Кіріспе

Қатты бұрыштың өлшемі

NOTOC
Квадрат градус (deg2) – қатты бұрышты өлшеудің SI емес бірлігі. Басқа белгілемелерге кв. град. және (°)2 жатады. Дөңгелек бөліктерін өлшеу үшін градустар қолданылғандай, шардың бөліктерін өлшеу үшін квадрат градустар қолданылады. Бір градус π/180 радианға тең болғандай, квадрат градус 2 стерадианға (sr) тең, немесе π/180² sr, шамамен 3,046-ға жуық. Толық сфераның қатты бұрышы 4π стерадианға тең, шамамен 41253-ке жуық.

Мысалдар

Жер бетінен қараған кезде толық Ай аспанның тек 0,2 бөлігін ғана жабады. Айдың көлденеңі жарты градусқа тең (яғни, дөңгелек диаметрі шамамен 0,5 градус), сондықтан Айдың дискісі 2, немесе 0,2 шаршы градус көлеміндегі дөңгелек аумақты жабады. Айдың Жерден арақашықтығына байланысты, оның көлемі 0,188-ден 0,244 градусқа дейін өзгереді. Жерден қарағанда, Күн де шамамен жарты градус көлденеңге ие (толық Ай сияқты) және тек 0,2 градус аумақты жабады. Бүкіл аспан сферасын жабу үшін толық Айдың (немесе Күннің) саны қажет. Керісінше, орташа толық Ай (немесе Күн) аспан жарты шарының 2 / бөлігін, немесе бір проценттің 1/1000-нен азын (0,00000952381) немесе көкжиектің үстіндегі аспанның бір бөлігін жабады. Жерді 510 миллион км² беті бар шар деп есептесек, Солтүстік Ирландияның (14130 км²) ауданы 1,14 бұрыштық өлшемді, Коннектикуттың (14357 км²) ауданы 1,16 бұрыштық өлшемді, ал Экваториалдық Гвинеяның (28050 км²) ауданы 2 бұрыштық өлшемді құрайды. Ең үлкен шоқжұлдыз – Гидра 1303 бұрыштық өлшемді, ал ең кішкентайы – Крукс 68 бұрыштық өлшемді жабады.