Кіріспе

Шлоссберг (Schloßberg) – Австрияның Грац қаласының орталығында орналасқан ағаштармен жамылған төбе және бұрынғы бекініс орны. Теңіз деңгейінен биіктікте орналасқан бұл төбе қазір халыққа ашық саябақ болып табылады және қаланың кең көрінісін ұсынады. Мұнда бірнеше ойын-сауық орындары, кафелер мен мейрамханалар бар, ал басқару Holding Graz қалалық коммуналдық компаниясының міндетіне кіреді.

Тарих

Шлоссберг бекінісі кем дегенде 10 ғасырға дейін сақталып келген. 16 ғасырдың ортасында Италияның солтүстігінен келген сәулетшілер ұзын қамал салды. 1528 және 1595 жылдар аралығында, бекініс құрылысына қажетті материалдарды тасымалдау үшін кабельді көтергіш пайдаланылғандығы туралы жазбалар бар. Қамал ешқашан басып алынбаған, бірақ 1809 жылғы Шёнбрунн шарты бойынша Наполеон әскерлері оны көп бөлігін қиратқан. Грац халқы олардың сақталуы үшін құн төлегеннен кейін, сағат мұнарасы (Ухертурм) мен қоңырау мұнарасы (Глоконтурм) сақталды. 1839 жылы Людвиг фон Велден қамалдың қалдықтарынан қоғамдық саябақ жасады. Саябақта Uhrturm, Glockenturm, цистерна (Türkenbrunnen) және ескі қамалдан қалған екі бастион бар. Uhrturm – қаланың танымал символы, ерекшелігі – сағат тілдерінің дәстүрге кері рөл атқаруы, үлкені сағатты, ал кішісі минутты көрсетеді. Glockenturm Грацтағы ең ауыр қоңырау – Лизльге орналасқан. Uhrturm жанында ескі қалаға көрініс ашатын кафе бар. Сонымен қатар, Шлоссбергтің батыс жағында екі шағын кафе орналасқан, біреуі қызмет көрсетеді, екіншісі – өзің қызметтен. Фуникулердің соңғы станциясының жанында батыс Грацқа көрініс ашатын төбедегі мейрамхана бар. Бұрынғы қираған бастиондардың бірінің жертөлесінде Kasemattenbühne – ашық аспан астындағы концерттер мен қойылымдарға арналған сахна орналасқан. Шлоссберг төбесінің астында, екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Грац халқын әуе шабуылынан қорғау үшін салынған кең туннельдер жүйесі бар. Осы туннельдердің кейбіреулері, соның ішінде Шлоссбергплацтан Кармелитерплацқа дейінгі өткелге әлі де кіруге болады, бірақ көпшілігі жұртшылыққа жабық.

Орналасуы және қолжетімділігі

Шлоссберг Грац қаласының орталығында, басты алаңнан солтүстік-шығысқа қарай және Мур өзенінен шығысқа қарай орналасқан. Оның барлық төрт жағынан тік жолдар, бірнеше байланыс нүктелерімен (соның бірі – көлбеу туннель) жоғарғы жазыққа дейін жетеді. Тауар тасымалдау көліктері Викенбурггасседен (солтүстік жағынан) және Кармелитерплацтан (Споргассе арқылы оңтүстікке) жүре алады, бірақ бұл таңертеңгі уақытта ғана рұқсат етіледі және кедергілер мен камералармен бақыланады. Велосипедшілер мүлдем сирек көтеріледі, себебі бұл ресми түрде тыйым салынған. Шлоссберг фуникулері (Schloßbergbahn) жолаушыларды төбенің батыс бөлігінен жоғарыдағы мейрамханаға дейін тасымалдайды, ал екі лифт сағат мұнарасына көрініс ашатын тағы бір мейрамханаға дейін жеткізеді. Лифт жер деңгейінде, батыс жағындағы Schloßbergplatz-тан қысқа туннель арқылы қолжетімді. Викенбурггасседен екі жол ағаштармен қапталған солтүстік беткейге қарай салады. Ал басқа бір жол шығыс жағынан, Паулустор мен Ландесспортцентр арасынан және Штудтпарктегі Фридрих Людвиг Ян ескерткішінен кіруге мүмкіндік береді.

Ойын-сауық

Жыл сайын Шлоссбергтің ішінде және айналасында орналасқан әртүрлі алаңдарда қазіргі заманғы музыка, өнер және саяси талқылаулар фестивалі – Elevate фестивалі өтеді. Лифтті Шлоссбергплацқа қосатын үлкен туннельде "Әдемі экспресс Грац" атты балаларға арналған танымал үңгір теміржолы орналасқан. 2017 жылдың ақпан айында Sclossbergrutsche Graz үлкен жабық сырғанауының құрылысы аяқталды. Бұл сырғанау ірі металл құбырлардан жасалған және лифт айналасында иіліп өтеді. Сырғанау биікке көтеріліп, ұзынға созылады. Сырғанау алаңының сыйымдылығы 1310 адамды құрайды.