Крикет спортындағы қолымен айналдыру (wrist spin) техникасы – допқа айналу беретін қол қозғалысы. Оң қолды ойыншылар үшін сағат тіліне қарсы, сол қолдылар үшін сағат тілімен айналады.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Крикетте спин боулингінің түрі
Type of spin bowling in cricket
Қолмен айналдыру – крикет спортындағы боулингтің бір түрі. Бұл крикет техникасы және крикет добына белгілі бір айналу бағытын беруге байланысты қолдың нақты қозғалыстарын білдіреді. Басқа айналдыру техникасы, әдетте, допты қарсы бағытта айналдыру үшін қолданылады, ол саусақпен айналдыру. Қолмен айналдыру, допты қолдың артқы жағынан босату арқылы жасалады, осылай ол кішкентай саусақтың үстінен өтеді. Оң қолды боулинг ойнатушы бұл әдіс арқылы допты сағат тіліне қарсы бағытта айналдырады, яғни боулинг ойнатушының өзінен қарағанда; сол қолды боулинг ойнатушы допты сағат тілімен айналдырады. «Қолмен айналдыру» деген атау шартты, өйткені білек доптың ерекше айналу механизмін жасаудағы маңызды бөлік емес. Қолмен айналдыруды беру кезінде қол толық пронацияланған күйде ұсталады, ал саусақтар доптың ішкі жағында болады (оң қолды боулинг ойнатушы үшін сол жаққа). Егер босату кезінде осы қалып сақталса, саусақтар доптың қабырғасын кесіп өтеді және сағат тіліне қарсы айналу тудырады. Австралиялық legspinner Билл О’Райли осы тәсілмен legspin боулингімен танымал. Допқа қосымша айналуды екі тәсілмен беруге болады: доп босатылғанға дейін қолдың бастапқы супинацияланған күйінен белсенді пронациясы және босату сәтінде білектің созылуы. Екі техника да кесу механизмінің әсерін күшейтеді. Спин боулинг ойнатушы допты қаншалықты баяу жеткізсе, айналу жылдамдығын сақтау үшін соншалықты белсенді түрде айналу беруге тырысуы керек. Биомеханикалық тұрғыдан алғанда, оң және сол қолды боулинг ойнатушылар үшін қолмен айналдырудың принциптері бірдей болғанымен, олар көбінесе бөлек талқыланады, себебі крикет алаңына секірген кезде доптың бағыты өзгереді: Оң қолды қолмен айналдыру көбінесе leg spin деп аталады. Сол қолды қолмен айналдыру көбінесе сол қолды бейәді айналдыру немесе жай ғана қолмен айналдыру деп аталады.
Wrist spin is a type of bowling in the sport of cricket. It refers to the cricket technique and specific hand movements associated with imparting a particular direction of spin to the cricket ball. The other spinning technique, usually used to spin the ball in the opposite direction, is finger spin. Wrist spin is bowled by releasing the ball from the back of the hand, so that it passes over the little finger. Done by a right handed bowler, this imparts an anticlockwise rotation to the ball, as seen from the bowler's perspective; a left handed wrist spinner rotates the ball clockwise. The name wrist spin is actually something of a misnomer, as the wrist is not a vital part of the mechanism for producing the characteristic spin on the ball. A wrist spin delivery is released with the arm held in a fully pronated position, with the fingers on the inside of the ball (to the left for a right handed bowler). If this pronated position is maintained through the release, the fingers will naturally cut down the side of the ball and produce an anti clockwise spin. The great Australian leg spinner Bill O'Reilly is famous for bowling legspin in this manner. Additional spin may be put on the ball through two other means: the active pronation of the arm from an initially supinated position just before the ball is released, and the extension of the wrist at the moment of release. Both techniques increase the effect of the cutting mechanism. The slower a spin bowler delivers the ball, the more actively he must attempt to impart spin onto it in order to maintain the same rate of revolution. Although the biomechanical details of wrist spin are the same for right and left handed bowlers, such bowlers are often discussed separately, as the direction in which the ball deviates as it bounces on the cricket pitch is different:
Right handed wrist spin is more commonly known as leg spin. Left handed wrist spin is more commonly known as left arm unorthodox spin or simply wrist spin.
Аяқ сыну
Аяқпен айналдырып беру үшін допты ұстау үшін, доп тігісі алақанға параллель орналастырылады. Бірінші екі саусақ жайылып, допты қысып ұстайды, ал үшінші және төртінші саусақтар бірігіп, доптың қабырғасына жабысады. Үшінші саусақтың бірінші буыны тігісті ұстауы тиіс. Қабырғаға тіреген бас бармақ боулерге қарай бағытталған, бірақ қысым жасауға болмайды. Доп лақтырылғанда, үшінші саусақ айналудың көп бөлігін қамтамасыз етеді. Допты жоғары лақтыру арқылы оған ұшу қабілеті беріледі. Соққылаушы доп лақтырылған кезде алақаны оларға қарап тұрған қолын көреді.
To grip the ball for a leg spinning delivery, the ball is placed into the palm with the seam parallel to the palm. The first two fingers then spread and grip the ball, and the third and fourth fingers close together and rest against the side of the ball. The first bend of the third finger should grasp the seam. The thumb resting against the side is up to the bowler, but should impart no pressure. When the ball is bowled, the third finger will apply most of the spin. The wrist is cocked as it comes down by the hip, and the wrist moves sharply from right to left as the ball is released, adding more spin. The ball is thrown up to provide flight. The batsman will see the hand with the palm facing towards them when the ball is released.
Қате
wrong'un немесе googly – бұл қолтық спин боулерінің тастау әдісінің бір түрі. Оны кейде Бози деп те атайды, бұл оның ойлап тапқан авторы Бернар Босанкеге құрмет көрсету үшін берілген атау. Қалыпты аяқ бұрылысы оң қол ұстаушыдан аяқтан оң жаққа қарай бұрылса, ал googly керісінше, оң жақтан аяққа қарай бұрылады (және қарапайым айналудан өзгеше). Боулер бұл бұрылысты әдеттегі аяқ бұрылысының бастапқы күйінен билегін күрт иіп жасауға қол жеткізеді. Мұндай иілуді жасау үшін тастау алдында алдыңғы қолдың максималды пронациясы, сондай-ақ иықтың ішкі айналуы қажет: шынтақтың ұшы, әдетте оң қолды боулердің тастау кезінде оң жағына қараса, жоғары қарап тұрады, ал қолдың артқы жағы, әдетте боулердің артына қараса, алға қарап тұрады. Крикет добы қолдан шыққанда (әдеттегі аяқ бұрылысында кішкентай саусақтың жанынан) сағат тілімен айналады (боулердің көзқарасынан). Googly-ді дәстүрлі аяқ бұрылысымен тастап, одан кейін допты босату алдында саусақтармен қосымша бұру арқылы да жасауға болады. Шебер ұстаушы билегінің қозғалысын және допты соққыға түсіргенде бұрылыстың өзгеруін байқай алады. Тәжірибесі аз ұстаушылар немесе назары шашырағандар толығымен жаңылысуы мүмкін, доптың питчтен бір бағытта қозғалатынын күтіп, бірақ ол екінші бағытта қозғалады. Егер ұстаушы аяқ бұрылысын күтсе, доп бұрылғаннан кейін оның сызығынан тыс ойнайды. Бұл доп LBW үшін шағымдануға мүмкіндік беретін тақтаға тиеді немесе ұшқыш пен тақта арасынан өтіп, қақпаға тиеді дегенді білдіреді. Googly – аяқ спин боулерінің қару-жарағындағы маңызды құрал және боулердің ең тиімді викет алу доптарының бірі болуы мүмкін. Ол сирек қолданылады, өйткені оның тиімділігі көбінесе күтпегендігінен туындайды. Ұстау тәсілі дәстүрлі аяқ бұрылысымен бірдей: жалғыз айырмашылық – билек пен иықтың қосымша айналуы, сондықтан ұстаушы допты босатқанда қолдың артқы жағын көреді.
A wrong'un or googly is a type of delivery bowled by a wrist spin bowler. It is occasionally referred to as a Bosie, an eponym in honour of its inventor Bernard Bosanquet. While a normal leg break spins from the leg to the off side, away from a right handed batsman, a googly spins the other way, from off to leg, into a right handed batsman (and is distinct from an off break delivery). The bowler achieves this change of spin by bending the wrist sharply from the normal leg break delivery position. To achieve this bend requires maximal pronation of the forearm prior to delivery, as well as inward rotation of the shoulder: the tip of the elbow, which would normally face the right of a right hand bowler at the point of delivery, faces upward, and the back of the hand, which would normally face the rear of the bowler, faces the front. When the Cricket ball rolls out of the hand (from the side near the little finger, as in a normal leg break), it emerges with clockwise spin (from the bowler's point of view). A googly may also be achieved by bowling the ball as a conventional leg break, but spinning the ball further with the fingers just before it is released. The change of wrist action can be seen by a skilled batsman and the change of spin allowed for when playing a shot at the ball. Less skilled batsmen, or ones who have lost their concentration, can be deceived completely, expecting the ball to move one direction off the pitch, only for it to move the other direction. If the batsman is expecting a leg break, he will play outside the line of the ball after it spins. This means the ball can either strike the pads for a potential LBW appeal, or may fly between the bat and the pads and hit the wicket. The googly is a major weapon in the arsenal of a leg spin bowler, and can be one of the bowler's most effective wicket taking balls. It is used infrequently, because its effectiveness comes mostly from its surprise value. The grip is identical to that of a conventional leg break: the only difference is the additional wrist and shoulder rotation, so that the batsman will see the back of the hand when the ball is released.
Топспинер
Топ-спинер – бұл қолтық немесе саусақ айналысында боулинг тастайтын крикетшінің беру тәсілінің бір түрі. Екі жағдайда да, боулинг шарды беруден бұрын саусақтарымен бұрап, жоғары айналыс береді. Екі жағдайда да, топ-спинер – бұл стандартты беру мен «қателік» (wrist spinner үшін гугли, саусақ спині үшін доусра) арасындағы кезең. Топ-спинмен ұшқан крикет добы теннис немесе үстел теннисіндегі жоғары айналыспен ойналатын добына ұқсас әрекет етеді. Алға қарай айналу қозғалысы шардың үстінен өтетін ауаға кедергі келтірсе, астынан өтетін ауаға көмектеседі. Шардың үстіндегі және астындағы ауа қысымының айырмашылығы (Магнус эффектісі деп аталады) төмен қарай бағытталған күш ретінде әрекет етеді, яғни шар әдеттегіден ертерек және жылдам құлайды. Крикет терминдерімен айтқанда, бұл шардың қысқарақ түсуін, жылдамдап құлауын және батсмен күткеннен жоғары секіруін білдіреді. Бұл қасиеттер крикет терминдерінде «looping» немесе «loopy» беру деп сипатталады. Сондай-ақ, шар тікелей ұшады, ал қолтық немесе саусақ айналысындағы стандартты беру шар соққыда солға немесе оңға бұрылады. Батсмен осы шардан оңай жаңылыса алады, әсіресе оның қимылы стандартты беруге өте ұқсас болғандықтан. Топ-спинерді беру кезінде, оны қалыпты жақтан айналатын шар сияқты ұстау керек. Аяқпен айналатын боулингшінің шарды беру кезінде қолының артқы жағы қақпақ жағына, ал алақаны ортаңғы қақпақ жағына қарауы тиіс. Оффспинер үшін бұл бағыттар кері болады. Содан кейін шар тігісі тікелей батсменге қарай немесе аралас тігіспен жіберіледі. Спинерлер көбінесе жоғары және жақтан айналыспен боулинг тастайды. Шамамен тең мөлшерде екі айналысқа ие шар «оверспининг» аяқ немесе қол үзілісі деп аталады. Тактикалық тұрғыдан, боулингші батсменді алға тарту үшін топ-спинерді тастайды, содан кейін оны құлдыратып, секіру арқылы жаңылыстырады. Әсіресе, суыруға немесе драйвқа тырысатын батсмендер осал, себебі секіру оларды жеңіп шығуы мүмкін.
A topspinner is a type of delivery bowled by a cricketer bowling either wrist spin or finger spin. In either case, the bowler imparts the ball with top spin by twisting it with his or her fingers prior to delivery. In both cases, the topspinner is the halfway house between the stock delivery and the wrong'un – in the wrist spinner's case his googly, and in the finger spinner's case his doosra. A topspinning cricket ball behaves similarly to top spin shots in tennis or table tennis. The forward spinning motion impedes air travelling over the ball, but assists air travelling underneath. The difference in air pressure above and underneath the ball (described as the Magnus effect) acts as a downward force, meaning that the ball falls earlier and faster than normal. In cricketing terms, this means that the ball drops shorter, falls faster and bounces higher than might otherwise be anticipated by the batsman. These properties are summed up in cricketing terms as a "looping" or "loopy" delivery. Also, the ball travels straight on, as compared to a wrist spin or finger spin stock delivery that breaks to the left or right on impact. A batsman may easily be deceived by the ball, particularly given that the action is quite similar to the stock delivery. In delivery, the topspinner is gripped like a normal side spinner. For a legspinner the back of the hand faces the cover region and the palm of the hand faces the mid wicket region at release. For an offspiner, these directions are reversed. The ball is then released either with the seam going straight on to the batsman, or with a scrambled seam. A spinner will frequently bowl deliveries with both top spin and side spin. A ball presenting with roughly equal amounts of both is usually called an "overspinning" leg break or off break. Tactically, a bowler will bowl topspinners to draw a batsman forward before using the dip and extra bounce to deceive them. In particular, batsmen looking to sweep or drive are vulnerable as the bounce can defeat them.
Жылжымалы
Слайдер – бұл қолтық спин боулгердің тастау тәсілінің бір түрі. Топ-спин допты тастағанда бас бармақ ұрысшыға қаратылса, слайдерді тастағанда бас бармақ боулгерге қаратылады. Допты босату кезінде білек пен сақина саусағы допқа кері айналу береді. Топ-спин әдетте тезірек төмендейді және қалыпты тастаудан жоғары секіреді. Ал слайдердің әсері керісінше: ол толық ұзындыққа дейін жүзіп, ұрысшы күткеннен аз секіреді. Классикалық слайдер тігісі ұрысшыға бағытталған күйде келеді және сәл қисайюы мүмкін. Слайдерлер сондай-ақ бұрыс тігіспен (доп тігіс бағытында айналмайтындықтан, тігіс бағыты тұрақты емес, бұл кәдімгі спин боулингінен өзгеше) ұрысшыға қарай келуі мүмкін. Бұл доптың ұшуына және секіруіне аз әсер етеді, бірақ айналудың болмауы ұрысшыны жаңылыстыруы мүмкін. Осы тәсілді Шейн Уорн ойлап тапқан делінеді. Алайда, бұл дұрыс емес. Австралиялық спиннер Питер Филпот 1960 жылдары осы тәсілді қолданып, оны қарапайым кері спин деп атаған, ал Австралиялық жан-жақты ойыншы және капитан Ричи Бенауд өзінің «сырғанақ топ-спинін» қолданған, ол да ұқсас болған. Бұл тәсілді оған Даг Ринг үйреткендіктен, Рингтің бастамашы болғанын айтуға болады. Немесе, доптың қайдан пайда болғанын анықтау қиын тәсілдердің бірі болуы мүмкін. Бұл мәселеде көбінесе шатасу туғандықтан, слайдер «зутерден» кем дегенде бірдей тастау тәсілі деп саналады.
A slider is a type of delivery bowled by a wrist spin bowler. Whereas a topspinner is released with the thumb facing the batsman, a slider is bowled with the thumb facing the bowler. On release the wrist and ring finger work to impart backspin to the ball. A topspinner tends to dip more quickly and bounce higher than a normal delivery. The slider does the opposite: it floats to a fuller length and bounces less than the batsman might expect. The classic slider heads with its seam aligned towards the batsman and may tend to swing in slightly. Sliders may also head towards the batsman with a scrambled seam (with the ball not spinning in the direction of the seam, so the seam direction is not constant, unlike in conventional spin bowling). This has less effect on the flight and bounce but absence of leg spin may deceive the batsman. It is claimed that Shane Warne invented this type of delivery. However, this is inaccurate. The Australian spinner Peter Philpott used the technique in the 1960s, calling it simply an orthodox backspinner, while Australian allrounder and captain Richie Benaud used what he called his 'sliding topspinner' which appears again to have been similar. Since he was taught the technique by Doug Ring, it may be more accurate to suggest that Ring is the originator. Either that, or the ball is one of those deliveries with no easily identifiable point of origin. Although there is often a good deal of confusion on the subject, the slider is thought to be more or less an identical delivery to the "zooter".
Қанат
Флипер – крикеттегі, әдетте аяқпен айналдыратын боулдердің қолданатын, ерекше боулинг беру тәсілі. Бұл, негізінде, артқа айналатын доп. Ол бас бармақ пен бірінші және екінші саусақтармен қолдың алдыңғы жағынан сығылып шығарылады, нәтижесінде доп жерге тигеннен кейін алдап төмен түсіп, ойнау қиынға соғады. Флиперді баяу питчингті софтболдағы райзболлмен салыстыруға болады. Допқа кері айналу беру арқылы Магнус эффектісі шардың үстінен ауаның жылдам және тегіс өтуіне, ал астынан ауаның турбулентті болуына себеп болады. Бұл доптың баяу төмен түсіп, қалыпты берілістен гөрі алысқа ұшуын қамтамасыз етеді. Сондай-ақ, доптың секіруі төмендейді. Флипер слайдерге қарама-қарсы жақтан, ал жоғарғы спиннер – осыған ұқсас тәсілмен беріледі. Допты жіберген кезде боулдер бас бармағы мен сұқпа саусағын "қысып" немесе "щелкіп", допты қолдың астынан шығарады. Допқа жақсы кері немесе төменгі айналу беру үшін білек пен саусақтарда жеткілікті кернеу болуы керек. Осылайша, флипер батсменге қарай "жүзіп" келіп, ол күткеннен гөрі толық ұзындықта жерге түседі, көбінесе оны артқы аяғымен ұстап алып, допты кері соққыға немесе кесіп алуға болатын доп деп жаңылысады. Кері немесе төменгі айналу допты өте аз секірумен жоғары жылдамдықпен жылдамдатады, бірақ бұл жұмсақ викеттерде қол жеткізу қиын болуы мүмкін. Қалыпты аяқ спиннерлерінің немесе жоғарғы спиннерлерінің құлап түсетін, айналатын ұшуы батсменді доптың қысқа ұзындықта жерге түсуіне дағдыландырады. Батсмен флипердің де қалыпты оверспинмен берілген доп сияқты құлап, айналатынын дұрыс емес деп ойлауы мүмкін, нәтижесінде доп бидің астынан өтіп, тұғырларды шауып немесе викет алдындағы аяққа тиеді. Флипердің тиімділігінің көп бөлігі "попқа" байланысты, яғни, допты боулдердің қолынан сығып шығарғанда оған берілетін қосымша жылдамдық пен траекторияның өзгеруіне. Кейде "флипер" термині басқа да беру түрлерін сипаттау үшін қолданылады. Австралиялық аяқпен айналдыратын Боб Холланд допты алақанының өкшесімен кері итеріп, артқа айналатын допты қолданды. Кейде осы алдыңғы қолдың түрі "зоутер" деп аталады. Оны бұру оңай, бірақ кері айналудың мөлшері аз болғандықтан тиімді емес.
The flipper is the name of a particular bowling delivery used in cricket, generally by a leg spin bowler. In essence it is a back spin ball. Squeezed out of the front of the hand with the thumb and first and second fingers, it keeps deceptively low after pitching and can accordingly be very difficult to play. The flipper is comparable to a riseball in slow pitch softball. By putting backspin on the ball the Magnus effect results in air travelling over the top of the ball quickly and cleanly whilst air travelling under the ball is turbulent. The lift produced means that the ball drops slower and travels further than a normal delivery. The slower descent also results in the ball bouncing lower. The flipper is bowled on the opposite side to a slider, much in the same way that the top spinner is bowled. On release, the bowler 'pinches' or clicks the thumb and forefinger, causing the ball to come out underneath the hand. There must be sufficient tension in the wrist and fingers to impart a good helping of backspin or underspin. In doing so the flipper will float on towards the batsman and land on a fuller length than he anticipated, often leaving him caught on the back foot when he wrongly assumes it to be a pullable or a cuttable ball. The back spin or underspin will cause the ball to hurry on at great pace with very little bounce, though this may be harder to achieve on softer wickets. A series of normal leg spinners or topspinners, with their dropping looping flight, will have the batsman used to the ball pitching on a shorter length. The batsman may wrongly assume that the flipper will drop and loop like a normal overspinning delivery, resulting in the ball pitching under the bat and going on to either hit the stumps or result in leg before wicket. Much of the effectiveness of the flipper is attributable to the "pop", that is, the extra pace and change in trajectory that is imparted to the ball when it is squeezed out of the bowler's hand. Occasionally, the term 'flipper' has been used to describe other types of deliveries. The Australian leg spinner Bob Holland employed a back spinning ball that he simply pushed backwards with the heel of his palm. Sometimes this form of front hand flipper is called a 'zooter'. It is easier to bowl but not as effective as the amount of backspin is much less.