Кіріспе
Евгеника 19 ғасырдың соңынан бастап 20 ғасырдың басына дейін Жапониядағы саяси, денсаулық сақтау және әлеуметтік қозғалыстарға әсер етті. Алғашында АҚШ арқылы (Чарльз Давенпорт және Джон Каултер сияқты ғалымдар арқылы), мендельдік мұраға негізделген неміс әсері, сондай-ақ 19-шы және 20-шы ғасырлардың басындағы француздық Ламарк евгеникалық зерттеулері арқылы Жапонияға әкелінді. Евгеника ғылымы 20 ғасырдың басында империяның алғашқы евгеника журналы – "Джинсей дер Мэнш" журналында қызу пікірталас тудырды. Жапондықтар Батыспен жақындасуға тырысқандықтан, бұл практика колониализммен және оның идеологиясымен бірге толығымен қабылданып алынды. Эвгеника қозғалысына қарсылық Жапония Парламентінің мүшелері мен акушерлерді қоса, бірнеше консервативтік топтардың арасында сақталды. Олар эвгениканы жапон халқының тек жануарлар екенін, жапондық ұлттық синто дәстүрінде сенгендей "ками елі" (神国) тұрғындары емес деп есептеді. "Жапонияның синто революциясы" кітабының авторы Ёсиити Сова (曽和義弌) 1940 жылы былай деп жазды: "Тарихқа көз жүгіртсек, елдегі халқымыз камиден тараған. Олар осы адамдарды мәжбүрлеп стерильдеуді талап ете ме?"
Eugenics has influenced political, public health and social movements in Japan since the late 19th and early 20th century. Originally brought to Japan through the United States (like Charles Davenport and John Coulter), through Mendelian inheritance by way of German influences, and French Lamarckian eugenic written studies of the late 19th and early 20th centuries. Eugenics as a science was hotly debated at the beginning of the 20th, in Jinsei Der Mensch, the first eugenics journal in the Empire. As the Japanese sought to close ranks with the West, this practice was adopted wholesale, along with colonialism and its justifications. Opposition to the eugenics movement persisted amongst several right wing factions, including members of the Diet of Japan and obstetricians, who perceived eugenics as suggesting that the Japanese people were only animals, not inhabitants of the "country of the kami" (神国) as believed by the Japanese national Shinto tradition. Yoshiichi Sōwa (曽和義弌), author of "Japan's Shinto Revolution", wrote in 1940, "When we look up into the past, the people of our country are descended from the kami. Are they claiming we must sterilize these people?"
Жапондық ұлттық ғылыми евгениканың шығу тегі
Яманучи Шиге (1876–1973), өсімдік цитологы, американдық евгеник және ботаник Джон Мерл Коултердің (1851–1928) оқуын бітірген жапон евгеника қозғалысының ертедегі және маңызды мүшелерінің бірі болды. Ол ертедегі Ламарк теориясының белсенді жақтаушысы және ғалымы болды, бірақ кейіннен оның идеяларын мендельдік эволюциялық теориямен үйлестірді. Оның мансабы – АҚШ пен Жапония евгеникасы арасындағы тікелей байланыс. Оның тәсілі 19-шы және 20-шы ғасырдың басындағы "басым батыс нәсілінен" генетикалық тұрғыдан озу үшін жапондықтардың жақсырақ және күштірек болуына көмектесу жолын іздеумен байланысты. Мичиган университетінің профессоры Дженнифер Робертсонның сөзіне сәйкес, евгенизм жаңа ғылыми тәртіптің бір бөлігі ретінде Жапонияға "ұлтшылдық пен империя құру аясында" енгізілді. Ол "позитивті евгенизм" және "негативті евгенизм" деп бөледі. Икеда Шигенори ұсынған позитивті евгенизм "жыныстық көбеюдің жағдайын жақсартуға" бағытталған, соның салдарынан жеке тұлғалар мен отбасылардың көбеюге қатысты таңдаулары мен шешімдерін қалыптастыру стратегиясына санитария, тамақтану және дене шынықтыру саласындағы жетістіктерді енгізеді. Ал Хисому Нагай ұсынған негативті евгенизм "жарамсыз деп танылған адамдар арасындағы жүктілікті тоқтату немесе стерилизациялау арқылы жыныстық көбеюдің алдын алуды" қамтиды.
Эвгеникалық саясат
Германияға жіберілген журналист Икеда Шигенори (池田 林儀) 1926 жылы «Евгеника қозғалысы» (優生運動) журналын іске қосты. 1928 жылы ол 21 желтоқсанды «Қан тазалығы күні» (junketsu de) деп белгілеп, Токио гигиеналық зертханасында тегін қан тексерулерін ұйымдастырды. «Евгеника докторы» атанған Нагай 1930 жылы құрылған Жапон денсаулық және адам экологиясы қоғамының (JSHHE) бас директоры болып тағайындалды. 1930 жылдардың басында егжей-тегжейлі «эвгеникалық неке» анкеталары жарияланды немесе танымал журналдарға қосымша ретінде берілді. Икеда сияқты жақтаушылар осы некеге қатысты сауалнамалар жұбайлардың евгеникалық сәйкестігін қамтамасыз етумен қатар, некеге бөгет болатын және тіпті оны бұзуға ұшырататын әлеуметтік жіктерден сақтауға көмектеседі деп сенді. Мақсаты – евгенистерге кез келген отбасының шежіресін жан-жақты зерттеуге мүмкіндік беретін жеке тұлғалар мен олардың отбасыларының толық дерекқорын құру еді.
Ұлттық евгеникалық құқық
1938 жылы алғашқы ұсынылған Расалық евгеникалық қорғау заңы қабылданбағаннан кейін, 1940 жылы Коноэ үкіметі Ұлттық евгеникалық заңды қабылдады. Бұл заң міндетті стерилизацияны "мұрагерлік психикалық аурулармен" шектеді, генетикалық тексеруді ынталандырды және контрацепцияға қол жеткізуді шектеді. Мацубара Йоконың мәліметінше, 1940 жылдан 1945 жылға дейін осы заң бойынша Жапонияда 454 адам стерильденді. Халықтың "зор ақылды немесе жоғары тұрған топтарының" көбейе беруін қамтамасыз ету мақсатында да науқандар жүргізілді. Евгенизмді кейбір Шинтолық ультраұлтшылдар сынға алды, себебі ол құдайдан тараған деп есептелген жапон халқын "көбейтілетін" жануарлар сияқты қарастырғандай болды. Нагай Хисомудың сөзіне сүйенсек, жапон армиясы евгеника ғылымын білмеуі және оны елемеуі евгеникалық идеологияның таралуын тежеді.
Eugenism was criticized by some Shinto ultranationalists as it seemed to treat Japanese people, considered of divine origin, as animals to be "bred". According to Nagai Hisomu, the Japanese Army's ignorance and dismissal of the science behind eugenics also stalled the spread of eugenic ideology.
1945 жылдан кейін
Соғыс режимі кезінде Хигасикуни үкіметі евгеникалық шаралардың соңғыларының біріне қол қойды. 1945 жылғы 19 тамызда Ішкі істер министрлігі жергілікті органдарға одақтас оккупациялық әскерлер үшін жезөкшелік қызметін құруды тапсырды, мақсаты – «жапон нәсілінің» «тазалығын» сақтау. Ресми мәлімдемеде былай делінген: «Шова дәуіріндегі мыңдаған «Окичилердің» құрбандығы арқылы біз оккупациялық әскерлердің ақылсыз құмарлығын тоқтату үшін бекініс саламыз және біздің нәсіліміздің тазалығын болашақта ұзақ жылдар бойы сақтап, дамытамыз». Мұндай клубтарды кабинет кеңесшісі Йосио Кодама мен Рёичи Сасакава жақын арада құрды. Соғыстан кейінгі Жапонияда 1940 жылғы Ұлттық евгеникалық заңның орнына 1948 жылы «Евгеникалық қорғау заңы» (жап. 優生保護法) қабылданды. Заңның негізгі қағидалары мұрагерлік аурулары бар адамдарға (4-бап), мұрагерлік емес психикалық аурулар мен зиякерлік кемістігі бар адамдарға (12-бап), сондай-ақ жүктілік әйелдің өміріне қауіп төндіретін жағдайларда ерікті және ерікті емес евгеникалық операциялар (стерилизация) жасауға рұқсат берді. Операция үшін әйелдің және оның күйеуінің келісімі қажет болмады, бірақ Префектуралық евгеникалық қорғау кеңесінің мақұлдауы талап етілді. Заңда зорлау, мәйіс, тұқым қуалайтын аурулар немесе егер дәрігер ұрының жатырдан тыс өмір сүруге қабілетсіз екенін анықтаса, жүктілікті үзген жағдайларда аборт жасауға да рұқсат берілді. Бұл жағдайларда да әйелдің және оның күйеуінің келісімі қажет емес еді. Префектуралық үкімет аккредиттеген дәрігерлерге, медбикелерге және кәсіби акушерлерге ғана бала тууды шектеу бойынша кеңес беруге және оны іске асыруға рұқсат берілді. 1949 жылдың мамыр айында заңға түзетулер енгізілді, ол дәрігердің шешімі бойынша экономикалық себептермен аборт жасауға рұқсат берді, бұл Жапонияда абортты толыққанды заңдастырды. Мәжбүрлі стерилизация 1950 жылдардың соңында ең жоғары деңгейге жетті, жылына 1000-нан астам жағдай тіркелді, содан кейін 1980 жылдары олар өте сирек орындалатын болды.
Эвгеника заңдарын жою
Мүгедектерді міндетті түрде стерильдеу туралы заңдар 1996 жылғы 18 маусымда Ана ағзасын қорғау туралы заң ([[:ja:母体保護法]]) қабылдануымен күшін жойды. 2019 жылы Ұлттық диета ескі заң бойынша күштеп стерильдеуден өткен әрбір адамға 3,2 миллион иен өтемақы төлеу туралы заң қабылдады. Шамамен 16 500 адамға олардың келісімінсіз операция жасалды, ал тағы 8 000 адам келісім берді, олардың кем дегенде бір бөлігі қысымға ұшыраған болуы мүмкін.
Ауырудың алдын алу
1907, 1931 және 1953 жылдарғы жалбау ауруына қарсы заңдар, соңғысы 1996 жылы ғана жойылды, тіпті заңдарда тікелей көрсетілмегенімен, санитарияларда мәжбүрлі түрде аборт жасау мен стерилизациялау жиі кездесті, науқастарды оқшаулауға рұқсат берді, сондай-ақ "көңіл тыныштығын бұзу" үшін науқастарды жазалауға мүмкіндік берді. Көптеген жапондық жалбау ауруы мамандары ауруға шалдығуға бейімділік тұқым қуалайды деп сенді. Жапониядағы Нобуро Огасавара сияқты бірнеше лепролог "оқшаулау және стерилизация саясатына" қарсы болды, бірақ ол 1941 жылы Жапон лепрология қауымдастығының 15-ші конференциясында ұлтқа опасыздық жасады деп айыпталды. Корейлік колониялық жалбау ауруын алдын алу ережесі бойынша корейлік науқастар да қажырлы еңбекке тартылды. Соғыстан кейінгі Жапонияда 1940 жылғы Ұлттық евгеника заңының орнына 1948 жылы Евгеникалық қорғау заңы (優生保護法) қабылданды. Бұл заңда жалбау ауруы көрсетілген. Бұл жағдай әйелдердің денсаулығын қорғау заңына өзгеріс енгізілгеннен кейін тоқтатылды.