Эйнар Кваран: Исландиялық жазушы, ақын, драматург және рухани саладағы белгілі тұлға. Өмірбаяны, шығармалары және «Кваран» тегінің тарихы туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Эйнар Гисли Хёрлейфсон Кваран (6 желтоқсан 1859 жылы Валленес, Исландияда Эйнар Хёрлейфсон болып туған – 21 мамыр 1938 жылы Рейкьявикте қайтыс болған) – исландиялық редактор, романист, ақын, драматург және белгілі спиритуалист.
Einar Gísli Hjörleifsson Kvaran (6 December 1859 in Vallanes, Iceland as Einar Hjörleifsson – 21 May 1938 in Reykjavík) was an Icelandic editor, novelist, poet, playwright and prominent spiritualist.
Өмір
Айнар Кваран – дін қызметкері Хьёрлейфур Айнарссон мен Гюдлауг Эйжолфсдотирдің ұлы. Оның шын аты – Эйнар Хьорлейфссон, бірақ 1916 жылы ағалары Сигурдүр мен Тригви және қайтыс болған ағасы Жозефтің ұлдарымен бірге Кваран тегін қабылдады. (Бұл тег Лаксдейла сагасынан алынған. 1913 жылы Альтинг исландиялықтарға тегін таңдауға рұқсат беретін заң қабылдады, бірақ кейін ол күшін жойды. Эйнар Хьорлейфссон есімдердің белгілі бір санаттарына, соның ішінде ежелгі тегтерге рұқсат беруді ұсынған комиссия мүшесі болды.) Эйнар 1881 жылы Исландия колледжін, Латын мектебін бітірді. 1882 жылы Копенгаген университетінде экономиканы оқып жүргенде, Георг Брандестің «Заманауи өрбу» идеяларын Исландияға таныстырған «Verðandi» әдеби журналының бірден-бір нөмірін шығаруға қатысқан төрт студенттің бірі болды. Эйнар исланд әдебиетінде реализмнің алғашқы өкілдерінің бірі болды; оның әңгімелері мен романдары сагаларға деген бұрынғы құрметтен бас тартады: олар білімді, қазіргі тілмен жазылған және қарапайым адамдар мен проблемалар туралы айтады. 1885 жылдан 1895 жылға дейін Эйнар Исландиялық Канадаға эмиграциялады, онда Виннипегте тұрып, екі апталық исланд тіліндегі басылымдар – «Heimskringla» («Globe») және «Lögberg» («Tribune») құруға көмектесті. Исландияға оралғаннан кейін ол Рейкьявик пен Акурейриде журналист және редактор болып жұмыс істеді; тәуелсіздік күресіне қатысты, сондай-ақ білім беру, тыйым салу және театр туралы жазды. 1892 жылдан 1895 жылға дейін және 1908 жылдан 1909 жылға дейін Исландия әдеби қоғамының журналы «Skírnir» редакторы болды. Эйнар көптеген әңгімелер, романдар, пьесалар және ертедегі өлеңдер жинағын жазды. Оның маңызды туындысы – 1890 жылы Канадада жазған «Vonir» («Үміт») әңгімесі. Эйнар сонымен қатар белгілі спиритуалист, исланд тілінде спиритуализмді алғаш рет оң бағалаған автор және Эксперименталдық қоғамның негізін қалаушы және президенті болды, ол Исландия Психикалық зерттеулер қоғамын (Sálarrannsóknarfélag Íslands) құруға себеп болды, және оның алғашқы президенті болды. Ол көптеген исланд медиумдарын, әсіресе Индриди Индридасон мен Хафстейн Бьёрнссонды зерттеуге және жария етуге үлкен үлес қосты. Оның кейінгі жазбаларында спиритизм, әсіресе «Sögur Rannveigar» («Rannveig's Tales», I және II бөлімдері, 1919 және 1922) романы, сондай-ақ христиан гуманизмі басым болды. Ол исландиялықтарды діни догмаларға қатал ұстанудан бас тартып, балаларын тәрбиелеуде қаталдықтан аулақ болуға ықпал етті. 1920 жылдары Эйнарға Әдебиет бойынша Нобель сыйлығына үміткер ретінде қарастырылғаны туралы қауесет тарады, бірақ Сигурдүр Нордал оған жауап ретінде кешірімге тым көп мән бергендігін, сондықтан қарсы тұру керек нәрселерге төзімділік танытқандығын айтты; исланд ұлтшылдығының және Ницшенің қазіргі заманғы түсіндірмелерінің ықпалымен ол қандық қасты жақсы этикалық модель деп санады. 1930 жылдары Халдор Лакснесс оны спиритизмі үшін одан да қатты сынға алды.
Einar Kvaran was the son of Rev. Hjörleifur Einarsson and Guðlaug Eyjólfsdóttir. His name was originally Einar Hjorleifsson but he adopted the family name Kvaran in 1916 along with his brothers Sigurdur and Trygvi and the sons of his deceased brother Joseph. (The name is taken from Laxdæla saga. In 1913, the Althing passed a law, since rescinded, which permitted Icelanders to adopt family names. Einar Hjörleifsson was on a committee that proposed to allow certain categories of names, including those with ancient origins.) Einar graduated in 1881 from the College of Iceland, known as the Latin School. As a student in economics at the University of Copenhagen in 1882, he was one of four students to publish the single issue of the literary periodical Verðandi, which introduced to Iceland the Modern Breakthrough expounded by Georg Brandes. Einar was one of the pioneers of realism in Icelandic writing; his stories and novels represent a break with past admiration of the sagas: they are written in educated contemporary language and deal with ordinary people and problems. From 1885 to 1895 Einar emigrated to Icelandic Canada, where he lived in Winnipeg and helped found two Icelandic language weekly publications, Heimskringla ("Globe") and Lögberg ("Tribune"). On his return to Iceland he was a journalist and editor in both Reykjavík and Akureyri; he participated in the struggle for independence and also wrote about education, temperance and theatre. He edited Skírnir, the journal of the Icelandic Literary Society, from 1892 to 1895 and from 1908 to 1909. Einar wrote numerous short stories, novels, plays, and a volume of early poems. His breakthrough work was the story "Vonir" ("Hopes"), which he wrote in 1890 while in Canada and which deals with the emigrant experience. Einar was also a prominent Spiritualist, author of the first positive assessment of spiritualism in Icelandic and co founder and President of the Experimental Society which gave rise to the Icelandic Society for Psychical Research (Sálarrannsóknarfélag Íslands), of which he was the first president. He played a major part in the investigation and publicising of many Icelandic mediums, notably Indriði Indriðason and Hafstein Björnsson. His later writings were dominated by spiritualism, particularly the novel Sögur Rannveigar ("Rannveig's Tales", parts I and II 1919 and 1922), but also by Christian humanism. He influenced Icelanders to be less rigidly orthodox and to be less harsh in rearing their children. In the 1920s, there was a rumour that Einar was considered for the Nobel Prize in Literature, but in response Sigurður Nordal disparaged him as overly focused on forgiveness and thus tolerant of things that should rather be opposed; in the spirit of Icelandic nationalism and contemporary interpretations of Nietzsche, he considered the blood feud a better ethical model. In the 1930s Halldór Laxness criticised him more sharply yet for his spiritualism.
Жеке өмір
Эйнар екі рет үйленген. Оның бірінші әйелі, Матильда Петерсен, даниялық болған; ол Канадада қайтыс болды, ал олардың екі баласы да сәби кезінде дүниеден озды. 1888 жылы ол Гислина Гисладотирге үйленді. Олардың бес баласы болды; ең үлкені, Сигурдур, 15 жасында туберкулезден қайтыс болды.
Einar was married twice. His first wife, Mathilde Petersen, was Danish; she died in Canada, and their two children both died in infancy. In 1888 he married Gíslína Gísladóttir. They had five children; the eldest, Sigurður, died of tuberculosis when he was 15.