Кіріспе

Британдық бұрынғы мотоцикл жарыскері

Джеймс Майкл Тозеланд (5 қазан 1980 жылы туған)

Тозеланд Ten Kate Honda командасымен Superbike әлем чемпионы атанды, сондай-ақ Ducati мотоциклімен Superbike әлем чемпионатында жеңіске жетті. Ол екі түрлі өндіруші үшін Superbike әлем чемпионатын ұтқан екі мотожарыскердің бірі, екіншісі – Трой Корсер. 2011 жылдың 9 қыркүйегінде 2011 жылдың наурыз айында Испаниядағы Моторленд Арагон трассасында өткен Superbike әлем чемпионатының ресми сынақ кезінде алған білек жарақатына байланысты кәсіби мотоспорттан ресми түрде зейнеткерлікке шықты. Жарыс спортынан басқа, Тозеланд пианинода ойнайды (6-сынып деңгейіне жеткен) және ән жазады, сонымен қатар Toseland тобымен әлемдік аренада концерттер береді. Ол сондай-ақ BBC-нің Sport Relief акциясында Рей Стаббспен бірге өнер көрсетті және 2007 жылы BBC Жылдың спортшысы марапаттау салтанатында фортепианода орындады.

Ерте өмір және білім

Тозеланд Оңтүстік Йоркширдегі Донкастер қаласында дүниеге келген. Анасы Кен Райтпен қарым-қатынас бастағаннан кейін, Тозеланд оны әкесінің орнына қабылдады және Райттың хоббилеріне қызығушылық таныта бастады. Тозеланд сегіз жасында кәсіби пианисттен фортепиано сабақтарын алды, сонымен қатар үйіне жақын көмір шлагының үйінділерінде мотокросспен айналыса бастады.

Супербайк әлем чемпионаты (2001-2007)

Жарыстарда алғашқы жетістіктерінің нәтижесінде ол Castrol Honda World Supersport командасына қосылды, онда екі жыл жарысты, 18-ші және 11-ші орындарды иеленді. Чемпионаттағы ең жақсы нәтижесі бірінші жылы 8-ші орын, ал екінші жылдың бірінші кезеңінде 6-шы орын болды. 20 жасында Тозеланд GSE командасына қосылып, Супербайк әлем чемпионатында Нил Ходжсонмен бірге жарысты. Британдық Супербайк чемпионатына немесе Суперспорт әлем чемпионатында топ-5-ке енбегендіктен, ол бастапқыда Ходжсон сияқты бәсекеге қабілетті емес еді. Алайда, жыл соңына қарай топ-5 нәтижелеріне қол жеткізіп, сол жылы жалпы есепте 7-ші орын алды. 2003 жылы команда бұрынғыдан да бәсекеге қабілетті болды, бұл Тозеландқа Ошерслебенде алғашқы жеңісін және чемпионатта 3-ші орынды жеңіп алуға мүмкіндік берді. 2005 жылы Нил Ходжсон мен Рубен Ксаус Супербайк әлем чемпионатынан MotoGP-де жарысу үшін кеткеннен кейін, Тозеланд 999 F04 мотоциклінде тәжірибелі Реджис Лаконидің серігі ретінде Fila Ducati зауыт командасына қосылды. Тозеланд Реджис Лаконимен бірге тұрақты түрде жарысып, бірнеше кезеңде одан да озып кетті. Магни-Курстағы соңғы жарыстарда жас Тозеланд тәжірибелі командаласын жеңіп, 9 ұпай айырмашылықпен жеңіске жетті. Жалпы есепте 336 ұпай жинап, оның ішінде үш жеңіс және тағы 11 мәнерлеп оқу орындары болды. 23 жас 364 күндік Тозеланд бүгінгі күнге дейін ең жас Супербайк әлем чемпионы. 2006 жылы Тозеланд үшін жағдай қиын болды, командадан қолдаудың жетіспеуі, сондай-ақ Сузуки және Ямаха командаларының қайта оралуы және Филип аралындағы жағдай. Ол жылдың алғашқы бес кезеңінің әрқайсысында бір рет жеңіске жетті. Ассенде ол екі рет жеңіске жақын болды, бірақ Бейлисс оны басып өтіп, 0,009 секундқа жеңіліп қалды. Тозеланд 5 тамызда Брэндс-Хатчта өзінің тұңғыш Супербайк әлемінде қос жеңіспен марапатталды, бұл оған жалпы чемпионатта 66 ұпайдың басымдығын берді. Магни-Курстағы соңғы жарыста ол 2007 жылғы Супербайк әлемінің чемпионы атағын жеңіп алды, квалификацияда 1-ші орын, бірінші жарыста 7-ші орын және екінші жарыста 6-шы орын алды, бұл оны Жапониялық Нориюки Хагадан 2 ұпайға озық етті. 2008 жылы Tech3 Dunlop шиналарынан Michelin шиналарына ауысты және Тозеландтың командаласы Колин Эдвардс болатыны расталды. Тозеланд сонымен қатар 2008 жылғы MotoGP әлем чемпионатында жарысқанда костюмдермен қамтамасыз ету үшін британдық BKS компаниясымен келісімге келді. Сегіз беймәлім трассаға тап болған Тозеланд қиын маусымды күтті, бірақ ол күткеннен гөрі бірден бәсекеге қабілетті болды. Ол 9 наурызда Катардағы ашылу жарысында 2-ші орынға ие болып, 6-шы орын алды. 30 наурызда Хересте бронхитпен ауырғандарына қарамастан, ол 8-ші орынға ие болып, 6-шы орын алды. MotoGP-дегі басқа да жүргізушілер Крис Вермеулен, Андреа Довизиозо және Кейси Стонер оның агрессивті жүргізу стиліне наразылық білдірді. Тозеланд өзінің қимылдары "қатты, бірақ әділ" екенін және мүмкіндік болғанда бәсекелестерін басып өту оның жұмысы екенін айтты. Донингтон Парктегі британдық MotoGP кезеңінен бұрын Тозеланд егер ол 27 жыл ішінде ең жоғарғы деңгейде жеңіске жеткен алғашқы британдық болса, питс-ке қайтып келгенде жалаңаш болады деді. Алайда, ол жарыстың бірінші бұрышында құлады, бірақ 17-ші орынға ие болды, бұл оның маусымдағы ең нашар нәтижесі болды, жеңімпаз Кейси Стонерден бір айналым артта қалды. Тозеланд маусымның орта бөлігінде топ-10-ға ену үшін күресті, екі 9-шы орынға (Нидерланды және АҚШ) жетті. Джеймстің ең жақсы көрсеткіштерінің бірі Брнода болды, онда ол командаласы Колин Эдвардстан алда 13-ші орын алды. Бриджстонның үстемдігі кезінде ол Мишлен шиналарында үшінші орында болды, бірінші Andrea Dovizioso 9-шы орынға жайғасты. Филипп аралында ол біраз уақыт үшін үшінші орында болды, бірақ ақыр соңында Валентино Росси мен Хорхе Лоренцо, сондай-ақ Довициозо мен Шинья Наканоның зауыттық қолдауы бар Ямахаларымен шайқасқаннан кейін 6-шы орынға дейін төмендеді. Жалпы, Тозеланд Moto GP класындағы бірінші жылында аралас нәтижелерге қол жеткізді, чемпионатта 105 ұпаймен 11-ші орынды иеленді. Тұрақтылықтың жетіспеуі, өйткені ол тек екі рет DNF-ке ие болғанымен, үздік ондыққа жете алмады. 2009 жылы Тозеланд Tech3 Yamaha командасында қалатыны расталды, ол 2008 жылы Колин Эдвардспен бірге жарысты. Сонымен қатар, Yamaha компаниясы Tech3 брендімен қарым-қатынасын 2010 жылға дейін жалғастыруға шешім қабылдады. Маусым алдындағы сынақтарда Тозеланд екі үлкен апатқа ұшырады, біреуі ми шайқауына әкелді. 2008 жылы Тозеланд инженерімен қарым-қатынасынан қанағаттанбады және оның шағымдары командалық әріптесі Колин Эдвардспен командалық жетекшіні ауыстыруға әкелді. Эдвардс бұл өзгеріске наразы болды және маусымның алғашқы кезеңдерінде Тозеландпен сөйлесуден бас тартты. Командалық жетекшіні ауыстырғанға қарамастан, Тозеланд жыл бойы Эдвардстан тек екі жарыста ғана озып кетті. Тозеланд Лагуна Сека және Филипп аралындағы кезеңдерде де жылдам старт алды, ал біріншісі дисквалификацияға әкелді. 1 қазан 2009 жылы Yamaha компаниясы ресми түрде Spies-тің 2010 жылғы MotoGP чемпионатына қатысу үшін Yamaha Tech3 командасына қосылатынын, Тозеландтың орнын басатынын растады. Португалия Гран-приінен бұрын Тозеланд Супербайк әлем чемпионатында қайтадан жарысатыны жарияланды.

Супербайк әлем чемпионатына оралу және зейнеткерлікке шығу (2010-2011)

Tech3 Yamaha-да Бен Спайс орын жоғалтқаннан кейін, Тозеланд 2010 жылғы Супербайк әлем чемпионаты маусымында Стерилгарда Yamaha World Superbike командасында Спайс орнын иеленді. Оның командаласы – британдық гонщик Кал Кратчлоу. Маусым басында Тозеланд жаңа мотоциклге бейімделуге күш салды, маусым соңына қарай тек 4 мәрте жүлделі орынға ие болды. 2011 жылы Ten Kate Honda командасына қайта оралу мүмкіндігі туғаннан кейін, ол заводтық қолдауы бар BMW Motorrad Italia командасымен BMW S1000RR мотоцикліне қол қойды. 2011 жылдың қыркүйегінде Тозеланд Испаниядағы Арагон трассасындағы апатта алған білегі жарақатынан кейін жарыстан дереу қалуға бел буды. Одан кейін Академияның талантты жас мотоциклшілеріне, соның ішінде Дэнни Кент пен Сильвен Барьерге жеке қолдау көрсетті. 2012 жылдың желтоқсанында ол 2014 жылдың қыркүйегінде мотоциклдің жер үсті жылдамдық рекордын жаңаруға тырысатынын хабарлады, бірақ қолайсыз ауа райы мен жағдайларға байланысты бұл жоба кейінге шегерілді. АҚШ-тың Юта штатындағы Бонневилл тұзды даласында рекордық әрекет үшін Тозеланд Rolls Royce реактивті қозғалтқышымен жабдықталған стримлайнерде жол тартады, ал бұл көлік Тозеландтың жарыс нөмірімен байланысты "52 Express" деп аталды. Бұл рекордық әрекетті бұрынғы GP және TT жарыскері Алекс Макфаджан басқарады.

Дүниежүзілік суперспорттық менеджмент

2020 жылы ол Чехиядағы Wepol Racing командасының менеджері ретінде бекітілді, команда World Supersport және Supersport 300 сыныптарында өнер табады. Wepol командасын YART қолдайды, ал Тозеланд Wepol жүргізушісі, бұрынғы төзімділік жарысының қатысушысы Дэнни Уэббке тәлімгерлік етеді. 2017 жылдың қараша айында Тозеланд олардың премьер-рок лейблы Frontiers Records-пен келісімшартқа отырғанын және 2023 жылға дейін үшінші альбомы бойынша жұмыс бастағанын хабарлады, бірақ қазіргі уақытта бұл жоба тоқтатылған сияқты.

Жеке өмір

2007 жылы Тозеланд BBC Sports Personality of the Year сыйлығына ұсынылды. Ол рәсім кезінде арнайы жазылған соло блюз/джаз шығармасын орындап, фортепианодағы виртуоздығын көрсетті. 2007 жылы ол BBC Йоркширдің «Жылдың спортшысы» атанды. 2009 жылы Тозеланд Шеффилд Халлам университетінің құрметті докторлық дәрежесімен марапатталды. 2012 жылы ол Шеффилд балалар ауруханасының қайырымдылық қорының меценаты болды. Оның қайырымдылық іс-шараларының ішінде, ол ауруханадағы науқас балаларға жұмсақ ойыншықтар мен шоколад сыйлықтарын жеткізетін мотоциклшілердің Easter Egg Run акцияларына белсенді қатысты. 2012 жылдың қаңтар айында Тозеланд әнші Кэти Мелуамен құдаласқанын хабарлады. Олар 2012 жылдың 1 қыркүйегінде Лондонның Кью қаласындағы Корольдік ботаникалық бағындағы Нэш консерваториясында неке қиды. 2020 жылы Мелуа олардың ажырасқанын мәлімдеді.