Кіріспе
So Long, Stooge (французша атауы: Tchao Pantin) — Клод Берридің 1983 жылғы фильмі. Ол Ален Пейдждің романы негізінде түсірілген. Басты рөлдегі Колуш «Сезар» сыйлығын «Үздік актер» номинациясы бойынша жеңіп алды. Бұл фильм 57-ші «Оскар» сыйлығының «Үздік шетелдік фильм» номинациясына Франциядан ұсынылған, бірақ номинацияға ілікпеді.
Сюжет
Ламберт - орта жастағы, өзіне-өзі қараған адам, Париж бензин зауытында түнгі ауысымда жұмыс істейді. Оның достары да, туыстары да жоқ, жалғыз серігі - ром бөтелкесі. Бір күні түнде Бенсусан есімді жас араб жігіті оның дүкеніне кіреді. Бұл бейтаныс адамның отбасы да жоқ, ол кіршік бөлмеде жалғыз тұрады, ол есірткі сатушы ретінде өмір сүреді. Екі жалғыз адам достыққа ие болады, бірақ Ламберт алдында Бенсусан өлтірілгенде бұл аяқсыз аяқталады. Ламберт жаңа досының есірткі сатушы серіктестері өлтіргенін түсінеді және Бенсусанды қысқаша білген панк қыз Лоланың көмегімен оның өлімі үшін кек алуға кіріседі. Осылайша Ламберт өзінің қайғылы өткенін мойындап, өмір сүруге тырысады.
Даму
1982 жылы пойыз сапары барысында продюсер Кристиан Спилмейкер бірнеше роман оқыды, соның ішінде Ален Пейдждің жақында жарық көрген «Тшао Пантин» романы да бар еді. Спилмейкер Ламберт туралы оқиғаға қатты әсерленді – ол бұрынғы полиция қызметкері, депрессияға ұшыраған және ұлымен бірдей екен деп санайтын ұсақ қылмыскердің өлтірушілерін табуға бейілді. Ол үшін Александр Траунер жасаған декорациялар қажет болды. Көптен бері жоғалған жанармай құю станциясы (бас оператор Бруно Нюйттен ұсынған неон шамдарымен жарықтандырылған) Ла Шапель метро стансасынан бір тас лақтыру қашықтықта орналасқан еді. Фильм Белльвильде де түсірілді. Сорал рөліне ену үшін панк өмірін сүріп, салмақтан айырылды. Соралдың айтуынша, түсірілім кезінде Колуштің ыңғайсыздығына куә болмаған актерлер қиын жағдайға тап болды: Колуштан бөлек, Анконина да махаббат оқиғасынан шығып келе жатқан еді, Леотар да Натали Байден ажырасып кеткен, ал Берри де күрделі сезімдік жағдайдан өтіп жатты. Панк-концерт сахнасы «Gibus» клубында (кейін «Le Petit Gibus» деп аталды, фильмде «République-дегі панктар клубы» деп сипатталды) түсірілді – ол кездегі париждік шағын концерт залы, CBGB-нің париждік нұсқасы ретінде танымал еді. Фильмде 1980-ші жылдардағы танымал панк-топ «The Horde» және олардың әншісі Гоголь Премьер ойнады. Париждің солтүстігіндегі орташа жағдайдағы аудандарда түсірілім кезінде кинотоп ұсақ қылмыскерлерге ұят келтіргендіктен қиындықтар туды, бірақ ақыры мәселе шешілді. Келесі аптада фильм әлі де үшінші орында тұрды, оны 851 188 адам көрді, оның ішінде осы кезеңде 417 690 адам болды. 1984 жылдың 4 қаңтарында «Тшао Пантин» 383 850 көрермен жинап, жаңадан шыққан «Ру Барбар» фильмінен кейін екінші орынға көтерілді, бұл фильмге жалпы сомада 1 235 038 көрерменді тіркеуге мүмкіндік берді. 1984 жылдың ақпан айының басында фильм 2 миллион көрерменге жетті. Ақпан айында кинотеатрлардағы сәл табысқа қарамастан, «Тшао Пантин» 1984 жылдың наурыз айында «Сезар» сыйлығын жеңіп алғаннан кейін 9-орынға көтерілді, бұл оған 2,4 миллион көрерменге жуықтауға мүмкіндік берді. Келесі аптада ол 224 565 көрермен жинап, кассада үшінші орынға көтеріліп, жалпы соманы 2 600 970 көрерменге жеткізді. Фильм 1984 жылдың сәуір айының соңында топ 30-нан шығып, 3 миллион көрерменнің шегіне жетті. 1986 жылдың жазында Колуштің қайтысынан кейін фильм қайтадан көрсетілді, бұл оған апталық топ 30-ға оралуға және аптасына 3,5 миллион көрерменді басып өтуге мүмкіндік берді. Актер қайтыс болғаннан кейін бірнеше күн өткен соң, 1986 жылдың тамызынан бастап фильм әлі де үздік 30-дың қатарында болды және 3,7 миллион көрерменге жетті. Ақырында, ол 3 829 139 көрермен жинап, коммерциялық табысқа қол жеткізді, оның ішінде 856 133 Парижде, оның шығарылған жылы ең көп көрермен жинаған фильмдердің қатарында 8-орынды иеленді.