Кіріспе

Рохинтон Мистридің 1991 жылғы романы
экрандалау

"Осындай ұзақ сапар" – Рохинтон Мистридің 1991 жылғы романы. Ол Букер сыйлығының тізіміне енді және бірнеше басқа да марапаттарды жеңіп алды. 2010 жылы Махараштра саясаткері Адития Тхакрейтің шағымдарынан кейін Мумбай университетінің ағылшын тілі оқу бағдарламасынан алынып тасталғанда бұл кітап жаңалықтарға шықты. Ол беделді Букер сыйлығы мен Триллиум сыйлығына үміткер болды. Роман неміс, швед, норвег, дания, жапон және корей тілдеріне аударылды, сондай-ақ 1998 жылы "Осындай ұзақ сапар" атты фильмге түсірілді.

Мумбай университетінің оқу бағдарламасынан шығу

Бала Тәкеррейдің немересі, сол кездегі Санкт-Ксавьер колледжінің соңғы курсындағы гуманитарлық пәндер студенті Адитя Тәкеррей, вице-канцлерге кітапта оның бабасы және Махараштра халқы туралы ұятты тіл бар деп шағымданып, «Осындай ұзақ сапар» кітабы Мумбай университетінің оқу жоспарынан алынып тасталды. Университет деректеріне сәйкес, кітап 2007–2008 оқу жылында екінші курс бакалавриатының (ағылшын тілі) үшін міндетті емес оқулығы ретінде бекітілген. Сондай-ақ, Мумбай университетінің вице-канцлері (VC) доктор Раджан Велукар 1994 жылғы Махараштра университеттері заңының 14 (7) бабына сәйкес, төтенше жағдайларда кітапты оқу жоспарынан алуға берілген өкілеттікті пайдаланғаны расталды. Шағым негізінде, бұрын кітапты ұсынған Ағылшыл тілі пәнінің оқу-әдістемелік комиссиясы, 15 қыркүйектен бастап кітапты алып тастау туралы шешім қабылдады. Осы оқиғадан кейін кітап кең жұртшылықтың талқысына түсті. Оқытушылардың кәсіби одағы вице-канцлердің академиялық бостандықты қорғауын талап етіп, кітаптың әдеби себептермен таңдалғанын мәлімдеді. Олардың пікірінше, автор Рохинтон Мистри маратхи тілінде сөйлейтін халыққа жаман ниетпен қараған жоқ, ал келтірілген үзінділер кітаптағы кейіпкердің көзқарасын көрсетеді. Махараштраның бас министрі Ашок Чаван (Конгресс партиясының мүшесі) кітапты «өте ұятты және наразылық тудыратын» деп мәлімдеді. Мумбай университетінің бұрынғы вице-канцлері және Үндістанның жоспарлау комиссиясының мүшесі Бхалчандра Мунекер: «Кітаптың көркем туынды екенін ескерсек те, кейбір сөйлемдердің әрине, наразылық тудыратынына толық сенімдімін. Бір адамның немесе ұйымның саяси және әлеуметтік философиясымен келіспеу және сол адамды атын атап қорлау – екі бөлек нәрсе». Оқытушылар вице-канцлердің шешімін қолдауға қысым көрсетілгенін айтып шағымдануда. Құқық тәртібін сақтау мәселелеріне байланысты, кітаптың жақын арада оқу жоспарына қайта енгізілуі күмәнді. Мистри де кітапты алып тастау туралы шешімге наразылығын білдірді.