Арал теңізінің бұрынғы аралы – Возрождение және оның тарихы
Vozrozhdeniya Island
Арал теңізіндегі бұрынғы Возрождение аралы – Қазақстан мен Өзбекстан аумағындағы, биологиялық қару сынақтары өткізілген арал. Аралдың кеудеуінен пайда болған.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Арал теңізіндегі бұрынғы арал Возрождение аралы (Возраждения аралы; Возрождение аралы) – Арал теңізінде орналасқан арал. Бұрынғы аралдың аумағы Өзбекстан және Қазақстан арасында бөлінген. 1954 жылы КСРО Аралск-7 деп аталған биологиялық қару сынақ алаңын осы аралда және оған жақын орналасқан Комсомольский аралында салған, ол арал да қазір жоқ.
Former island in the Aral Sea
Vozrozhdeniya Island (; , Vozrojdenie araly; ) was an island in the Aral Sea. The former island's territory is split between Uzbekistan and Kazakhstan. In 1954, the Soviet Union constructed a biological weapons test site called Aralsk 7 there and on the neighbouring Komsomolskiy Island, which also no longer exists.
География
Возрождения бір кезде кішкентай арал болған, ол тек он тоғызыншы ғасырда ғана арал ретінде пайда болды. Бірақ 1960 жылдары Арал теңізінің құрғауымен бірге аралдың көлемі арта бастады, себебі Кеңес Одағы ауыл шаруашылығы жобалары үшін оған құятын өзендерді бөгеттеді. Аралдың қысқаруы уақыт өте келе жалғасып, үдеді, және судың шегінуі Возрожденияны өмір сүрген соңғы күндері, 2001 жылдың ортасында әлемдегі екінші ірі тұщы сулы аралға айналдырды. Оңтүстік Арал теңізі жеткілікті түрде құрғағанда арал материкке қосылып, жартылай аралға айналды. 2008 жылы Оңтүстік-Шығыс Арал теңізінің жоғалуынан кейін Возрождения айналадағы құрлықтың бір бөлігіне айналды, ал 2014 жылы ол кең ауқымды Аралқұм шөлінің құрамына кірді.
Vozrozhdeniya was once a small island; it was only in the nineteenth century. However, in the 1960s, the island began to grow in size as the Aral Sea began drying up as the Soviet Union dammed its feeder rivers for agricultural projects. The shrinkage of the Aral continued and accelerated over time, and the receding waters briefly made Vozrozhdeniya the second largest fresh water island in the world, at , in the final days of its existence in mid 2001, becoming a peninsula when the South Aral Sea dried up enough that the island joined the mainland. Upon the disappearance of the Southeast Aral Sea in 2008, Vozrozhdeniya was simply a part of the surrounding land, and by 2014 it was simply a part of the land within the extensive Aralkum Desert.
Тарих
1848-1849 жылдары Арал теңізіндегі ресейлік теңіз экспедициясы әскери офицер және тергеуші А. И. Бутаков басшылығымен «Константин» шхунасымен ұйымдастырылды. Экспедицияның суретшісі болып Тарас Шевченко қызмет етті. Экспедиция аралдар тобын ашты, олар Николай I аралы, Константин аралы және Наследник аралынан тұрды. Кеңес кезеңінде Николай I аралы Возрождения деп қайта аталды. 1920 жылдары Қызыл Армия басшылары биологиялық қару жасау, өндіру және сынау үшін ғылыми-әскери кешен құруға қолайлы орын іздеді. Мұндай кешен үшін ең қолайлы орын – жағалаудан шалқап жатқан, салыстырмалы түрде үлкен арал болды. Бұл кешенді орналастыру үшін бастапқыда Байкал көлі қарастырылды, бірақ таңдау Соловецк аралдарына (Ақ теңізде), Селигер көліндегі Городомля аралына және Возрождения аралына дейін тарылды. 1948 жылы аралда құпия советтік биологиялық қарулар зертханасы құрылды, онда әр түрлі факторлар, соның ішінде көкжәнді, шешек, оба, бруцеллез және туляремия сынақтан өтті. 1954 жылы осы орын кеңейтіліп, Аралск-7 деп аталды, ол Кеңес Одағының Микробиологиялық соғыс тобының негізгі зертханалары мен сынақ алаңдарының бірі болды, олардың міндеті – көптеген қауіпті аурулардың әсерін зерттеу және оларды жасау еді. 1990 жылдары аралдың қауіптілігі туралы ақпаратты Кеңес Одағының биологиялық қару бағдарламасының бұрынғы басшысы Кен Алибек сияқты, елден шығып кеткен кеңес қызметкерлері таратып жүрді. Жарияланған құжаттарға сәйкес, көкжәнді споралары мен оба микробтары қару ретінде жасалып, кешенде сақталған. Аралдағы ғалымдар мен кешен қызметкерлері тұрған қала Кантубек деп аталды, ол қазір қираған күйде жатыр, бірақ бір кезде шамамен 1500 тұрғыны болған. Бұл қаланың ресми советтік атауы қару кешенінің атауымен бірдей болды: Аралск-7. Возрождения аралында тұрған барлық адамдар бірнеше апта ішінде эвакуацияланды, азаматтық және әскери инфрақұрылым тастап кетілді, ал Кантубек сөнген қалаға айналды.
In 1848–1849, a Russian marine expedition of the Aral Sea was organized with the schooner Konstantin, commanded by naval officer and investigator A. I. Butakov. One of the members who served as the expedition's artist was Taras Shevchenko. A group of islands was discovered that were named the Tzar Islands, consisting of Nicholas I Island, Konstantin Island and Naslednik Island. In the Soviet period Nicholas I Island was renamed Vozrozhdeniya. In the 1920s, leaders of the Red Army were searching for an appropriate place to build a science and military complex for inventing, producing, and testing biological weapons. An ideal location for such complex would be a relatively large island from a coast. Initial sites discussed for this complex included Lake Baikal, but choices were narrowed down to the Solovetsky Islands in the White Sea, Gorodomlya Island located on Lake Seliger and Vozrozhdeniya Island. In 1948, a top secret Soviet bioweapons laboratory was established on the island, which tested a variety of agents, including anthrax, smallpox, plague, brucellosis, and tularemia. In 1954, the site was expanded and named Aralsk 7, one of the main laboratories and testing sites for the Soviet Union's Microbiological Warfare Group, tasked with inventing and testing the effects of multiple fatal diseases. In the 1990s, word of the island's danger was spread by Soviet defectors, including Ken Alibek, the former head of the Soviet Union's bioweapons program. According to released documents, anthrax spores and bubonic plague bacilli were made into weapons and stored at the complex. The main town on the island, where scientists and employees of the complex lived, was called Kantubek, which lies in ruins today, but once held approximately 1,500 inhabitants. The official Soviet name of this city was the same as the weapons complex itself: Aralsk 7. All people who lived on Vozrozhdeniya Island were evacuated within several weeks; civil and military infrastructure was abandoned, and Kantubek became a ghost town.
Танымал мәдениетте
Бұрынғы арал және оның зертханасы романдар мен бейне ойындарда кездеседі. Command & Conquer: Generals ойынында арал АҚШ оккупациясы астында болған, бірақ ол ойдан шығарылған Global Liberation Army әскерімен басып алынған. Осы аймақ және оның бұрынғы биологиялық қару базасы мен зертханалары Call of Duty: Black Ops ойынындағы "Rebirth" атты миссияда көрсетілген, онда Алекс Мейсон жеке күшпен әрекет етеді, бірақ Виктор Резнов Фридрих Штайнерге қарсы оған ілесіп келе жатқандай көрінеді, ал Джейсон Хадсон Штайнерді аймақтан эвакуациялау үшін командаға жетекшілік етеді. Call of Duty: Warzone аралдың химиялық қару тарихын Alcatraz түрмесінің қайта жаңғыртуымен үйлестіреді, бұл Rebirth Resurgence режимі үшін қолданылады. "The Home Team: Weapons Grade" романы да осы орынды еске алады; кітаптағы жаулар аралдан 11 шақырым қашықтықтағы импровизацияланған полигоннан екі тонна "Антракс 836" қазып шығарып, оны террористік қастандыққа пайдаланады. "Technomagica" веб-романында арал мен оның биологиялық қарулар зертханасы басты кейіпкер Владислав Керенскийдің бұрынғы жұмыс орны ретінде бейнеленген.
The former island and its laboratory have appeared in novels and video games. In Command & Conquer: Generals, the island was under U. S. occupation but was captured by the fictional Global Liberation Army. The area and its former biological weapons base and laboratories were also featured in a mission in Call of Duty: Black Ops called "Rebirth", where Alex Mason goes lone wolf–though he hallucinates that Viktor Reznov accompanies him–against Friedrich Steiner while Jason Hudson leads a team to extract Steiner out of the area. Call of Duty: Warzone mixes the island's chemical weapon history with a recreation of the Alcatraz prison for its Rebirth Resurgence mode. The novel The Home Team: Weapons Grade also mentions the site; the book's villains dig up two metric tons of "Anthrax 836" from an impromptu dump site 11 km from the island for use in a terror plot. The webnovel Technomagica has the island and its bioweapons lab as the former workplace of the main character, Vladislav Kerenski.