«Төртінші "R"» (немесе «Ақыл машинасы») – Джордж О. Смиттің 1959 жылғы ғылыми фантастикалық романы. Бала кезінде генийлікке қол жеткізген Джимми Холден туралы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Джордж О. Смиттің 1959 жылғы романы "Төртінші "Р" (сонымен қатар "Ми машинасы" деп те аталады) – американдық жазушы Джордж О. Смиттің 1959 жылы алғаш жарияланған ғылыми фантастикалық романы. Бұл кітап генийлік наивтік құбылысын ғылыми тұрғыдан зерттейді. Сюжет бес жасар Джимми Холден деген баланың басынан кешетін оқиғаларды баяндайды, оған ата-анасының "Электромеханикалық оқытушы" деген өнертабысы арқасында университет білімімен теңдес білім берілген. Бұл кітап 1977 жылғы "Ми машинасы" фильмімен ешқандай қатысы жоқ.
1959 novel by George O. Smith
The Fourth "R" (also known as The Brain Machine) is a science fiction novel by American writer George O. Smith, first published in 1959. It is a science fictional examination of the genius naïf phenomemon. The plot follows a five year old boy named Jimmy Holden, who was given the equivalent of a college education by virtue of his parents' invention, an "Electromechanical Educator." The book is not related to the movie The Brain Machine (1977).
Жариялану тарихы
Кітап алғаш рет 1959 жылы Ballantine Books баспасында «The Fourth "R"» (#316K) деген атпен, бастапқы қағазды кітап ретінде жарияланды. 1968 жылы Lancer Books баспасы оны қайта басып шығарды (қағазды кітап 74 936), ал 1975 жылы Garland Press баспасы «The Brain Machine» деген атпен қатты мұқабамен шығарды. 1979 жылы Dell компаниясы оны бастапқы атауымен, «The Fourth "R"» деп қайта басып шығарды (қағазды кітап #13419).
The book was first published by Ballantine Books in 1959 as The Fourth "R" (#316K), a paperback original. It was reprinted by Lancer Books in 1968 (paperback 74 936) and then by Garland Press in 1975 in hardcover as The Brain Machine. It was reprinted again by Dell under its original title, The Fourth "R", in 1979 (paperback #13419, )
Сюжеттің қысқаша мазмұны
Әңгіменің басында Джиммидің анасы мен әкесі олардың ең жақын досының қолынан қаза табады. Ол сонымен қатар жас баланың құдасы, тағайындалған қамқоршысы және өнертапқыштардың мүлігіне сенімді тұлға. Бұл жағдай, ата-анасының өнертабысының жоспарларын жадында толық және ешқашан ұмытылмайтындай етіп сақтаған басты кейіпкерге, "ағасы" оны да өлтірместен бұрын осы жоспарлардың физикалық көшірмелерін жоюға мәжбүр етеді. Джимми қамқоршысының өнертабыстың құпиясын одан алуға жасаған әрекеттерінен аман қалуы керек (содан кейін оның өлімі, әрине, ата-анасының өлімі сияқты, жоспарлануы мүмкін), және ақыл-ойының жасына сай дене күшіне жеткенше жасырынып өмір сүруі керек. Осы процесте кейіпкер өзіне көңіл көтерудің және қауіпсіз тұруға жарамды орын табудың жолын іздеуі керек. Смит өзінің басты кейіпкерінің жағдайы мен мүмкіндіктерін пайдаланып, балалық шақтың мәнін және сол кездегі американдық азаматтық қоғамда заңды жасқа толмаған балаларға жүктелген "қорғау шараларын" (соның ішінде қабілетсіздік жағдайларын) зерттейді.
At the beginning of the story, Jimmy's mother and father are murdered by their best friend, who is also the youngster's godfather and appointed guardian as well as the inventors' trustee. It leaves the protagonist—who has had the plans of his parents' invention eidetically and indelibly imprinted in his mind—to destroy the physical copies of these plans before his "uncle" can finish him off as well. Jimmy must survive his guardian's efforts to squeeze the secret of the invention out of him (whereupon his death will most certainly be arranged, just as his parents' were), and then escape into hiding until he can grow into a physical stature commensurate with his mental age. In the process, the character must make for himself a living and a safe place of residence, and Smith uses his protagonist's situation and capabilities to examine the nature of childhood and the "protections" (including incapacitations) imposed upon legal infants in American civil society at the time of writing.
Қабылдау
F&SF журналындағы рецензиялық бағанасында Деймон Найт осы романды 1959 жылғы 10 үздік жанрлық кітаптың бірі деп атады. Р. Д. Маллен хабарлағандай: "Соңғы тарауларында идеологиялық және көңілділікке бой алғанымен, [The Brain Machine] сол уақытқа дейін ақымақ ересектер билейтін әлемдегі супербойдың қиындықтарын керемет жақсы бейнелейтін туынды."
In his review column for F&SF, Damon Knight selected the novel as one of the 10 best genre books of 1959. R. D. Mullen reported that "Though it becomes tendentious and sentimental in its last chapters, [The Brain Machine] is up to that point a surprisingly good story of the difficulties of the superboy in a world run by stupid adults.