Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Португалиялық жазушы (1761–1831)
Portuguese writer (1761–1831)
Хосе Агостиньо де Македо (11 қыркүйек 1761 – 2 қазан 1831) – португал ақыны және проза жазушысы.
José Agostinho de Macedo (11 September 1761 – 2 October 1831) was a Portuguese poet and prose writer.
Ерте өмір
Ол Бежада шаруа отбасында дүниеге келді, Португалияның Лиссабон қаласында ораториандармен латын тілі мен шешендік өнерді оқыды. 1778 жылы августин орденіне қабылданды, бірақ шарбақты мінезінің кесірінен көп уақытын түрмеде өткізіп, тұрақты түрде бір монастырьдан екіншісіне ауыстырылды. Соның салдарынан монастырь өмірін тастап, қалалық Лиссабонда өмір сүре бастады. 1792 жылы діни шенін жоғалтты, бірақ ықпалды достарының көмегімен Пападан оны секуляризациялап, діни мәртебесін сақтауға рұқсат беретін жарлық алды. Журналистика мен уағыздаумен айналысып, мол табыс тауып, ерекше беделге ие болды. Ықшам уақыт ішінде ол сол заманғы ең көрнекті уағызшы ретінде танылды, ал 1802 жылы патшалық уағыздаушылардың қатарына енді.
He was born in Beja to a peasant family, he studied Latin and rhetoric with the Oratorians in Lisbon, Portugal. He became professed as an Augustinian in 1778, but owing to his turbulent character he spent a great part of his time in prison, and was constantly being transferred from one convent to another, which resulted in him leaving the monastic lifestyle in order to live in urban Lisbon. In 1792 he was unfrocked, but by the aid of powerful friends he obtained a papal brief which secularised him and permitted him to retain his ecclesiastical status. Taking to journalism and preaching, he made a substantial living and a unique position for himself. In a short time he was recognised as the leading pulpit orator of the day, and in 1802 he became one of the royal preachers.
Мансап
Македо шетелден алғаш рет дидактикалық және сипаттамалық поэзияны таныстырып, дамытты, оның ең көрнекті мысалы – оның мәшһүр трансценденттік поэмасы «Медитация» (1813). Ол Луис де Камоэсті Португалияның ең ұлы ақыны ретінде басып озуға тырысты, ал 1814 жылы «Осиадамен» бірдей тақырыпты – Васко да Гаманың Үндістанға теңіз жолын ашуды – көрсететін «Ориенте» атты эпосын жазды. Бұл түзетілген қайта жазу салқын қабылдауға ие болды, содан кейін Македо «Censura dos Lusiadas» атты еңбегін жариялады, онда Камоэстің мұқият талдауы мен қатал айыптамасы бар. Македо көптеген журналдарға негіз салып, олар үшін жазды. Осы журналдар мен оның саяси памфлеттерінің стилі мен сипаты оның бас биографының оны Португалияның басты жамандаушысы деп атауына себеп болды, бірақ сол кезде оның ойнақы және сатирикалық стилі оған халықтың құрметін әкелді. Абсолютизмнің жақтаушысы болған Македо конституционалистерге қарсы бар күшін жұмсады және Мигелистік режимнің қарсыластарын жаппай қырғынға салуды ұсынды. Оның діни лауазымы мен қарттығына қарамастан, ол өзінің агрессивті журналистік науқанын тоқтатпады, тіпті оның партиясы оның әрекеттерінің салдарынан нұқсан келтіретінін сезініп, оны сот процесімен қорқытты. Бұл оны 1829 жылы 1824 жылы тағайындалған кітаптардың цензурасы лауазымынан кетуге мәжбүр етті. 1831 жылы қайтыс болғаннан кейін ол көптеген достарын, жанкүйерлерін және үлкен, бірақ уақытша әдеби беделін қалдырды. Әдебиет патшасы болуға талпынуы оның Бокажбен болған әйгілі қақтығысына әкелді, Бокаждың «Пена де Талиао» поэмасы Македоға тиген ең ауыр соққы болды. Оның қастықтығы алты әннен тұратын сатирикалық өлеңінде – «Os Burros» (1812–1814) – ең жоғары шегіне жетті, онда ол тірі және қайтыс болған қоғамның барлық топтарынан ер және әйелдерді ашық түрде сынады. Оның Горацийдің «Одаларын» аударуы және драматургиялық тәжірибелері оның ерекше дағдылылығының куәсі ретінде ғана құнды, бірақ оның «Құдайдың бар екендігінің дәлелі» атты еңбегі, егер оның болса, оның жоғары интеллектуалды қабілеттерінің бар екенін көрсетеді. Ақын ретінде Веллингтон және император Александр туралы оның одалары шынайы шабыттандырған, ал оның сүйіктісіне арналған «Lyra anacreontica» жинағындағы ұқсас өлеңдері де құнды.
Macedo was the first to introduce from abroad and to cultivate didactic and descriptive poetry, the best example of which is his notable transcendental poem Meditation (1813). His made an attempt to supersede Luís de Camões as Portugal's greatest poet, and in 1814 he produced Oriente, an epic dealing with the same subject as the Os Lusíadas, namely Vasco da Gama's discovery of the sea route to India. This amended paraphrase met with a cold reception, whereupon Macedo published his Censura dos Lusiadas, containing a minute examination and virulent indictment of Camões. Macedo founded and wrote for a large number of journals, and the tone and temper of these and his political pamphlets induced his leading biographer to name him the chief libeller of Portugal, though at the time his jocular and satirical style gained him popular favor. An extreme adherent of absolutism, he expended all his powers of invective against the Constitutionalists, and advocated a general massacre of the opponents of the Miguelist régime. Notwithstanding his priestly office and old age, he continued his aggressive journalistic campaign, until his own party, feeling that he was damaging the cause by his excesses, threatened him with proceedings, which caused him in 1829 to resign the post of censor of books for the Ordinary, to which he had been appointed in 1824. When he died in 1831 he left behind him many friends, a host of admirers, and a great but ephemeral literary reputation. His ambition to rank as the king of letters led to his famous conflict with Bocage, whose poem Pena de Taliao was perhaps the hardest blow Macedo ever received. His malignity reached its height in a satirical poem in six cantos, Os Burros (1812–1814), in which he pilloried by name men and women of all grades of society, living and dead, with the utmost licence of expression. His translation of the Odes of Horace, and his dramatic attempts, are only of value as evidence of the extraordinary versatility of the man, but his treatise, if his it be, A Demonstration of the Existence of God, at least proves his possession of very high mental powers. As a poet, his odes on Wellington and the emperor Alexander show true inspiration, and the poems of the same nature in his Lyra anacreontica, addressed to his mistress, have considerable merit.