-ақ Ариараттың анасының туысы болған қызға үйлендіріп, елге бақылау орнатуға тырысты. Лаодике Ариараттан бір қыз және екі ұл туды: Ниса Битиния патшасы Никомед III Эуэргетке үйленді; Ариарат VII Филометор және Ариарат VIII Эпифан. Бұл Каппадокияны Понттың қарауындағы елге айналдыру үшін жеткіліксіз болғандықтан, Митридат V Эуэргеттің ұлы Митридат VI, Каппадокиялық ақсүйек Гордийді пайдаланып Ариаратты өлтірді. Оның өлімінен кейін патшалыққа қысқа уақытқа Ариараттың жесірі билік етті, содан кейін Битиния патшасы Никомед III билікке ие болды, ол патшаның жесірі Лаодикеге үйленді. Бірақ Никомед III-ті Митридат VI тез арада қуды да, таққа Ариарат VII-ні отырғызды.
He was a child at his succession, and for this reason the power was kept by his mother, who acted as his regent. At some point his mother seems to have poisoned all of Ariarathes’ five brothers; but the infant king was saved by people loyal to the dynasty and had Nysa killed. Using this as a pretext, his maternal uncle, King Mithridates V Euergetes of Pontus (150 BC–120 BC), tried to assert control over the country by marrying Ariarathes to Mithridates' first daughter, Laodice of Cappadocia, who was also Ariarathes' maternal cousin. Laodice bore Ariarathes one daughter and two sons: Nysa who married King Nicomedes III Euergetes of Bithynia; Ariarathes VII Philometor and Ariarathes VIII Epiphanes. Since this wasn't deemed enough to transform Cappadocia in a satellite of Pontus, Mithridates V Euergetes' son, Mithridates VI, murdered Ariarathes using Gordius, a Cappadocian nobleman. On his death the kingdom was briefly ruled by Ariarathes' widow and then seized by King Nicomedes III of Bithynia, who married Laodice, the king's widow. Nicomedes III was soon expelled by Mithridates VI, who placed upon the throne Ariarathes VII.
Ақша және императорлық идеология
Каппадокияның көптеген патшалары өздерін эллиндік диадемамен бейнелеуді қаласа, Ариарат VI диадеманы сирек кездесетін тиарамен үйлестірді, осылайша өзін патшалық Иран дәстүрінде көрсетті. Дегенмен, ол тек диадемамен суреттелген монеталарды соғуды жалғастырды, ал тиара киген монеталары көбінесе тетрадрахмаларында пайдаланылды, бұл Армения, Коммаген, Понт және мүмкін Парфияның билеушілері мен сарайлары оны көруі үшін жасалғанын көрсетеді. Қазіргі заманғы тарихшы Мэтью Канепа (2017) Ариарат VI-нің осы екі түрлі бейнені "армияға, сарайға және халықаралық айналымға арналған нумизматикалық құралдар арқылы екі мәдениетті де ілгерілету мақсатымен" шығарғанын ұсынды.
While most Cappadocian kings preferred to portray themselves with a Hellenistic diadem, Ariarathes VI combined the diadem with a rare tiara, thus portraying himself in a royal Iranian manner. However, he still continued to mint coins of himself wearing a diadem only, while coins of him wearing a tiara was mainly used on his tetradrachms, which implies that it was probably done with the purpose for the grandees and kings of Armenia, Commagene, Pontus, and possibly Parthia, to see it. The modern historian Matthew Canepa (2017) suggested that Ariarathes VI minted these two different types of images "to promote both cultural backgrounds in the numismatic medium intended for the army, court and foreign circulation."