Америка Құрама Штаттарындағы Үндістер резервациясы және наразылықтар

Кіріспе

Америка Құрама Штаттарының түпкіліктік резервациясы, наразылықтар

Native American reservation in the United States

the protests

The Standing Rock Reservation lies across the border between North and South Dakota in the United States, and is inhabited by ethnic "Hunkpapa and Sihasapa bands of Lakota Oyate and the Ihunktuwona and Pabaksa bands of the Dakota Oyate," as well as the Hunkpatina Dakota (Lower Yanktonai). The Ihanktonwana Dakota are the Upper Yanktonai, part of the collective of Wiciyena. In February 1890, the United States government broke a Lakota treaty by breaking up the Great Sioux Reservation, an area that formerly encompassed the majority of the state. It reduced it and divided it into five smaller reservations. The government was accommodating white homesteaders from the eastern United States; in addition, it intended to "break up tribal relationships" and "conform Indians to the white man's ways, peaceably if they will, or forcibly if they must". On the reduced reservations, the government allocated family units on plots for individual households. Although the Lakota were historically a nomadic people living in tipis, and their Plains Native American culture was based strongly upon buffalo and horse culture, they were expected to farm and raise livestock. With the goal of assimilation, in the late 19th and early 20th centuries, they were forced to send their children to boarding schools; the schools taught English and Christianity, as well as American cultural practices. Generally, they forbade inclusion of Native American traditional culture and language. The children were beaten if they tried to do anything related to their native culture. The farming plan failed to take into account the difficulty that Lakota farmers would have in trying to cultivate crops in the semi arid region of South Dakota. By the end of the 1890 growing season, a time of intense heat and low rainfall, it was clear that the land was unable to produce substantial agricultural yields. As the bison had been virtually eradicated a few years earlier, the Lakota were at risk of starvation. The people turned to the Ghost Dance ritual, which frightened the supervising agents of the Bureau of Indian Affairs. Agent James McLaughlin asked for more troops. He claimed that spiritual leader Sitting Bull was the real leader of the movement. A former agent, Valentine McGillycuddy, saw nothing extraordinary in the dances and ridiculed the panic that seemed to have overcome the agencies, saying: "The coming of the troops has frightened the Indians. If the Seventh Day Adventists prepare the ascension robes for the Second Coming of the Savior, the United States Army is not put in motion to prevent them. Why should not the Indians have the same privilege? If the troops remain, trouble is sure to come." Thousands of additional U. S. Army troops were deployed to the reservation. On December 15, 1890, Sitting Bull was arrested for failing to stop his people from practicing the Ghost Dance. During his arrest, one of Sitting Bull's men, Catch the Bear, fired at Lieutenant "Bull Head", striking his right side. He instantly wheeled and shot Sitting Bull, hitting him in the left side, and both men subsequently died. The Hunkpapa who lived in Sitting Bull's camp and relatives fled to the south. They joined the Big Foot Band in Cherry Creek, South Dakota, before traveling to the Pine Ridge Reservation to meet with Chief Red Cloud. The 7th Cavalry caught them at a place called Wounded Knee on December 29, 1890. The 7th Cavalry, claiming they were trying to disarm the Lakota people, killed 300 people, including women and children at Wounded Knee. Standing Rock's governing body is the elected 17 member Tribal Council, including the Tribal Chairman, Vice Chairman, Secretary, and 14 representatives. As of 2022, the current chairwoman is Janet Alkire. They serve terms of four years, with elections providing for staggered replacement of members. Six members are elected at large and eight from the regional single member districts:

Fort Yates (Long Soldier)
Porcupine
Kenel
Wakpala
Running Antelope (Little Eagle)
Bear Soldier (McLaughlin)
Rock Creek (Bullhead)
Cannonball

Standing Rock резервациясы АҚШ-тың Солтүстік және Оңтүстік Дакота арасындағы шекарада орналасқан және онда "Лакота Оятының Хункапа және Сихасапа топтары, сондай-ақ Дакота Оятының Иханктувона және Пабакса топтары", әрі Хункапатина Дакота (Төменгі Янктонай) тұрады. Иханктонвана Дакота – Үстіңгі Янктонай, Висиена бірлестігінің бөлігі. 1890 жылы ақпанда АҚШ үкіметі Лакота келісімін бұзып, бұрын штаттың көп бөлігін қамтыған Ұлы Сиу резервациясын таратып жіберді. Ол оны кішірейтіп, бес кішкентай резервацияға бөлді. Үкімет АҚШ-тың шығысынан келген ақ нәсілді фермерлерге жағдай жасады; сонымен қатар, "тайпалық байланыстарды үзуді" және "үндістерді ақтардың салтына бейбіт жолмен, қаласа, немесе күшпен бағынуға мәжбүрлеуді" көздеді. Кішірейтілген резервацияларда үкімет жеке шаруашылықтарға жер участаларын бөліп, отбасылық бірліктерді орналастырды. Лакоталар тарихи түрде шатырларда көшпенді өмір сүрген халық болғандықтан және олардың жазықтық мәдениеті бұқа мен жылқыға негізделген, олардан егіншілікпен айналысуы және мал өсіруі күтілді. Ассимиляция мақсатымен, 19-шы ғасырдың соңы мен 20-шы ғасырдың басында олар балаларын интернат мектептеріне жіберуге мәжбүр болды; мектептерде ағылшын тілі, христиан діні және американдық мәдени тәжірибелер оқытылды. Көбінесе, үнділердің дәстүрлі мәдениеті мен тіліне рұқсат берілмеді. Балалар өз мәдениетіне қатысты әрекет жасаса, жазаланды. Шаруашылық жоспары Лакота фермерлерінің Оңтүстік Дакотаның жартылай шөлейтті аймағында егін өсіруге тырысуының қиындықтарын ескермеді. 1890 жылғы егін жинау маусымының соңында, қатты ыстық пен жауын-шашынның аз болуынан, жердің жеткілікті өнім бере алмайтыны анық болды. Бірнеше жыл бұрын бизонның дерлік жойылғаннан кейін, Лакоталар аштыққа ұшырау қаупіне тап болды. Халық "Жандар биі" ритуалына жүгінді, бұл Үнді істер бюросының агенттерін қорқытты. Агент Джеймс Маклаулин қосымша әскер сұрады. Ол рухани көшбасшы Отырған Бұқа қозғалыстың нақты көшбасшысы екенін мәлімдеді. Бұрынғы агент Валентин МакГиллудди билерде ерекше ештеңе көрмеді және агенттіктерді басып алғандай сезілген үрейді сынай қарады: "Әскерлердің келуі үндістерді қорқытты. Егер жетінші күндік адвентистер құтқарушының екінші келуіне дайындалса, АҚШ әскері оларға бөгет қоймайды. Неге үндістердің де осындай құқығы болмасын? Әскерлер қала берсе, әлбетте, қиындықтар туады". АҚШ әскерінің мыңдаған қосымша әскерлері резервацияға жіберілді. 1890 жылдың 15 желтоқсанында Отырған Бұқа өз халқының Жандар биін орындауына тыйым салғаны үшін тұтқындалды. Тұтқындалған кезде Отырған Бұқаның адамдарының бірі, "Аюды ұстап ал", лейтенант "Бұллхедке" атқылап, оң жағын жаралады. Ол бірден бұрылып, Отырған Бұқаны атып, сол жағына тигізіп, екеуі де қайтыс болды. Отырған Бұқаның лагерінде тұрған Хункпапалар және туыстары оңтүстікке қашып кетті. Олар Черри-Крикте (Оңтүстік Дакота) Big Foot Band-ке қосылды, содан кейін Пайн Ридж резервациясына барып, бас Қызыл Бұқамен кездесті. 7-ші кавалерия оларды 1890 жылдың 29 желтоқсанында Вундид Ни деген жерде ұстады. 7-ші кавалерия Лакота халқын қарусыздандыруға тырысып жатыр деп мәлімдеп, 300 адамды, соның ішінде әйелдер мен балаларды Вундид Ниде өлтірді. Standing Rock-тың басқарушы органы – 17 мүшелі тайпалық кеңес, оның ішінде тайпа төрағасы, вице-төраға, хатшы және 14 өкіл. 2022 жылдан бастап қазіргі төраға Джанет Алкир. Олар төрт жылдық мерзімге сайланады, сайлау мүшелердің алмасуын кезең-кезеңмен қамтамасыз етеді. Алты мүше үлкен округтерден, сегіз мүше аймақтық округтерден сайланады: Форт Йейтс (Ұзын солдат) Поркупин Кенел Вакпала Жүгіргіш антилопа (Кіші бүркіт) Аю солдат (Маклаулин) Рок Крик (Бұллхед) Канонбол.

Қоршаған орта мәселелері

1960 жылдары Армия инженерлер корпусы мен Рекультивация бюросы Миссури өзенінде бес ірі бөгет салып, Pick–Sloan Миссури бассейні бағдарламасын іске қосты, осының салдарынан түпкілікті американдықтарды бөгеттердің артында су басуға тиіс үлкен аумақтардан көшіруге мәжбүр етті. Бұл бөгеттер аймақта су тасқынын бақылау және гидроэлектр энергиясын өндіру мақсатында салынды. Оахе бөгетінің өзі Оңтүстік Дакота штатындағы Стендинг Рок және Шайен өзендерінің үндістердің қоныстану жерлерінен ғана көп аумақты суға батырды. 2015 жылдың мәліметтері бойынша, кедейлік Дакота штатындағы көшірілген халық үшін проблема болып қалып отыр. Олар Оахе көлінің астында қалған қалалары үшін және дәстүрлі өмір салтын жоғалтқандары үшін өтемақы талап етуде.

Дакотаның қолжетімділік құбыр жолы

Дакота қолжетімділік құбыр желісі (DAPL) штаттың астанасы Бисмарк қаласына жақын жердегі ұсынылған бағыт Бисмарктің сумен қамтамасыз етілуі үшін тым қауіпті деп танылғаннан кейін, Standing Rock Sioux резервациясына жақын бағытта қайта бағытталды. Тайпа Оахе көлі мен Миссури өзенінің астынан салынатын құбыр желісіне қарсы болды. 2016 жылдың 1 сәуірінде ЛаДонна Батыр Буль Аллард, Standing Rock Sioux тайпасының аға мүшесі, және оның немерелері DAPL-ге наразылық білдіру үшін Қасиетті Тас лагерін құрды, олар жоғары Миссури өзеніне қауіп төндіреді деп мәлімдеді, бұл Standing Rock резервациясының жалғыз су көзі. Лагерь Аллардтың жеке жерінде орналасқан және ол ДАПЛ-ға қарсы мәдени сақтау мен рухани қарсылықтың орталығы ретінде қызмет етті. Солтүстік Дакотадағы құбыр желісі алаңында 2016 жылдың көктемінде басталған наразылық акциялары Солтүстік Американың барлық жерінен келген жергілікті халықтарды және көптеген басқа да қолдаушыларды тартты. Бұл соңғы 100 жылдағы жергілікті тайпалардың ең үлкен жиыны болды. Азаматтық мойынсұнбаушылық кезінде ауыр техникаға бұғатталған адамдардың тұтқындалуы жиі болды. 2016 жылдың сәуір айында үш федералды агенттік – АҚШ Қоршаған ортаны қорғау агенттігі, АҚШ Ішкі істер министрлігі және Тарихи сақтау жөніндегі консультативтік кеңес – құбыр желісінің толық экологиялық әсерін бағалауды сұрады. 2016 жылдың тамызында Солтүстік Дакота штатының Кэннон Болл қаласының маңында наразылық акциялары өтті. 2016 жылдың жазында Standing Rock-тың жас белсенділері Солтүстік Дакотадан Вашингтонға, Баккен құбыр желісінің бөлігі болып табылатын Дакота қолжетімділік құбыр желісінің құрылысына наразылық білдіру үшін петиция тапсыру мақсатымен жүгірді. Олар "Суымызды құрметтеңіз" атты халықаралық науқанды бастады. Белсенділер Солтүстік Дакотадан Иллинойсқа дейінгі құбыр желісі резервацияның су көзі – Миссури өзеніне қауіп төндіреді деп мәлімдеді. Қыркүйек айының соңында 300-ден астам федералды түрде танылған америкалық тайпалар және лагерьде тұратын құбыр желісіне қарсылық білдірген 3000-ден 4000-қа дейін қолдаушылар, ал демалыс күндері тағы бірнеше мың адам бар екені хабарланды. Көптеген жоспарлы тұтқындаулар адамдар ауыр техникаға құлыптанып тұрып болды. 2016 жылдың 3 қыркүйегінде DAPL жекеменшік күзет фирмасын шақырды. Компания бульдозерлерді құбыржолдың бір бөлігін қазу үшін пайдаланды, ол күтіп тұрған тыйым салу туралы өтініш бойынша қаралып жатқан; онда жергілікті қабірлер мен жерлеу артефакттары болуы мүмкін. Қарусыз наразылар бульдозерлерге жақындағанда күзетшілер оларға қарақшы иттермен шабуыл жасады. Кем дегенде алты наразылық білдіруші иттерден жарақат алды, ал 30-ға жуық наразылық білдірушіге күзетшілер мен олардың иттері жүк көліктеріне отырып кеткенше бұрышпен шашыратылды. Құбыр желісін салушы компания наразылық акциялары бейбіт болмағаны үшін қауіпсіздік компаниясын жалдағанын мәлімдеді. Мортон округінің шерифі Кайл Кирчмайер 2016 жылдың 3 қыркүйегіндегі наразылық акциясын сипаттап, наразылық білдірушілер жеке меншікке өтіп, күзетшілерге "ағаш бағаналар мен ту бағаналарымен" шабуыл жасады деді. Ол: "Бүгінгі оқиға бейбіт наразылық болды деген кез келген пікір жалған". Одан көп ұзамай, 2016 жылдың 7 қыркүйегінде, федералды сот тайпаның тыйым салу туралы өтінішін қабылдамағаннан кейін, АҚШ Қоршаған ортаны қорғау агенттігі (EPA), АҚШ Ішкі істер министрлігі (DOI) және Тарихи сақтау жөніндегі консультативтік кеңес құбыр желісін салуды тоқтатуға бұйрық берді. Бұл шешімде президент Обаманың қандай рөл атқарғаны туралы ешқандай дәлел жоқ. "Дакота Аксес" "Тыныштықты сақтауға" көмектесу үшін Солтүстік Дакотаның кейбір бөліктерінде құрылыс жұмыстарын 9 қыркүйекке дейін уақытша тоқтатуға келісті. Федералды судья 9-ы күні тайпа сұраған тыйым салуды қабылдамағанда, Ішкі істер министрлігі, Әділет министрлігі және Армия департаменті (инженерлер корпусын бақылайды) кіріп, Оахе көлінің айналасындағы құбырдың құрылысын тоқтатты, бірақ жобаны толығымен тоқтатпады. 2016 жылдың 2 желтоқсанында Солтүстік Дакотаға белсенділерді қолдау үшін шамамен 2000 АҚШ әскери ардагері келді. Ардагерлер наразыларды полициядан қорғау үшін адам қалқаны құрауға уәде берді. 2017 жылдың қаңтар айында президент Дональд Трамп көп жұмыс орындарын құру мақсатымен құбыржолды салуға рұқсат беруді жеңілдету туралы жарлық шығарды. Бұл жарлық Сиу тайпасының басшыларының наразылықтарын және жауаптарын туғызды. 2017 жылдың 3 ақпанында Армия инженерлік корпусы наразылар лагерленген жерді, Оахе көліне жақын жерді 22 ақпанға дейін жабу туралы хабарлады. 4000-нан астам АҚШ ардагері "Veterans Stand" деген атпен Standing Rock-та жүзделген наразылармен және Сиу тайпасының мүшелерімен бірге лагерленді. Ардагерлер құбыр желісіне қарсы күресуге және америкалық үндістердің жерін және АҚШ суын қорғауға ант берді. 2016 жылдың тамызынан бері тұтқындалған наразылардың саны 700-ден асты, ал 2017 жылдың 3 ақпанында 39 жастағы америкалық үнді белсендісі Чейз Айрон Айз және 70-тен астам бейбіт жиналған наразылар Трамп әкімшілігінің бұйрығымен "қырқысты қоздыру" айыбымен ұсталды, бұл ауыр қылмыс саналады және 5 жылға дейін бас бостандығынан айыруға әкеледі. Осы уақытқа дейін 9,2 миллионнан астам америкалық азамат DAPL-ге қарсы петицияға қол қойған. 2017 жылдың 7 ақпанында Трамп әкімшілігі Армия инженерлік корпусына құбыржолды салуға рұқсат берді, экологиялық әсерді бағалауды және оған қосымша халық пікірін алу кезеңін тоқтатты. [12] Құбыр желісі сәуір айында аяқталды және алғашқы мұнай 2017 жылдың 14 мамырында жеткізілді. [13]

The Dakota Access Pipeline (DAPL) was rerouted near the Standing Rock Sioux Reservation after a proposed route near the state capital Bismarck was denied as being deemed too risky for Bismarck's water supplies. The tribe opposed the pipeline to be constructed under Lake Oahe and the Missouri River. On April 1, 2016, LaDonna Brave Bull Allard, an elder member of the Standing Rock Sioux tribe, and her grandchildren established the Sacred Stone Camp to protest the DAPL, which they said threatens the upper Missouri River, the only water supply for the Standing Rock Reservation. The camp was on Allard's private land and served as a center for cultural preservation and spiritual resistance to the DAPL. Protests at the pipeline site in North Dakota began in the spring of 2016 and drew indigenous people from throughout North America, as well as many other supporters. It was the largest gathering of Native Tribes in the past 100 years. A number of planned arrests occurred when people locked themselves to heavy machinery in civil disobedience. In April 2016, three federal agencies U. S. Environmental Protection Agency, U. S. Department of Interior, and Advisory Council on Historic Preservation—requested a full Environmental Impact Statement of the pipeline. In August 2016, protests were held near Cannon Ball, North Dakota. In the summer of 2016, a group of young activists from Standing Rock ran from North Dakota to Washington, D. C., to present a petition in protest of the construction of the Dakota Access Pipeline, which is part of the Bakken pipeline. They launched an international campaign called ReZpect our Water. The activists argued that the pipeline, which goes from North Dakota to Illinois, would jeopardize the water source of the reservation, the Missouri River. By late September, it was reported that there were over 300 federally recognized Native American tribes and an estimated 3,000 to 4,000 pipeline resistance supporters residing in the camp, with several thousand more on weekends. A number of planned arrests occurred when people locked themselves to heavy machinery. On September 3, 2016, the DAPL brought in a private security firm. The company used bulldozers to dig up part of the pipeline route that was subject to a pending injunction motion; it contained possible Native graves and burial artifacts. When unarmed protesters moved near the bulldozers, the guards used pepper spray and guard dogs to attack the protesters. At least six protesters were treated for dog bites, and an estimated 30 protesters were pepper sprayed before the security guards and their dogs exited the scene in trucks. The pipeline construction company claimed they hired the security company because the protests had not been peaceful. The Morton County Sheriff, Kyle Kirchmeier, described the September 3, 2016, protest, saying protesters crossed onto private property and attacked security guards with "wooden posts and flag poles." He said, "Any suggestion that today's event was a peaceful protest, is false." Shortly thereafter, on September 7, 2016, after the federal court denied the tribe's request for an injunction, the United States Environmental Protection Agency (EPA), the United States Department of the Interior (DOI) and the Advisory Council on Historic Preservation gave the order to halt the construction of the pipeline until further environmental assessments had taken place. There was no evidence of what role President Obama himself may or may not have played in this decision. Dakota Access agreed to temporarily halt construction in parts of North Dakota, until September 9, to help "keep the peace." When a federal judge denied the injunction sought by the tribe on the 9th, the Department of the Interior, Department of Justice, and the Department of the Army (which oversees the Corps of Engineers) stepped in, halting construction of the pipeline around Lake Oahe, 20 miles (32 km) either side of the Lake, but not halting the project altogether. On the weekend of December 2, 2016, approximately 2000 United States military veterans arrived in North Dakota in support of the activists. The veterans pledged to form a human shield to protect the protesters from police. In January 2017, an executive order was issued by President Donald Trump to streamline the approval to construct the pipeline, on the basis of creating more jobs. The order provoked a new wave of protests and response from leaders of the Sioux tribe. On February 3, 2017, the Army Corps of Engineers announced that it would close lands where protesters were camped near Lake Oahe by February 22, 2017. Over 4,000 U. S. veterans under the name Veterans Stand were camped at Standing Rock along with hundreds of protesters as well as the members of the Sioux Tribe. The veterans vowed to oppose the pipeline and protect the land of the American Indians and the water of the United States. Since August 2016, the total number of protesters arrested had surpassed 700, and on February 3, 2017, 39 year old American Indian activist Chase Iron Eyes and more than 70 peaceably assembled protesters were arrested in a police raid ordered by the Trump administration, on charges of "inciting a riot" which is considered a felony and carries up to 5 years in prison. At that time more than 9.2 million Americans had signed a petition against DAPL. On February 7, 2017, the Trump administration authorized the Army Corps of Engineers to proceed, ending its environmental impact assessment and the associated public comment period. [12] The pipeline was completed by April and its first oil was delivered on May 14, 2017. [13]

Тайпа сотқа жүгінді және 2020 жылдың наурыз айында федералды судья олардың жағын алды және USACE толық экологиялық әсерді бағалау жүргізуге бұйрық берді. 42 беттік шешімінде судья Джеймс Боасберг құбыр желісінің артындағы компаниялар мен Корпустың экологиялық талдауы жеткіліксіз болғанын айтты. "Осындай ауқымды жобаларда оператор жасаған қорытындылармен және агентке сүйенген нәрселерде кемшіліктер табу қиын емес, бірақ мұнда, бірнеше оқшауланған алаңдаушылықтардан гөрі әлдеқайда көп нәрсе бар. Осы істе көптеген комментаторлар Корпустың талдауының маңызды бөліктеріндегі қателіктерге назар салды, мысалы, құбырдың ағып кетуді анықтау жүйесі жұмыс істемейтіні, баяу ағып кетуді анықтауға арналмағаны, оператордың оқиғалардың ауыр тарихы ескерілмегені және Корпус қолданған ең нашар сценарий нақты көрсеткіштің бір бөлігі ғана болуы мүмкін". Іс жалғасады, бірақ арада құбыр желісі толыққанды жұмыс істеп тұр.

БАҚ-тың назары және жұртшылықтың хабардарлығы

2017 жылдың 22 маусымында, 2016 жылдың қыркүйек айында құбыржолға қарсы наразылық акциясы барысында адамдарға қалай қатысқандығын көрсететін видео жарияланды, онда Dakota Access күзетші итттерінің наразылық білдірушілерге шабуыл жасағаннан кейін аузынан қан кеткенін көрсететін дәлелдер болды. Оның видеосы жарияланғаннан кейін Солтүстік Дакота полициясы Гудманды қылмыстық құқық бұзушылық айыбымен тұтқындауға ордер берді. Гудман: "Бұл баспасөз бостандығының қабылданбайтын бұзушылығы" деді. 2016 жылғы Демократиялық және Республикалық партиядан президенттікке үміткер болған Хиллари Клинтон мен Дональд Трамп сайлау кампаниясы кезінде DAPL туралы ешқандай мәлімдеме жасаған жоқ. 2016 жылғы Жасыл партиядан президенттікке үміткер Джилл Штайн наразылық акциясына қатысты, соның ішінде жабдықтарды бояды; оған және оның серігі Аджаму Баракаға қылмыстық құқық бұзушылық және қылмыстық тәртіпсіздік жасады деген айып тағылды. 2016 жылғы Демократиялық партиядан президенттікке үміткер болған Вермонт штатынан АҚШ сенаторы Берни Сандерс құбыржолға қарсы және "су қорғаушыларын" қолдады. Сонымен қатар, Голливудтың көптеген жұлдыздары да наразылық акциясын қолдады. 2016 жылдың 20 қыркүйегінде Standing Rock төрағасы Дэйв Арчэмболт II Женевадағы Біріккен Ұлттар Ұйымының Адам құқықтары жөніндегі кеңесіне сөз сөйлеп, АҚШ-тың осы жобаға қатысты келісімдерді бұзғаны туралы куәлік берді. Екі күннен кейін Energy Transfer Partners компаниясы Солтүстік Дакота штатының Флэшер қаласынан Дэвид пен Бренда Майерлерден наразылық акциялары өткізіліп жатқан жерді сатып алды. Сарапшылар компания одан әрі наразылық акцияларын тоқтатуға тырысып жатыр деп санайды. Standing Rock ұлысы Майерлер өздерінің жеріне белсенділерді кіргізгенін мәлімдеді.

Президенттің сапары

2014 жылдың маусым айында президент Барак Обама, бірінші ханым Мишель Обамамен бірге, Станинг Рок қаласында жыл сайынғы Канондық доптар күні мерекесінде алғаш рет үндістердің резервациясына сапар жасады. Бұл – отырып тұрған АҚШ президентінің үндістердің резервациясына жасаған сирек сапарларының бірі болды. Кейбір резервация тұрғындары келісімдер және үкіметтік қаржыландыру мәселелері бойынша нақты алаңдаушылықтарына назар аударылмағанын сезді.