Кіріспе

Америкалық, бұрынғы АҚШ армиясының дін қызметкері (капелланы) Джеймс Джозеф Йи (немесе 余优素福, сондай-ақ арабша атымен Юсуф Йи) (шамамен 1968 жылы туған) - капитан шенімен АҚШ армиясының бұрынғы дін қызметкері (капелланы). Ол Гуантанамо тұтқын лагерінде мұсылман дін қызметкері (капелланы) болып жұмыс істеді және АҚШ тарапынан тыңшылық және басқа да қылмыстар бойынша қатаң тергеуге түсті, бірақ барлық айыптар кейіннен алынып тасталды. Йи кейіннен дін қызметкері ретіндегі тәжірибесі туралы "Құдай және Отан үшін" атты кітап жазды.

Ерте өмір

Йи, қытай-американдық, Нью-Джерси штатында туып, Спрингфилд қалашығында өскен, онда Джонатан Дейтон жоғары мектебінде оқыған. Йи 1990 жылы Вест-Пойнтты бітірген. Ол 1990-шы жылдардың басында ислам дініне кірген және Сирияда дінтануды оқыған, содан кейін Вирджиния штатының Лисбург қаласындағы Ислам және әлеуметтік ғылымдар аспирантурасынан эквиваленттілік куәлігін алды, бұл оған әскери капелландыққа сертификат алуға мүмкіндік берді.

Гуантанамо

Өзінің капелландық қызметі кезінде И Гуантанамодағы мұсылман тұтқындарына рухани көмек көрсетті және жұмысы үшін жоғары лауазымды басшыларынан мақтау алды. Гуантанамо әскери-теңіз базасынан қызметтен оралғанда, 2003 жылдың 10 қыркүйегінде Флорида штатының Джексонвилл қаласында АҚШ кеден қызметкері оның заттарынан Гуантанамо тұтқындары мен тергеушілердің тізімін тауып, тұтқындалды. Оған бес қылмыс тағылды: мемлекетке қарсы бүлік, жауға көмектесу, тыңшылық, жасырын әрекеттер жасау және жалпы бұйрыққа бағынбау. Кейін бұл айыптар құпия ақпаратты тиісінше пайдаланбау және бірнеше ұсақ қылмыстарға дейін азайтылды, содан кейін ол қызметтік міндеттерін жалғастыруға жіберілді. Содан кейін И-ге неке адалдығын бұзғаны және мемлекеттік компьютерде порнографиялық материалдар сақтағаны айыпталды; сондай-ақ, Әскери-теңіз күштерінің әскери ережелерінің 15-бабы бойынша соттан тыс жаза тағайындалды. Оның 2004 жылғы сәуір айында АҚШ Оңтүстік командасының қолбасшысы генерал Джеймс Т. Хиллге жолдаған шағымы қабылданды. 2005 жылғы қаңтарда ол АҚШ әскерінен құрметпен босатылды.

Гуантанамодан кейін

2005 жылдың қазан айында Йи «Құдай мен ел үшін: от астындағы сенім мен патриотизм» атты кітабын жариялады. Онда Йи күшейіп келе жатқан проблемалар туралы, соның ішінде сол кездегі Бірлескен ұстау тобының командирі Адольф Маккуиннің рөлі туралы сипаттады. Йи 76 күн бойы жалғыздық камерада ұсталғанын және сезімталдықтан айырылуға мәжбүр болғанын жазды. Ол сондай-ақ, генерал Джеффри Миллер түрме күзетшілерін тұтқындарға жек көру сезімін ұдайы қоздырғанын жазды. Ол тұтқындарға қатысты зорлық-зомбылық туралы естігенін айтты. Йи тұтқындардың көпшілігінің Осама бен Ладен немесе «Аль-Каида» ұйымының ішкі шеңбері туралы аз немесе ешқандай мәліметі болмағанын мәлімдеді: «Гуантанамодағы адамдар Осама бен Ладен мен «Аль-Каида» туралы, әрине, Пентагон ішінде не болып жатқанын білетін әскери қызметкер сияқты біледі». 2006 жылдың шілдесінде Йи Ванкуверге, Британдық Колумбияға «Cirque du Soleil» цирк қойылымын көруге барып қайтып келе жатқанда шекарада тоқтатылды. Бұл Йидің әскерден шыққаннан бергі АҚШ-тан тыс жасаған алғашқы сапары еді. Ол шекарада 75 минут ұсталды. Йи: «Мүмкін, бұл мен әлі де федералды үкіметке қызығушылық тудыратын болсам керек», – деді. 2007 жылдың 19 қазанында Сирия телеарнасы Йимен араб тілінде сұхбат жүргізіп, оны эфирге шығарды, онда ол АҚШ әскерінің Құран кітабына құрметсіздік жасауы туралы айтты. 2007 жылдың желтоқсанында Йи Гуантанамодағы австралиялық тұтқын Дэвид Хикс туралы мәлімдеме жасады, ол Гуантанамода жұмыс істеген кезде оған үнемі кеңес беріп тұрған. Ол Хикстің Австралияға қауіп төндірмейтінін және «кәдімгі жаттығудан өткен әрбір американдық солдат осы жігіттен 50 есе көп дайындықтан өткенін» айтты. Йи 2008 жылы Вашингтонның 9-шы округінен Демократиялық ұлттық конвенцияға делегат ретінде қатысып, Барак Обаманы қолдауға уәде берді. Йи Кубадағы Гуантанамодағы АҚШ Әскери-теңіз базасында көргендері туралы әлемнің түкпір-түкпіріндегі тыңдаушыларға айтып берді.

Жеке

1991 жылы И лютерандық христиандықтан ислам дініне ауысты. И Сирияда діни оқудан өтті, онда палестиналық Худамен танысты, ол кейін оның әйелі болды. И - Сара атты қызының әкесі.