Кіріспе

Fescennine Verses (Fescennina carmina) – итальян поэзиясының ең ерте түрлерінің бірі, кейін сатира мен римдік комедиялық драмаға дамыды.

Тарих

Бастапқыда ауылдық егін жинау тойларында орындалған осы әндер қалаларға таралып, діни мерекелер мен жеке жиналыстарда, әсіресе үйлену тойларында кең таралды, кейіннен олар осы шаралармен шектелді. Олар көбінесе Сатурн метрімен жазылып, импровизациялық қалжыңдардан тұратын диалог түрінде болды. Осы әндерге қатысушылар ағаш қабығынан жасалған маска киген. Алғашқыда зиянсыз және көңілді, бірақ кейбір жерлерінде дөрекі болған бұл әндер уақыт өте келе әдеп шегінен асып түсті; құдайлар мен адамдарға қастандықпен шабуылдар жасалды, жағдай осыншалықты ушықты, сондықтан заң қолданылып, Он Екі Тақтада (Цицерон, De re publica, 4.10; сондай-ақ Горацийдің хаттарын қараңыз, 2.1.139) қаралаған тұлғаларды айыптауға тыйым салынды.

Мысалдар

Тойларда қолданылатын Фессеннин өлеңдерінің үлгілері – Манлийдің Эпиталами (Катулл 61) және Клавдианның Хонорий мен Марияның үйленуіне арналған төрт өлеңі; бірақ, біріншісі соңғыларында жоқ шектен шығушылықпен ерекшеленеді. Аузоний өзінің Cento nuptialis еңбегінде Адриан заманында өмір сүрген Анниан Фалисктің Фессеннин өлеңдерін еске алады.

Этимология

"Фессеннин" сөзінің әртүрлі шығу тегі туралы ұсыныстар жасалған. Фесттің сөзіне қарағанда, олар Этруриядағы Фессенниядан келген, бірақ ешқандай қала мұндай әндерді қолдануға арналған деп есептеуге негіз жоқ. Балама ретінде Фестус оны "fascinus" латын сөзімен байланыстырады, бұл сөз жаман көзден сақтану үшін қолданылатын фаллус пішіндес амулетті білдіреді, себебі "Фесценнина" жаман ықпалдардан қорғау ретінде қарастырылған (Мунро, Катуллға сын және түсініктемелер, 76 б.), немесе фаллус, құнарлылықтың символы ретінде, ерте заманнан бастап егін жинау тойларымен табиғи түрде байланысты болған. Х. Неттелшип "Ең ерте итальян әдебиеті" мақаласында (Филология журналы, xi. 1882), Мунроның пікірін қолдап, "бақсылар қолданатын өлеңдер" дегенді "fas fari" сөзімен байланысты "fescennus" есімі арқылы аударады.