Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Шотландиялық ақ сүйек әйел Дерворгилла Галлоуэй (шамамен 1210 – 28 қаңтар 1290) 13 ғасырдағы Шотландиядағы "ірі қаражаты бар әйел" болды, ол 1223 жылдан бастап Джон де Баллиолдың әйелі және Шотландияның болашақ патшасы Джон I-нің анасы.
Scottish noblewoman
Dervorguilla of Galloway (c. 1210 – 28 January 1290) was a "lady of substance" in 13th century Scotland, the wife from 1223 of John de Balliol and mother of John I, a future king of Scotland.
Отбасы
Дерворгилла – Галлоуэй лорды, галлик ханзадасы Аланның үш қызының бірі еді. Оның ерекше есімі – галлик тіліндегі Dearbhfhorghaill сөзінің латыншаға аудармасы. Ол Аланның екінші әйелі Маргарет Хантингдоннан туған, ол Дэвид, Хантингдон графы мен Честердің Матильда (немесе Мод) қызының үлкен қызы болды. Дэвид өзі Шотландияның екі патшасы – Малкольм IV және Арыстан Уильямның кіші ағасы еді. Осылайша, анасы арқылы Дерворгилла Шотландия патшаларының, соның ішінде Давид I-дің ұрпағы болды.
Dervorguilla was one of the three daughters and heiresses of the Gaelic prince Alan, Lord of Galloway. Her unusual name is a Latinisation of the Gaelic Dearbhfhorghaill. She was born to Alan's second wife Margaret of Huntingdon, who was the eldest daughter of David, Earl of Huntingdon and Matilda (or Maud) of Chester. David in turn was the youngest brother to two Kings of Scotland, Malcolm IV and William the Lion. Thus, through her mother, Dervorguilla was descended from the Kings of Scotland, including David I.
Дерворгилланың әкесі 1234 жылы заңды ұлы болмаған күйде (оның заңсыз ұлы Томас болды) қайтыс болды. Англо-нормандық феодалдық заңдар мен көне галлик дәстүрлеріне сәйкес, Дерворгилла оның мұрагерлерінің бірі болды, оның екі әпкесі Хелен мен Кристина үлкен болғандықтан аға болып саналды. Осы себепті Дерворгилла Галлоуэйдегі жерлерді өзінің ұрпақтарына – Балиол және Комин үйлеріне мұра етті.
Dervorguilla's father died in 1234 without a legitimate son (he had an illegitimate son Thomas). According to both Anglo Norman feudal laws and to ancient Gaelic customs, Dervorguilla was one of his heiresses, her two sisters Helen and Christina being older and therefore senior. Because of this, Dervorguilla bequeathed lands in Galloway to her descendants, the Balliol and the Comyns.
Өмір
Дерворгилья үйленген Баллиол әулеті Англияның Дарем графтығындағы Барнард қамалында орналасқан еді. Оның туған күні белгісіз болғанымен, 13 жасында никеге тұру мен үйлену сол кездегідей ерекше ерте деп есептелмеді. 1263 жылы оның күйеуі, сэр Джон, Дерхам епискобы Киркхемнің Уолтермен жер дауынан кейін тәубе етуге міндетті болды. Бұл үшін Оксфорд университетінде кедейлерге арналған колледж құру өте қымбатқа түсті. Сэр Джонның қаржылық жағдайы әйеліне қарағанда нашар болды, алайда оның қайтыс болғаннан соң көп уақыт өткен соң, Дерворгильяға сол епископтың және университет иерархиясының құрметімен колледждің негізін бекітуге тура келді. Ол 1282 жылы колледжге тұрақты қаражат құрды, сондай-ақ оның алғашқы ресми ережелерін қабылдады. Колледж әлі күнге дейін Баллиол колледжі деген атауды сақтайды, онда тарих студенттерінің қоғамы Дерворгилья қоғамы деп аталады, ал академиялық әйелдерге арналған жылдық семинарлар сериясы Дерворгилья семинарлар сериясы деп аталады. Оның қайтыс болған күнінің 700 жылдығына орай Баллиолда латын тілінде реквием айтылған, бірақ бұл бұрынғы ғасырларда тойланбаған, бір рет өткізілген шара деп есептеледі. Дерворгилья 1273 жылдың сәуір айында Дамфрис қаласынан оңтүстікке қарай 7 шақырым жерде цистерциандық аббаттық құрды. Ол әлі күнге дейін қызыл құмтастан жасалған әдемі қираған күйінде сақталған. Ол сондай-ақ Дундидегі алғашқы кітапхананың құрылуына жауапты болды деп есептеледі. 1269 жылы сэр Джон қайтыс болғанда, Дерворгилья оның жүрегін бальзамдап, күміспен әшекейленген піл сүйегінен жасалған сандыққа сақтап қойды. Ол сандықты өмірінің соңына дейін өзімен бірге алып жүрді. 1274 жылы Джон де Фолксворт Дерворгильяға және басқаларға қарсы жаңа иеліктен айырылғандыққа қатысты сот процесін бастады. 1275 жылы Роберт де Феррерс Дербиширдегі Рептондағы мекенжайға қол тигізгені үшін ата-бабасының өліміне қатысты сот процесін бастады. 1280 жылы сэр Джон де Баллиолдың мұрагерлері, соның ішінде Дерворгилья, Алан Фиц графты қарызға байланысты сотқа берді. 1280 жылы оған Томас де Хунсингорге және Англиядағы тағы бір адамға сенімхат берілді, ол Галлоуэйде қалды. Сол жылы Дерворгилья, Дерби графесі Маргарет де Феррерс, Алан ла Зуштің жесірі Эллен және Бухан графы Александр Комин мен оның әйелі Элизабет Роджер де Клиффорд пен оның әйелі Изабельге, сондай-ақ Роджер де Лейбурн мен оның әйелі Идойнаға Винтон, Кингс Меабурн, Эплби және Броу (Стайнмор астында) және Уэстморлендтегі Киркби Стивеннің усадьбасының бір бөлігіне қатысты сот процесін бастады. Сол жылы Дерворгилья Джон де Вирді 24 фунт стерлинг қарызы үшін сотқа берді. 1280 жылы Лоренс Дюкет Дерворгилья мен басқалардың Миддлсекстің Котингем қаласында бұзылған тіреуге тигеніне қатысты жаңа иеліктен айырылғандыққа қатысты сот процесін қайтадан бастады. 1288 жылы ол Джонмен, Рамзи аббатымен, Эллингтондағы балық шаруашылығы туралы келісімге келді. Өмірінің соңғы жылдары Шотландияның корольдік әулетінің негізгі желісі еркек мұрагерлердің жетіспеушілігінен қауіп көрді, ал Дерворгилья, жас мұрагер Маргарет, Норвегияның ханшайымынан сәл бұрын қайтыс болды, егер ол одан ұзақ өмір сүрген болса, оның тағына талапкерлердің бірі болуы мүмкін еді. Дерворгилья күйеуінің қасына Жаңа аббатханада жерленді, ол "Сүйкімді аббатхана" деп аталды, бұл атау осы күнге дейін сақталған. Аббатхананың кейінгі кезеңдердегі зардаптары екі қабірдің жоғалуына себеп болды. Оның көшірмесі жабық оңтүстік трансепте орналасқан.
The Balliol family into which Dervorguilla married was based at Barnard Castle in County Durham, England. Although the date of her birth is uncertain, her apparent age of 13 was by no means unusually early for betrothal and marriage at the time. In 1263, her husband Sir John was required to make penance after a land dispute with Walter of Kirkham, Bishop of Durham. Part of this took the very expensive form of founding a college for the poor at the University of Oxford. Sir John's own finances were less substantial than those of his wife, however, and long after his death it fell to Dervorguilla to confirm the foundation, with the blessing of the same bishop as well as the university hierarchy. She established a permanent endowment for the college in 1282, as well as its first formal statutes. The college still retains the name Balliol College, where the history students' society is called the Dervorguilla Society and an annual seminar series featuring women in academia is called the Dervorguilla Seminar Series. While a requiem mass in Latin was sung at Balliol for the 700th anniversary of her death, it is believed that this was sung as a one off, rather than having been marked in previous centuries. Dervorguilla founded a Cistercian Abbey 7 miles south of Dumfries in April 1273. It still stands as a picturesque ruin of red sandstone. It is claimed that she was also responsible for the establishment of the first library in Dundee. When Sir John died in 1269, Dervorguilla had his heart embalmed and kept in a casket of ivory bound with silver. The casket travelled with her for the rest of her life. In 1274–5 John de Folkesworth arraigned an assize of novel disseisin against Dervorguilla and others touching a tenement in Stibbington, Northamptonshire. In 1275–6 Robert de Ferrers arraigned an assize of mort d'ancestor against her touching a messuage in Repton, Derbyshire. In 1280 Sir John de Balliol's executors, including Dervorguilla, sued Alan Fitz Count regarding a debt of £100 claimed by the executors from Alan. In 1280 she was granted letters of attorney to Thomas de Hunsingore and another in England, she staying in Galloway. The same year Dervorguilla, Margaret de Ferrers, Countess of Derby, Ellen, widow of Alan la Zouche, and Alexander Comyn, Earl of Buchan, and Elizabeth his wife sued Roger de Clifford and Isabel his wife and Roger de Leybourne and Idoine his wife regarding the manors of Wyntone, King’s Meaburn, Appleby, and Brough under Stainmore, and a moiety of the manor of Kirkby Stephen, all in Westmorland. The same year Dervorguilla sued John de Veer for a debt of £24. In 1280–1 Laurence Duket arraigned an assize of novel disseisin again Dervorguilla and others touching a hedge destroyed in Cotingham, Middlesex. In 1288 she reached agreement with John, Abbot of Ramsey, regarding a fishery in Ellington. In her last years, the main line of the Royal House of Scotland was threatened by a lack of male heirs, and Dervorguilla, who died just before the young heiress Margaret, the Maid of Norway, might, if she had outlived her, have been one of the claimants to her throne. Dervorguilla was buried beside her husband at New Abbey, which was christened "Sweetheart Abbey", the name which it retains to this day. The depredations suffered by the abbey in subsequent periods have caused both graves to be lost. A replica is to be found in the covered south transept.
Әпкем мен немере інім
Оны әкесінің қарындасы Галлоуэйлік Дерворгилламен, Висендиннің мұрагерімен, Николай II де Стутевильге үйленгенмен шатастырмау керек. Оның қызы Джоан де Стутевилл бірінші рет Борн лорды, сэр Хью Уэйкке, ал екінші рет Хью Бигодқа (Әділет министрі) үйленді. Оның тағы бір қызы Маргарет Уильям де Мастакқа тұрмысқа шықты, бірақ жас кезінде қайтыс болды.
She should not be confused with her father's sister, Dervorguilla of Galloway, heiress of Whissendine, who married Nicholas II de Stuteville. Her daughter Joan de Stuteville married 1stly Sir Hugh Wake, Lord of Bourne and 2ndly Hugh Bigod (Justiciar). Her other daughter Margaret married William de Mastac but died young.