Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Қытай лирикалық өлеңдер жинағы
Set of Chinese lyrical poems
өлең
the poem
Ман Цзян Хун – бір үлгіде жазылған қытай лирикалық өлеңдер (ци) жинағының атауы. Арнайы белгіленбесе, көбінесе Сунь әулетінің генералы Юэ Фэйге жатқызылатын өлең туралы айтылады.
Man Jiang Hong is the title of a set of Chinese lyrical poems (ci) sharing the same pattern. If unspecified, it most often refers to the one attributed to the Song dynasty general Yue Fei.
Өлең және мағынасы
Қытай тіліндегі қытайша аударма 怒髮衝冠,憑欄處,雨歇。 nù fà chōng guān, píng lán chù, xiāo xiāo yǔ xiē. Ашуымнан шашым тік тұрып, жаңбыр тоқтағанда қоршауға тіреліп тұрдым; 抬望眼,仰天長嘯,壯懷激烈。 tái wàng yǎn, yǎng tiān cháng xiào, zhuàng huái jī liè. Көзімді көктеске көтеріп, шулы да күшті айқай салдым. 三十功名塵與土,八千里路雲和月. сān shí gōng míng chén yǔ tǔ, bā qiān lǐ lù yún hé yuè. Отыз жасқа келгенде ерліктерім шаңға сіңіп, сегіз мың лилік жолым бұлт пен айға толы болды. 莫等閒白了少年頭,空悲切。 mò děng xián bái liǎo shào nián tóu, kōng bēi qiè. Босқа уақыт өткізбеңдер, жастық шақтарың өкінішке ұшырамас үшін. 靖康恥,猶未雪; Jìng kāng chǐ, yóu wèi xuě; Жіңқан ұяты әлі де өшпеген, 臣子恨,何時滅? chén zǐ hèn, hé shí miè? Патшаның адал қызметкерлерінің азабы қашан аяқталады? 駕長車踏破賀蘭山缺! jià cháng chē tà pò Hè lán shān quē! Арбамызбен Хэлань тауын басып өтейік, 壯志飢餐胡虜肉,笑談渴飲匈奴血. zhuàng zhì jī cān hú lǔ ròu, xiào tán hē yǐn xiōng nú xuè. Барбарлардың етін ашкөздікпен жеп, Хұннұлардың қанын сусындай ішейік. 待從頭收拾舊山河,朝天闕。 daì cóng tóu shōu shí jiù shān hé, cháo tiān què. Ескі мемлекетімізді қайта жаңартып, сосын сарайға бет түзейік.
Chinese Hanyu Pinyin Translation 怒髮衝冠，憑欄處，瀟瀟雨歇。 nù fà chōng guān, píng lán chù, xiāo xiāo yǔ xiē. My wrath bristles through my helmet, the rain stops as I stand by the rail; 抬望眼，仰天長嘯，壯懷激烈。 tái wàng yǎn, yǎng tiān cháng xiào, zhuàng huái jī liè. I look up towards the sky and let loose a passionate roar. 三十功名塵與土，八千里路雲和月。 sān shí gōng míng chén yǔ tǔ, bā qiān lǐ lù yún hé yuè. At the age of thirty, my deeds are nothing but dust, my journey has taken me over eight thousand li 莫等閒白了少年頭，空悲切。 mò děng xián bái liǎo shào nián tóu, kōng bēi qiè. So do not sit by idly, for young men will grow old in regret. 靖康恥，猶未雪； Jìng kāng chǐ, yóu wèi xuě; The Humiliation of Jingkang still lingers, 臣子恨，何時滅？ chén zǐ hèn, hé shí miè? When will the pain of the Emperor's subjects ever end? 駕長車踏破賀蘭山缺！ jià cháng chē tà pò Hè lán shān quē! Let us ride our chariots through the Helan Pass, 壯志飢餐胡虜肉，笑談渴飲匈奴血。 zhuàng zhì jī cān hú lǔ ròu, xiào tán hē yǐn xiōng nú xuè. There we shall feast on barbarian flesh and drink the blood of the Xiongnu. 待從頭收拾舊山河，朝天闕。 daì cóng tóu shōu shí jiù shān hé, cháo tiān què. Let us begin anew to recover our old empire, before paying tribute to the Emperor.
Авторлық дау
Жалпы пікір бойынша, Юэ Фэй 1133 жылы 30 жасында Цзинь-Сун соғыстары кезінде бұл өлеңді жазған. 1127 жылы Цзинь әулетінің, Джурчендер басқарған әскерлері Сун императорлары Цинцзонг пен Хуйцзонгты тұтқындады (бұл оқиға өлеңде айтылғандай, "Жинкан қорлануы" деп белгілі). Император Гаоцзонг 1127 жылы қазіргі Ханчжоуға шегініп, Оңтүстік Сун әулетін құрды. Алайда, Принстон университетінің тарих профессоры Джеймс Лю, Юэ Фэйге жатқызылған нұсқаның шындығында 16 ғасырдың басында басқа бір адам жазғанын мәлімдейді.
The common belief is that Yue Fei wrote the poem in 1133 at the age of 30 during the Jin–Song Wars. In 1127, the Song emperors Qinzong and Huizong were captured by forces of the Jurchen led Jin dynasty (this incident is known as the "Humiliation of Jingkang", as mentioned in the poem). Emperor Gaozong retreated to present day Hangzhou in 1127 and established the Southern Song dynasty. However, James T. C. Liu, a history professor from Princeton University, states that Yue Fei's version was actually written by a different person in the early 16th century.
Музыка
Өлең бірнеше рет музыкаға қойылды, соның ішінде 1930 жылдардағы мандарин тіліндегі әнді 1950 жылдары опера баритоны И Квей Сзе орындады. Ши Хунь, Ян Хунджи және Чжан Минмин сияқты басқа әншілер де осы нұсқаны орындаған. Гонконг әншісі Роман Там 1983 жылғы "Кондор батырларының аңызы" телесериалы үшін Джозеф Ку жазған "Мун Конг Хун" ("Ман Цзян Хун" мандарин тілінде) атты кантондық әнін орындады. Осы атаумен тағы бір кантондық әнді Кван Шинг Яу жазды, ал 1984 жылғы Гонконгтың "Корольдік жарлық бойынша" телесериалы үшін Дерик Ван орындады.
The poem has been set to music various times, including a Mandarin song from the 1930s performed by operatic baritone Yi Kwei Sze in the 1950s. Other singers such as Shi Hong'e, Yang Hongji and Zhang Mingmin have also performed this rendition. Hong Kong singer Roman Tam sang a Cantonese song "Moon Kong Hung" ("Man Jiang Hong" in Mandarin), composed by Joseph Koo, for the 1983 television series The Legend of the Condor Heroes. Another Cantonese song of the same title was composed by Kwan Shing yau and performed by Deric Wan for the 1984 Hong Kong television series By Royal Decree.