Кіріспе

Польшалық Бреслов раввині Ицшок Брейтер (1886–1943?) – Бреслов хасидтік раввині, ол 1920-1930 жылдары Ребе Нахманның үйретіктерін Украинадан тыс, Польша еліне таратуға ықпал еткен.

Өмірбаян

Ребе Нахманның қайтысынан кейін 76 жыл өткенде Польшада туған Брейтер Бреслов хасидтігі туралы естіместен өсті. Ол алғаш рет Люблиндегі ешивада оқып жүргенде Ребе Нахманның «Ликутей Мохаран» кітабының бір данасын кездестірді және кітаптағы даналық пен иманға тәнті болды. Ол кітапты ертесіне қайта оқу үшін жасырып қойды, бірақ келгенде кітап жоғалып кеткен еді. Бірнеше аптадан кейін ол Ликутей Мохаранға ғылыми түсіндірме берген Тчернер раввині, раввин Нахман Голдштейннің «Parparaot LeChochmah» кітабының бір данасын тапты. Осы кітапта Брейтер Ресейдегі Бресловер хасидтерімен байланыс орнатуға көмектесетін ақпаратты кездестірді. Келесі Рош Хашанада ол Ребе Нахманның Уман қаласындағы қабіріне алғашқы сапарын жасады. Брейтер – 1930 жылдарға қарай поляк Бресловер хасидтерінің санын бірнеше мыңға жеткізуге зор үлес қосып, құштар, харизматикалық шешен болды. Ол раввин Исраэль Бер Одессер өзінің петегін тексеру үшін жіберген Бреслов көшбасшыларының бірі болды; петек Польшаға неміс басқыншылығы алдында Польшадан соңғы кемемен Одессерге ешқандай түсініктемесіз қайтарылды.

Холокост

Брайтер Польшаны нацистер басып алған кезде Варшава геттосының құрметті ақсақалы болды. Ол Треблинкаға жіберілген пойыздың бірімен депортацияланды, онда қаза болды.

Жарияланымдар

Брейтер бірнеше ғылыми еңбектер жазды, соның ішінде «Седер ХаЙом» («Күн тәртібі») – Рабби Нахманның үйретулерін күнделікті өмірге қалай қолдануға болатынын түсіндіретін еңбек, және «Шева Амудей Эмуна» («Иманның жеті тірегі») – сенімін жетілдіруге арналған нұсқаулық. Ол сонымен қатар Рабби Нахманды мадақтаған, Бресловер жиындары кезінде жиі орындалатын «Chidush Kemoso» («Оған ұқсас жаңалық») атты құлшынысқа толы әнді жазды.