Кіріспе

АҚШ әскери тұжырымдамасы. "Үш блок соғысы" – АҚШ Теңіз корпусының генералы Чарльз Крулак 1990-жылдардың соңында қазіргі заманғы жағдайда теңіз жауынгерлерінің кездесетін қиындықтардың кең спектрін көрсету үшін сипаттаған тұжырымдама. Крулак мысалында, теңіз жауынгерлері үш тікелей жапсарласқан қала блогының ішінде толыққанды әскери операциялар, бейбітшілік сақтау және гуманитарлық көмек көрсетуге міндетті болуы мүмкін. Тұжырымдаманың негізгі идеясы – қазіргі заманғы әскерилердің барлық үш жағдайда да бір уақытта жұмыс істеуге дайын болуы керек, ал мұны істеу үшін ең төменгі деңгейдегі басшылықты даярлау өте жоғары деңгейде болуы тиіс. Осы талап Крулакты "стратегиялық сарбаздарды" енгізуге итермеледі – дербес әрекет ете біліп, маңызды шешімдер қабылдай алатын төменгі деңгейдегі бөлімше командирлері. Бұл терминді сол кездегі CENTCOM қолбасшысы (кейіннен Қорғаныс министрі) генерал Джеймс Мэттис қолданды, сондай-ақ бұл тұжырым британдық, израильдік және Сингапур әскерлері тарапынан қабылданып, бұрынғы Бас штаб бастығы генерал сэр Майк Джексон, бұрынғы Қорғаныс министрі Джефф Хун және бұрынғы Канада Қорғаныс штабының бастығы Рик Хиллиер сияқты тұлғалар да қолданды.

"Стратегиялық есек"

Стратегиялық капрал – бұл күрделі және қарқынды дамитын миссиялық ортада басшылықтың шешім қабылдау процесіне уақыт бойынша маңызды ақпаратты тиімді пайдалану үшін командалық тізбектің төменгі буындарына көшуі, нәтижесінде 4 адамнан тұратын топқа немесе 12 адамнан тұратын взводқа (үш топтан) басшылық ететін ең төменгі шендегі офицерге (капралға) жетіп, оған жүктелуі. Миссиялық жағдайлардың өте қарқынды дамуы кезінде, қашықтан орналасқан басшылықтан нұсқаулар алу миссияның сәтсіздікке ұшырауына немесе әскери қызметкерлер мен азаматтық халықтың зардап шегуіне әкелуі мүмкін. Керісінше, мұндай жауапкершілікті дұрыс пайдаланбау топ командирінің жеке жауапкершілігіне алып келуі мүмкін: жағдайдың қажеттіліктеріне жауап беру үшін қабылданған шешім, топ командирінің әрекеттерін жоғары билік органдары қараған кезде кейіннен қудалауға әкелуі мүмкін. "Стратегиялық капрал" термині генерал Чарльз К. Крулакпен "Мэринс журналындағы" "Үш блок соғысы" туралы мақаласының тақырыбында қолданылған. Бұл соғыс түрі, географиялық тұрғыдан шектеулі аймақта (мысалы, үш блок) бір уақытта жауынгерлік, бейтарап және достық күштермен қарым-қатынас жасаумен сипатталатын, әскери операциялардың маңызды аренасы болып табылады. Бұл тұжырым күштердің жағдайға қарай уақытылы тиісті жауап беруін қажет етеді. Азаматтық халыққа және инфрақұрылымға зиянды азайту үшін күрделі қағидалар қажет. Дегенмен, "стратегиялық капралдарды" даярлау үшін қалыпты жаяу әскер немесе әскери полиция дайындығынан асып түсетін қосымша уақыт және қаржы қаражаты қажет. АҚШ Армиясы стратегиялық капрал терминін әдеттегі взвод командирлерін артиллериялық атысты жоспарлауға арналған жетілдірілген лазерлік қашықтық өлкіштерімен жарақтандыру жоспары үшін пайдаланған.

Әсері

Мұндай жағдайда операция жүргізу қажеттілігі төменгі деңгейдегі тактикалық жетекшілердің маңыздылығын ерекше атап көрсетті және «стратегиялық сарбаз» терминінің пайда болуына себеп болды. АҚШ Теңіз корпусындағы өзгерістердің бірі – артиллерияны батальон деңгейінен рота деңгейіне дейін үйлестіруді көшіру болып табылады.

Мысал

Могадишу шайқасында, "Black Hawk Down" кітабында және фильмінде егжей-тегжейлі сипатталғандай, жердегі кіші бөлімше командирлері үнемі маңызды шешімдер қабылдауға мәжбүр болды, бұл бастапқыда миссияға жіберілген күштерге ғана емес, сондай-ақ кейін келген күштерге де зор әсер етті.