Кіріспе

Божена Немцова (4 ақпан 1820 жылы Венада дүниеге келген, 21 қаңтар 1862 жылы Прагада қайтыс болған) – чех халқының ұлттық қайта өрлеу қозғалысының соңғы кезеңіндегі чех жазушысы. Оның суреті 500 CZK номиналындағы чех коронасының банкнотасында бейнеленген.

Өмірбаян

Қазіргі уақытта көптеген чех авторлары қабылдаған мәліметтерге сәйкес, Божена Немцова 1820 жылы Венада Барбара Панкл (немесе Барбора Панклова, чех тілінде әйелдерге берілетін есім бойынша) болып дүниеге келді. Оның әкесі Төмен Австриядан шыққан Йохан Панкл, ал анасы богемиялық текті қызметші Терезия Новотна болған. Бала кезінде ол Ратиборчице деген шағын қаланың жанында өмір сүрді, онда оның әжесі Магдалена Новотна оның өмірінде маңызды рөл атқарды. Немцова кейіннен өзінің ең танымал романын жазды, ондағы басты кейіпкер әжесінен шабыттанған. 17 жасында ол өзінен 15 жас үлкен Йозеф Немекке үйленді, ол кедендік инспектор болып жұмыс істеген және мемлекеттік қызметкер саналған. Бұл неке Барбораның ата-анасымен ұйымдастырылған, бірақ жұбайлар бір-бірін жақсы түсінбегендіктен бақытсыз болды. Немек қатал және билікке құмар адам болған деседі. Ол богемиялық патриот болған, бұл оның жоғары лауазымдағы адамдармен қарым-қатынасын қиындатқан, сондықтан оны жиі басқа жерлерге ауыстырып, кейіннен жұмысынан айырған. Олардың төрт баласы болды және ақша тапшылығына тап болды. Немцова күйеуінен алыстап, кедейлікте қайтыс болды. Оның ақын Вацлав Болемир Небескиймен жақын қарым-қатынаста болғаны айтылады. Богемиялық патриоттар оған еске алу рәсімін өткізді.

Божена Немцованың шынайы шығу тегі туралы болжамдар

Кейбір авторлар Божена Немцованың туған күніне (сақталған құжаттар өзгеше) және оның нағыз тегіне күмән келтіреді. Бір гипотеза бойынша, Немцова бұрынғы есептегеннен үш-төрт жыл ертерек туған болуы мүмкін, және Саган герцогинясы Вильгельминаның (1781–1839) заңды емес қызы болған. Немцова туралы танымал тарих кітаптарының авторы Хелена Собкова, Немцованың Вильгельминаның қызының немересі болуы мүмкін деп санайды. 1816 жылы Вильгельминаның кіші әпкесі Дороте де Тальеран Перигор және Клам Мартиниктің графы Карл Иоганн (1792–1840) Бурбон-ль-Аршамбо (француздық шипажай) қаласында заңды емес қызды дүниеге келтірді. Баласы анасы тарапынан ресми түрде мойындалмады; ол Мари Анриетта Дессалльс деп тіркелді. Баланың кейінгі тағдыры белгісіз, және герцогиня Вильгельмина Саган кейіннен осы қызды Немцованың ата-анасына Барбора Панклова есімімен тәрбиелеу үшін берген болуы мүмкін. Дегенмен, бұл болжамдардың ешқайсысы да мұқият тарихи зерттеулермен толыққанды дәлелденген жоқ.