Кіріспе
1026 жылы болған теңіз соғысы Хельгеа шайқасы (норвег. Helgeå, швед. Helgeå) немесе Киелі өзен шайқасы 1026 жылы Дания мен Англияның бірлескен күштері мен Норвегия мен Швецияның біріккен күштері арасында Швецияда немесе Данияда Хельге (Киелі өзен) деп аталатын өзен сағасында болған теңіз соғысы болды. Норвегияның королі Олаф II және Швецияның королі Анунд Якоб Англиядағы Дания королі Кнуттың міндеттемесін пайдаланып, Балтық теңізіндегі Данияға шабуыл жасай бастады. Швед және норвегиялық флоттар корольдер Анунд Якоб пен Олаф II бастаған Дания графы Ульф Ярл басқаратын король Кнуттың флотын өзеннің басында күтіп тұрды. Кнуттың флоты үлкен болды; оның кемесі 80 метрге созылды. Швед және норвегия патшалары өзенде торф пен ағаштан үлкен бөгет салуды бұйырды. Даниялық теңіз флоты кемемен кіргенде, су босап, көптеген даниялықтар мен ағылшындар суға батып кетті. Алайда Кнуттың флотының негізгі күші өзен портынан тыс жерде болды. Кемелердің барлығы жойылғаннан кейін флоттың қалған бөлігі барлық жақтан жиналды. Олаф пен Анунд Якоб патшалары өздерінің тағдырынан жеткен барлық жеңістерін көріп, кемелерін кері шегінуге жіберді. Егер соғыс қайтадан басталса, олар көп адамнан айырылмас еді, өйткені Кнуттың кемелер саны көп еді. Кнут патша оларды қуып бармады. Бұл Кнутты Скандинавиядағы басым көшбасшы етіп қалдырды. Соғыстан кейін бір уақытта Кнут Швецияның Меларен көлі айналасындағы негізгі провинцияларын бағындырды, онда ол Сигтунада өзінің жеке монеталарын шығарды.
The Battle of Helgeå (Norwegian: Slaget ved Helgeå, Swedish: Slaget vid Helgeå), or Battle of the Holy River, was a naval engagement which took place in 1026 between joint Danish and English forces and a combined Norwegian and Swedish force, at the estuary of a river called Helge (Holy River) in Sweden or Denmark. King Olaf II of Norway and King Anund Jacob of Sweden took advantage of the commitment of Danish King Cnut in England and began to launch attacks on the Danish in the Baltic Sea. The Swedish and Norwegian navies led by kings Anund Jacob and Olaf II lay in wait up the river for the navy of King Cnut, which was commanded by Danish earl Ulf Jarl. Cnut's navy was massive; his own ship is said to have been 80 metres long. The Swedish and the Norwegian kings ordered a large dam be made of peat and lumber on the river. When the Danish navy sailed in, the water was released and a great many Danes and Englishmen drowned in the deluge. However, the main strength of Cnut's fleet lay outside the river harbour. After the ships in the harbour were destroyed, the rest of the fleet gathered together from all quarters. The kings Olaf and Anund Jacob, seeing they had got all the victory that fate permitted them to gain for the moment, let their ships retreat. If the battle had been renewed, they would have suffered a great loss of men, because Cnut had more ships. King Cnut did not pursue them. This left Cnut as the dominant leader in Scandinavia. At some time after the battle, Cnut subjugated the core provinces of Sweden around Lake Mälaren where he had his own coins minted in Sigtuna.
Негізгі дереккөздер
Бұл шайқас скальдикалық поэзияда және Саксо Грамматикустың Даниялық Gesta Danorum және Снорри Стурлусонның Исландиялық Олаф Киелі туралы сағасы сияқты дереккөздерде қайта айтылған. Бұл оқиға Швецияның Уппланд жеріндегі Хелгео қаласында немесе Данияның шығыс Сканниядағы Хелге өзенінде болған ба дегенге қатысты пікірлер екіге бөлінеді. Англо-саксон жылнамасында бұл шайқас 1025 жылы болып, шведтер жеңіске жетті деп жазылған. 1025 жылы. Осы жылы Кнут патша Данияға кемелерімен бірге киелі өзен жағасындағы қайыққа барды. Оған қарсы Швециядан Ulf және Eglaf келді, олар құрлық пен теңіз арқылы өте үлкен күшпен келді. Дания мен Англияның Кнут патшасының жағында көптеген адам жоғалды, ал шведтер шайқас алаңын иеленді.
Басқа дереккөздер
Росборн, Свен Ден сканнска историк (Викинг. Малмё: 2004) Снорри Стурлусонның Олаф Харальдссонның сагасында айтылған Хелгё шайқасы.
The Battle of Helgå, as told in the Saga of Olaf Haraldsson, by Snorri Sturluson.