Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Мартин Мубанга - Ұлыбритания мен Замбияның ортақ азаматы. Ол айыптаусыз ұсталып, 33 ай бойы Гуантанамодағы американдық түрмеде тергеуден өтті. 1995 жылы ол Боснияда алты ай қайырымдылық ұйымында жұмыс істеді. 2005 жылдың қаңтар айында американдық билік оны Ұлыбританияға ұстап әкелгенде, қысқаша тергеуден кейін британдық билік Мубанганы ешқандай қылмыс жасады деп айыптауға негіз жоқ деп анықтады және ол босатылды. Буш әкімшілігі Гуантанамо тұтқындарын әскерге қарсы күресте тұтқынға алынған заңсыз жауынгерлер деп сипаттады. Алайда, Мубанга Замбиядан ерекше жолмен ұстап берілді, оған тұтқындалу немесе ұстап беру туралы шағымдану мүмкіндігі берілмеді. Корольдік өкілеттілік бойынша Ұлыбритания үкіметі Мубангаға және тағы басқа үш британдық Гуантанамо тұтқынына жаңа паспорт беруден бас тартты.
Martin Mubanga is a joint citizen of both the United Kingdom and Zambia. He was held, without charge, and interrogated at the American prison at Guantanamo Bay for 33 months. In 1995, he spent six months in Bosnia working for a charity. In January 2005, when American authorities transferred him to UK custody, after a brief interrogation British officials determined there were no grounds to charge Mubanga with any crimes, and he was released. The Bush administration routinely described the Guantanamo detainees as having been unlawful combatants, who were captured on the battlefield. Mubanga, however, was the victim of an extraordinary rendition from Zambia, without having an opportunity to challenge his capture or rendition. Under the Royal Prerogative, the United Kingdom government has declined to issue a new passport to Mubanga and three other of the nine freed British Guantanamo detainees.
Жауынгерлік мәртебеге қарау
Джордж Буш әкімшілігі "Терроризмге қарсы соғыста" тұтқындарға Женева конвенциясының қорғауын беруден бас тарта алатындығын мәлімдеді. Сыншылар Конвенцияларды тұтқындардың мәртебесін анықтау үшін құзыретті сот жүргізу үшін АҚШ-ты міндеттеді деп дәлелдеді. Кейіннен АҚШ Қорғаныс министрлігі тұтқындардың "жау жауынгерінің" жаңа анықтамасымен сәйкес келетінін анықтау үшін жауынгерлік мәртебені тексеру трибуналдарын құрды. CSRT-ге сот алдында қолданылатын дәлелдеу ережелері қолданылмайды, ал үкіметтің дәлелдемелері "нағыз және дәл" деп есептеледі. 2004 жылдың шілдесінен 2005 жылдың наурызына дейін әрбір тұтқынның "жау жауынгерлері" болып саналатынын анықтау үшін CSRT шақырылды. Мартин Мубанга соттарда қатысуға бел буған тұтқындардың үштен екісінің бірі болды. Сотта оның тұтқындалуына себеп болған фактілер туралы мәлімет жазылған.
George W. Bush administration asserted they could withhold the protections of the Geneva Conventions from captives in the "War on Terror." Critics argued the Conventions obliged the United States to conduct competent tribunals to determine the status of prisoners. Subsequently, the US Department of Defense instituted Combatant Status Review Tribunals, to determine whether the captives met the new definition of an "enemy combatant." The CSRTs are not bound by the rules of evidence that would apply in court, and the government's evidence is presumed to be "genuine and accurate." From July 2004 through March 2005, a CSRT was convened to make a determination whether each captive had been correctly classified as an "enemy combatant". Martin Mubanga was among the two thirds of prisoners who chose to participate in their tribunals. A Summary of Evidence memo was prepared for the tribunal, listing the alleged facts that led to his detention.
АҚШ-қа қарсы шағымдар
Мубанга АҚШ-та тұтқында болған кезінде қамауда және тергеу кезінде қатыгездік пен қорлықпен күресті. Мубанга Замбияда туыстарымен бірге тұрып жатқанда, оны америкалық қауіпсіздік қызметкерлерімен бірге Замбия полициясы ұстады. Ол Замбияда ешқандай қылмыс жасамады. Ол АҚШ-тың ресми экстрадиция туралы өтінішісіз Замбиядан шығарылды. Оның тасымалдануы АҚШ-та ерекше түрлендіру деп аталатын техниканың белгілі бір қолдануларының бірі болып табылады. Мубанга өзінің кілегейін басқара алмай, ұзақ уақыт бұғауланғаннан кейін, оны өзінің зәрімен бүркегенін айтады. Мұбанганың айтуынша, оның түрмеде қалуындағы ең қиын кезең - оған Ұлыбританияға қайта жөнелтілетінін айту, бірақ оны қайтадан алып тастау туралы хабарлау, сонымен қатар оның бөлмедегі барлық заттарынан, тіпті киімдері мен төсек-орыннан да айырылып, тағы бірнеше айға қамауға алу.
Mubanga has described being the subject of brutal and abusive treatment during his incarceration and interrogation while in US custody. Mubanga was living with relatives, in Zambia, when he was arrested by Zambian Police, accompanied by US security officials. He was not charged with any crime in Zambia. He was transported out of Zambia without the US requesting an official extradition. His transport is one of the well known uses of the technique known in the US as extraordinary rendition. Mubanga describes being shackled so long he lost control of his bladder, and then being daubed with his own urine. Mubanga says the most difficult part of his incarceration was being told that he was going to be transported back to the UK, only to be told that transfer was cancelled, and having his cell stripped of everything, including even his clothes and bedding, for a further incarceration of several more months.
Ұлыбританияға қарсы шағымдар
Мубанганың айтуынша, Замбияда тұтқындалған кезде оны "МИ6 қызметкері" деп мәлімдеген британдық адам және "қорғаныс қызметкері" деп мәлімдеген американдық әйел тергеген. Олар оған Ұлыбритания паспортының ұрланғанын мәлімдегенін, ол Ауғанстандағы "Әл-Қайда" үңгірінен табылғанын айтты. 2010 жылы үкімет 16 британдық азаматты қабылдады.
Mubanga says that when he was first arrested, in Zambia, he was interrogated by a British man who claimed he was an "MI6 official," and an American woman who told him she was a "Defence official". They told him that his UK passport, which he had reported stolen, was found in an al Qaeda cave in Afghanistan. The government settled with 16 British citizens in 2010.