Джордж Фридрих Гендельдің "Жюстино" операсы (HWV 37) – 1737 ж. Лондонның Ковент-Гарден театрында қойылған, үш актілі шығарма. Операның сюжеті Византия императрицасы мен бүлік туралы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Giustino ("Джюстин", HWV 37) - Джордж Фридерик Гендельдің үш актілі опера сериясы. Опера алғаш рет 1737 жылғы 16 ақпанда Лондондағы Ковент-Гарден театрында қойылған. Итальян тіліндегі либретто Карл VI-ның сарай ақыны Пьетро Париатидің 1711 жылғы "Джустино" либреттосынан, ал одан бұрынғы Николо Береганның 1682 жылғы түпнұсқа либреттосынан бейімделген. Бұл либреттоны Вивальдидің 1724 жылғы "Джустино" операсы және Томасо Альбинонидің 1711 жылғы жоғалған операсы сияқты көптеген композиторлар да бейімдеген.
Giustino ("Justin", HWV 37) is an opera seria in three acts by George Frideric Handel. The opera was first given at the Covent Garden Theatre in London on 16 February 1737. The Italian language libretto was adapted from Charles VI's court poet Pietro Pariati's libretto for Giustino (1711), after the much older original libretto of Nicolò Beregan (1682). The libretto had already been adapted by many composers including Vivaldi's Giustino of 1724 and Tomaso Albinoni's lost opera of 1711.
1-ші акті
Константинопольде жесір қалған императрица Арианна жаңа күйеуі Анастасиомен некелесіп, тойларын тойлап отырғанда, оларға көтеріліс қаупі туралы хабар келеді. Виталиано әскер жинап, Арианнаға өзіне үйленуді және оны таққа отырғызуды талап етеді. Анастасио қарсылық білдіріп, көтерілісшілерге қарсы күресу үшін аттанады. Арианна күйеуінің ізінен еріп келеді. Шабындықта Жюстино егістікте жұмыс істеп жатқанда ұйықтап, өте зор бақыт күтіп тұрғаны туралы арман көреді. Оянғанда, ол бір қызды азулы аюдан құтқарады. Ол қыздың Анастасионың қарындасы, принцесса Леокаста екені белгілі болады. Өзінің құтқарушысы Жюстиноға ғашық болған Леокаста оны сарайға шақырады, онда ол батыр ретінде құрметке ие болып, императрица Арианна мен оның күйеуіне Виталианоға қарсы күресте көмектесуге жіберіледі. Арианна көтерілісшілер тарапынан тұтқынға алынып, Виталианоға жеткізіледі, ол оған үйленуді талап етеді. Ол бас тартқан соң, Виталиано оны елді қиратып жатқан теңіз құбыжығына тастауға үкім шығарады. Арианна тағдырына ағынып, бірақ Анастасиоға адал болатынына серт береді.
In Constantinople, widowed Empress Arianna is celebrating her marriage to her new husband Anastasio when they receive news that they are threatened by a rebellion. Vitaliano has raised an army and is demanding that Arianna marry him instead and place him on the throne by her side. Anastasio sends a defiant message and sets off to fight the rebel. Arianna determines to follow her husband. In a rural setting, the ploughboy Giustino is working his fields when he falls asleep and has a vision of great fortune awaiting him. He wakes to see a maiden being chased by a wild bear and rescues her. The maiden turns out to be Princess Leocasta, sister of Anastasio, and, much smitten by her rescuer Giustino, she invites him to the palace where he is acclaimed as a hero and sent to help Empress Arianna and her new husband against the rebel Vitaliano. Arianna has been taken prisoner by the rebels and is brought to Vitaliano, who demands that she marry him. When she refuses, Vitaliano condemns her to be thrown to the sea monster who has been ravaging the country. Arianna laments her fate but swears she will remain faithful to Anastasio.
2-ші акті
Джустино мен Анастасио Арианнаны құтқару үшін күш біріктіреді, бірақ оларды алып бара жатқан кеме дауыл кезінде қирап қалады. Олар жағаға қарай жыртылып барып, жақын маңдағы шатырға сиынады. Осы уақытта Виталиано тұтқынға алынған Арианнаға оның қолын беруге және өмірін сақтауға соңғы мүмкіндік береді, бірақ ол бас тартады. Сондықтан ол оны теңіз жабайысы жеп қоятын етіп, теңіз жағасындағы жартасқа тізгіндейді және оны тағдырына қалдырады. Теңізден жабайы аң көтерілгенде, Джустино шабуылдап, оны өлтіреді. Арианна мен Анастасио қайта табысқандарына қуанып, қауіпсіз жерге жеткізіледі. Виталиано, енді Арианнаны осындай қатыгез өлімге кескеніне өкініп, қайта оралады, бірақ тек өлген теңіз жабайысын табады. Ол Арианнаны іздеуге шешім қабылдайды. Леокаста сарай бағында басқаларды күтіп тұрып, Джустиноға деген махаббатын білдіреді. Ол өзі пайда болып, тұтқынға алған Виталианоны сүйреп әкеледі. Арианна мен Анастасио Джустиноға алғыс айтып, оны көтерілісшілерді жеңу үшін қайта шайқасқа жібереді. Олардың әскерлерінің бас қолбасшысы Аманцио, өркендеп келе жатқан Джустиноға және ол өзіне алып келе жатқан даңққа қызғанады. Виталиано өлмес бұрын Арианнадан бір мейірімді қарауды сұрайды, бірақ Арианна оны кері қайтарады және оны жаза күту үшін түрмеге қамауға бұйырады.
Giustino and Anastasio have joined forces to try to rescue Arianna, but the ship carrying them on this mission is wrecked in a storm. They crawl to the shore and take refuge in a nearby hut. Meanwhile, Vitaliano gives the captive Arianna one last chance to accept his hand and save her life, but she refuses. He therefore chains her to a rock by the sea to be devoured by the sea monster and leaves her to her fate. As the monster rises from the sea, Giustino rushes in and slays it. Arianna and Anastasio are delighted to be reunited and are led to safety. Vitaliano, now regretting condemning Arianna to such a cruel death, returns but finds only the dead sea monster. He decides to seek Arianna. Leocasta, awaiting the others in the palace garden, expresses her love for Giustino. He himself appears, dragging in Vitaliano, whom he has captured. Arianna and Anastasio express their gratitude to Giustino and send him back into battle to defeat the rebels. General of their armies Amanzio grows jealous of the upstart Giustino and the glory he is winning for himself. Vitaliano begs Arianna for one kind look before he dies, but Arianna repulses him and orders him to prison to await his execution.
3-ші акт
Виталиано түрмеден қашып құтылуға үлгерді. Генерал Аманцио Виталианоға тиесілі, қымбат тастармен әшекейленген белбеуді алып, Анастасиоға береді де, оның әйелі Джустиномен опасыздық жасағанын айтады. Анастасио белбеуді Арианнаға сыйлайды, ол оны өмірін сақтап қалғаны үшін Джустиноға береді. Анастасио мұны естіген соң, Арианна мен Джустиноны елден қуады. Далада сарсанап жүрген Джустино тағдырдың өзіне қиянат жасағанын айтып, ұйықтап қалады. Виталиано оны тауып, ұйықтағанда өлтіруге көтеріледі, бірақ жақын жердегі тау екіге жарылып, оның қайтыс болған әкесінің дауысы Виталианоға Джустиноның іс жүзінде оның ұзақ уақыттан бері жоғалған бауыры екенін ескертеді. Бұл факт Джустиноның қолындағы жұлдыз пішіндес туылған белгісімен расталады. Джустино мен Виталиано достыққа ант етеді және патшалықты зұлым генерал Аманциодан құтқаруға келіседі. Сарайға келгенде Аманцио Анастасионы жеңіп, таққа отырады. Анастасио, Арианна және принцесса Леокаста тізбекке байланған, бірақ Джустино кіріп, Аманционы жеңіп, оны өлім жазасына жібереді. Анастасио әйелімен бірге таққа қайта оралады, оның адалдығына күмән келтіргені үшін кешірім сұрайды, ал Джустино енді өкініш білдіріп отырған Виталианоның кешірілуін өтінеді. Анастасио бұл өтінішті қабылдап, Джустиноға өз қарындасы Леокастаны әйел ретінде береді. Барлығы осындай қуанышты оқиғаға байланысты мереке тойлайды.
Vitaliano manages to escape from prison. General Amanzio takes a sash covered in jewels that belonged to Vitaliano and gives it to Anastasio, suggesting to him that his wife is betraying him with Giustino. Anastasio gives the sash to Arianna, who bestows it on Giustino in gratitude for saving her life. When Anastasio hears of this, both Arianna and Giustino are banished. Wandering in the countryside, Giustino bemoans his betrayal by fortune and falls asleep. Vitaliano chances to find him and is about to murder him in his sleep when a nearby mountain splits in two and the voice of his dead father warns Vitaliano that Giustino is in fact his long lost brother, a fact which is confirmed by a birthmark in the shape of a star on Giustino's arm. Giustino and Vitaliano now swear friendship and form a pact to save the kingdom from wicked General Amanzio. Back at the palace, Amanzio has defeated Anastasio and placed himself on the throne. Anastasio, Arianna and Princess Leocasta are in chains but Giustino rushes in, defeats Amanzio and sends him off to be executed. Anastasio is restored to the throne with his wife, begging her pardon for having doubted her fidelity, and Giustino pleads for the now repentant Vitaliano to be forgiven. Anastasio grants this request and gives Giustino the hand of his sister Leocasta in marriage. All celebrate such a happy turn of events.
Өнер тарихы
Операның алғашқы лондондық маусымында тағы сегіз қойылымы болды. Ол 1741 жылдың тамызында Брансвик қаласында да орындалды. Бірінші заманауи қойылым 1963 жылдың 21 сәуірінде Англияның Абингдон қаласында өтті. 1983 жылдың қарашасында Гендель заманынан бері Лондонда алғаш рет көрсетілді. 1960 жылдан бері барокко музыкасына деген қызығушылықтың жаңаруымен және тарихи негіздемелі музыкалық орындаудың дамуымен, «Гюстино», Гендельдің барлық опералары сияқты, бүгінде фестивальдер мен опера театрларында қойылады. Басқа қойылымдардың ішінде, опера 2019 жылдың желтоқсан айында Вена театрында сахналанды.
The opera had eight further performances in its original London season. It was also performed in Brunswick in August 1741. The first modern performance took place in Abingdon, England on 21 April 1963. The first London performance since Handel's time was presented in November 1983. With the revival of interest in Baroque music and historically informed musical performance since the 1960s, Giustino, like all Handel operas, receives performances at festivals and opera houses today. Among other performances, the opera was staged at the Theater an der Wien in December 2019.
Музыкалық ерекшеліктері
Кейбір кеңейтілген да-капо арияларында әсіресе виртуоз музыкант Джузеппе Саммартини үшін жазылған гобой obbligato кездеседі. Опера екі тіл сырнайға, бас флейтаға, екі гобойға, фаготка, екі валторнаға, екі трубаға, скрипкалар тобына және континуоға (виолончель, лютня, клавесин) арналған.
A number of the extended da capo arias feature oboe obbligato, specially written for the virtuoso instrumentalist Giuseppe Sammartini. The opera is scored for two recorders, bass flute, two oboes, bassoon, two horns, two trumpets, strings and continuo (cello, lute, harpsichord).
Жазбалар
(1994, Геттинген). Майкл Ченс, Доротея Рошман, Дон Котоски, Дженнифер Лейн, Марк Пэдмор, Дрю Минтер, Дин Элли, Джулиана Гондек, Фрайбург Барокко оркестрі, дирижер Николас МакГеган. Harmonia Mundi France HMU 907130.32.
(1994, Göttingen). Michael Chance, Dorothea Röschmann, Dawn Kotoski, Jennifer Lane, Mark Padmore, Drew Minter, Dean Ely, Juliana Gondek, Freiburger Barockorchester cond. Nicholas McGegan. Harmonia Mundi France HMU 907130.32