Хоэншперг: Германиядағы ежелгі кешен, қамал және түрме. Келттік бекінісі, Хохдорф билеушісінің қабірі. Тарихы, орналасқан жері және маңызы туралы біліңіз!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Хоэнасперг – Германияның Штутгарт қаласына жақын, Баден-Вюртемберг федералды жерінде орналасқан ежелгі қамал және түрме. Ол әкімшілік жағынан Германияның құрамына кіреді. Бұл маңызды кельттік қалашық (оппидум) болған, ал жақын жерде өте маңызды "князьдық" жерлеу орындары, әсіресе Хохдорф басшысының қабірі табылады.
Hohenasperg, located in the federal state of Baden Württemberg near Stuttgart, Germany, of which it is administratively part, is an ancient fortress and prison overlooking the town of Asperg. It was an important Celtic oppidum, and a number of very important "princely" burials are close by, in particular the Hochdorf Chieftain's Grave.
География
Хоэнасперг 90 метрлік кешік Триасс кезеңіне жататын төбеде орналасқан. Төбе жоталы аймақта орналасқан, бірақ тік жарлары мен кең үстірттерінің арқасында алыстан көрінеді және бекініс салуға өте ыңғайлы орын болып табылады.
Hohenasperg is located on a 90 metre high Late Triassic hill. The hill is located in an upland area, but because of its steep overhangs and wide plateau, it is visible from a long distance and offers an ideal location for a fortification.
Тарих
Шамамен 500 жылға дейін, Халштат кезеңінде, Хоэнасперг кельттік княздық және бекітілген қоныс болған. Айналасындағы көптеген кельттік зираттар Хоэнаспергке тікелей көру мүмкіндігін қамтамасыз ететіндей етіп орналасқан, мысалы, үлкен Хохдорф басшысының қабірі, Графенбюль қабірі немесе Швибердингендегі Катариненлиндедегі зират орны. 1839 жылғы қазбалардан бері белгілі болған Кинаспергле – Хоэнаспергтің оңтүстігінде 1000 метр қашықтықта орналасқан қабір топырағы, ол Хоэнаспергке ерекше жақсы көрініс ашады. 500 жыл шамасында франктардың аламандарды жеңісінен кейін Хоэнасперг франк феодалы мен франктардың заң шығару жиналысының ордасына айналды. Осы кезде Хоэнасперг "Асцицберг" деп аталды. Асперг туралы алғашқы жазба 819 жылы жасалған, онда Шир Гозберг Эльзастағы Вайсенбург аббаттығына жергілікті билікті берген. Алайда, бұл жер 13 ғасырда, 1909 жылға дейін сақталған тәуелсіз Хоэнасперг қаласының құрылуымен маңыздырақ атанды. Хоэнаспергке 1510 жылы ресми түрде қала құқығы берілді. 1519 жылы Георг фон Фрунсберг басқаратын Швабия лигасының әскерлері Вюртемберг герцогы Ульрихтың бекінген Хоэнаспергті қоршауға алды. 1525 жылдың 12 мамырында шаруалардың көшбасшысы Якелейн Рорбах Асперг губернаторының қолына түсті. Ол Вальдбургтың басқарушысы Зейлдің тапсыруына дейін онда тұтқын болды. 1535 жылдан кейін қамал кеңейтіліп, бекініске айналдырылды. Тұрғындар төбеден төменге көшірілді. 1634 және 1635 жылдар аралығында Отыз жылдық соғыс кезінде қала швед әскерлерімен күшейтілген Вюртембергтік протестант гарнизонымен императорлық әскерлерге қарсы қорғалды. Қоршау императорлық әскерлердің 1649 жылға дейін бекіністі басып алуымен аяқталды. Отыз жылдық соғыс аяқталғаннан кейін қамал Вюртембергтің билігіне қайтарылды. 1688 және 1693 жылдары француз әскерлері оны басып алды; кейін қорғаныс бекінісі ретінде маңыздылығын жоғалтып, гарнизон мен мемлекеттік түрмеге айналды. 1718 жылы Асперг Людвигсбург округіне қосылды, бірақ 17 жылдан кейін өз алдына округ болды. 1781 жылы Асперг Лудвигсбург округіне толыққанды қосылды.
Around 500 BC, during the Hallstatt period, the Hohenasperg was a Celtic principality with a fortified settlement. Numerous Celtic burial sites in the surrounding area are aligned so as to offer a line of sight to the Hohenasperg, e. g. the large Hochdorf Chieftain's Grave, the Grafenbühl grave or the gravesite on the Katharinenlinde by Schwieberdingen. The Kleinaspergle, which has been well known since an excavation in 1839, is a burial mound lying 1,000 metres south of Hohenasperg, which offers an exceptionally good view of the Hohenasperg. Around 500 AD, after the victory of the Franks over the Alamanni, Hohenasperg became the seat of the Frankish Lord and Frankish Thing, the legislative assembly. At this time Hohenasperg was called "Ascicberg." The first time Asperg was referred to was in the year 819, as the Shire Gozberg granted local suzerainty to Weissenburg Abbey in the Alsace. The location however achieved more importance in the 13th century with the founding of the independent town of Hohenasperg, which lasted until 1909. Hohenasperg was officially chartered in 1510. In 1519, forces of the Swabian League under George von Frundsberg laid siege to Hohenasperg where Duke Ulrich of Württemberg was holding out. On 12 May 1525, the peasant leader, Jäcklein Rohrbach, was taken prisoner by the governor of Asperg. He was held there until the surrender of the Steward of Waldburg Zeil. After 1535, the castle was expanded and turned into a fortress. The residents were resettled at the foot of the hill. Between 1634 and 1635, during the Thirty Years War, the castle was defended against imperial troops by a garrison of Protestants from Württemberg, reinforced by Swedish forces. The siege ended finally with the surrender to the imperial troops, who occupied the fortress until 1649. After the Thirty Years War, the fortress was returned to the rule of Württemberg. In 1688 and 1693, it was occupied by French troops; afterwards it lost its importance as a defensive fortress and became a garrison and a state prison. In 1718, Asperg was integrated into the district Ludwigsburg, but 17 years later became its own district. In 1781, Asperg was permanently incorporated into the district of Ludwigsburg.
Тұтқындар
Қалдықты түрме ретінде пайдалану Хогенаспергтің "Вюртембергтің ең биік тауы" деп әзілмен аталуына себеп болды, себебі "жоғары көтерілуге бес минут уақыт кетеді, бірақ қайтадан төмен түсуге жылдар керек" дейді.
The use of the fortress as a prison is responsible for the fact that Hohenasperg is jokingly referred to as "Württemberg's highest mountain" as they say "it takes only five minutes to come to the top, but years to come back down again."
Ескі империя
1737 жылы еврей, Вюртемберг герцогының қаржы кеңесшісі Жозеф Сюсс Оппенгеймер тұтқындалып, күмәнді саяси сотта өлім жазасына кесілді. 1777 және 1787 жылдар аралығында ақын С. Ф. Д. Шубарт сол жерде тұтқын болды. Шубарттың тағдыры Фридрих Шиллердің "Жарқын тонаушы" (Der Raubritter) драмасының сюжетіне жатты. Шиллердің өзі көршілес Пфальц электоратындағы Мангеймге қашып, Хогенсперг түрмесінен босады.
In 1737, Joseph Süß Oppenheimer, a Jew and the financial adviser to the Duke of Württemberg, was arrested and, in a dubious political trial, was sentenced to death. The poet C. F. D. Schubart was held prisoner there between 1777 and 1787. Schubart's fate became the subject of Friedrich Schiller's Drama "The Robber." Schiller himself had escaped the confinement of the Hohenasperg by fleeing to Mannheim in the neighboring Electorate of the Palatinate.
19 ғасыр
Вюртемберг патшасы Фредерик билігі кезінде дезертирлер, әскери тұтқындар және Роттенаккер айналысындағы Радикалды пиетистік топтың сепаратистері Хогенасперг бекінісінде ұсталды. 1813 жылға қарай, бекіністе 400-ге жуық тұтқын қамалды. 1817 жылы оның ұлы Вюртемберг патшасы Вильгельм I билікке келгеннен кейін, қолғаппен жүгіру сияқты дене жазалары жойылды. Хогенасперг бекінісінде жазушы Бертольд Ауербах (1837-1838 жылдары), Фридрих Каммерер (1833); дәрігер және ақын Теобальд Кернер (1850-1851); теолог Карл Хасе; сатирик Йоханнес Неффлен; ақын Лео фон Секендорф, жазушы Теодор Грингер және тағы көптеген, көбінесе саяси диссиденттер, монархияға қарсы көзқарастары үшін тұтқынға алынды. 1887 және 1888 жылдары полиция радиоантенналарын қолдайтын су мұнарасы салынды. 1894 жылдан бастап Хоэнасперг төбесінде азаматтық қылмыстық жүйеге арналған түрме орналасқан. Кейіннен Баден-Вюртемберг қылмыстық жүйесінің орталық ауруханасы Хоэнэспергке орналастырылды.
During the rule of King Frederick of Württemberg, deserters, military prisoners, and separatists from the Radical Pietist group from the circle of Rottenacker were kept at Fort Hohenasperg. By 1813, about 400 prisoners were arrested on the fortress. When his son King William I of Württemberg became ruler in 1817, corporal punishment, such as running the gauntlet, was abolished. Further inmates in Fort Hohenasperg included the writer Berthold Auerbach, who was kept here between 1837 and 1838; Friedrich Kammerer (1833); the doctor and poet Theobald Kerner (1850–1851); the theologian Karl Hase; the satirist Johannes Nefflen; the poet Leo von Seckendorff, the writer Theodor Griesinger; and many more, mostly political dissidents, who in general were held prisoner because of their anti monarchistic views. In 1887 and 1888 a water tower , , was constructed, which also supports police radio antennas. Since 1894, a prison for the civil penal system has been located on Hohenasperg hill. In the meantime the central hospital for the Baden Württemberg penal system was placed on the Hohenasperg.
Нацистік дәуірдің алғашқы жылдары
1933 жылдың көктемі мен жазында Гитлердің оппозициясының көптеген мүшелері, социал-демократтар мен коммунистер Хоэнасперг түрмесіне қамалды. Осы тұтқындардың арасында Вюртемберг губернаторы Эуген Болц болды, ол 1945 жылы Берлиндегі «Тор» әрекеті кезінде қаза табады. Хоэнаспергтегі қатаң жазалау жүйесі салдарынан кемінде 101 тұтқын қайтыс болды, ал олардың 20-сының есімдерін Людвигсбург VVN антифашистік ұйымы анықтаған. Бұл есімдер Тұтқын зиратындағы тақтада мәңгі есте сақталады.
During spring and summer 1933, numerous members of Hitler's opposition, the Social Democrats and Communists, were imprisoned at Hohenasperg. Amongst these prisoners was the Governor of Württemberg, Eugen Bolz, who was murdered during Aktion Gitter in Berlin in 1945. At least 101 prisoners died in Hohenasperg under its hard penal system, and 20 of their names have been identified by the Ludwigsburg VVN, an antifascist organization. These names are remembered on a plaque in the Prisoner's Cemetery.
Концлагерьлерге депортация үшін транзиттік лагерь (1940-1943 жж.)
1940 жылғы мамыр айында түрме, Оңтүстік-Батыс Германиядан Рейн өзенінің батысына қарай (Майнц, Ингельхайм, Вормс) Синтилерді бірінші орталық жоспарланған депортациялау кезінде көшіру пункті ретінде пайдаланылды. Депортация арнайы пойызбен жүргізілді, отбасылар полиция бақылауымен ауылды жаяу өтіп өтті. Түрмеде тұтқындардың тағдырын шешкен Риттер ғылыми-зерттеу институты тексерулер жүргізді. Институт "ғылыми расист" Роберт Риттердің атымен аталады. Келесі депортациялар Германияның Польшаны оккупациялаған аймағына жіберілді. Циган емес адамдар қайтарылып жіберілді. 1943 жылдың басына дейін түрме концлагерьлерге жіберілетін Синтилер үшін көшіру пункті ретінде қолданылды. Кейінірек депортациялар Аушвиц-Биркенау концлагеріне, Синти отбасыларына арналған лагерьге жеткізілді, онда тұтқындар өлтірілді.
In May 1940, the prison was used as a way station during the first centrally planned deportation of Sinti out of southwest Germany, west of the Rhine River (Mainz, Ingelheim, Worms). The deportation was carried using a special train, families were escorted through the village by foot, with police surveillance. In the prison, examinations were conducted by the Ritter Research Institute, which decided the fate of the inmates. The institute was named for the "scientific racist" Robert Ritter. Further deportations were sent to the General Government, the area of Germany occupied Poland. Non gypsies were sent back. At least until the beginning of 1943, the prison was used as a way station for Sinti who were being sent to concentration camps. Later deportations led to the Gypsy Family Camp, the concentration camp of Auschwitz Birkenau, where prisoners were murdered.
Соғыстан кейінгі кезең
1946-1947 жылдары АҚШ-тың жетінші армиясы Хоэнаспергті тұтқындау лагері ретінде пайдаланды. "Хоэнасперг түрмесі" атты кітабында америкалық-ақын, өмір бойы Америкада өскен Артур Д. Джейкобс Хоэнаспергте 12 және 13 жасындағы тұтқын ретінде өткен тәжірибесін баяндайды. 1959 жылдың маусым айында Карл Ягер, бұрынғы Einsatzgruppen офицері, Хоэнасперг түрмесінде өз-өзіне қол жұмсады.
1946 1947 The U. S. Seventh Army used Hohenasperg as an Internment camp. In the book, "The Prison Called Hohenasperg", American born and raised author Arthur D. Jacobs provides his experience as a twelve and thirteen year old prisoner in Hohenasperg. In June 1959 Karl Jäger a former Einsatzgruppen officer hung himself in Hohenasperg prison.
Бүгін
Кейіннен бұл түрме саяси емес тұтқындарды ұстауға арналған азаматтық түрмеге айналды, ал қазір Баден-Вюртемберг түрме қызметінің орталық ауруханасы осы жерде орналасқан. Сериялық кісі өлтіруші Генрих Поммеренке 2008 жылдың 27 желтоқсанында Хоэннаспергтегі орталық ауруханада қайтыс болды. Түрменің белгілі тұтқындарының өмірін баяндайтын шағын мұражай бар ("Hohenasperg. Ein deutsches Gefängnis").
The prison later became a civil prison for the detention of non political prisoners and now also houses the central hospital of the prison service in Baden Württemberg. The serial killer Heinrich Pommerenke died in Hohenasperg in the central hospital on 27 December 2008. There is a small museum detailing the lives of some of the prison's notable inmates ("Hohenasperg. Ein deutsches Gefängnis").