Кіріспе
Украин раввині және еврей көшбасшысы Леви Ицшок Бердичевтен (Леви Ицшок Дербармдигер (идиш тілінде – мейірімді) немесе Росаков) (1740–1809), сондай-ақ қасиетті Бердичевтік және Кедуша Леви деп те аталады, хасидтік тәлімгер және еврей көшбасшысы. Ол Рычиволь, Желехов, Пинск және Бердихив қалаларының раввині болды, осы қалалармен ең көп танылды. Ол Мезрич Магидінің және оның шәкірті Никольсбург раввині Шмелькедің басты шәкірттерінің бірі болды, ол Рычиволь раввині лауазымына оны мұрагер етіп тағайындады. Ол сонымен қатар израильдік суретші Исаак Френкель Френелдің арғы атасы. Леви Ицхок яһуди халқының "қорғаушысы" ("Снеигурон Шел Исраэль") ретінде белгілі болды, себебі ол олардың игілігі үшін Құдайға жалбарынушы еді. Әрбір яһудиге мейірімділікпен қараған ол, Шығыс Еуропа яһудилерінің ең сүйікті көшбасшыларының бірі болды. Кейбіреулер оны Польшаның орталық бөлігінде хасидизмнің негізін қалаушы деп санайды. Ол сонымен қатар Құдайға шын ниетпен құлшылық етуші адам ретінде танымал.
Levi Yitzchok of Berditchev (Levi Yitzchok Derbarmdiger (compassionate in Yiddish) or Rosakov) (1740–1809), also known as the holy Berdichever, and the Kedushas Levi, was a Hasidic master and Jewish leader. He was the rabbi of Ryczywół, Żelechów, Pinsk and Berdychiv, for which he is best known. He was one of the main disciples of the Maggid of Mezritch, and of his disciple Rabbi Shmelke of Nikolsburg, whom he succeeded as rabbi of Ryczywół. He is also the great grandfather of Israeli artist Isaac Frenkel Frenel. Levi Yitzchok was known as the "defense attorney" for the Jewish people ("Sneiguron Shel Yisroel"), because he would intercede on their behalf before God. Known for his compassion for every Jew, he was one of the most beloved leaders of Eastern European Jewry. He is considered by some to be the founder of Hasidism in central Poland. And known for his fiery service of God.
Өмір
Леви Ицхак 1740 жылы (еврей күнтізбесі бойынша 5500) Замосць қаласында раввин Майердің (Замосць рабини сотының басшысы, Ав Бейт Дин) және Сара Саша Русковтың ұлы болып дүниеге келді. Жастық шағында ол Ярославтың Ильюі деп белгілі болды. Ол Левертовтық раввин Израиль Перецтің қызы Перелге үйленді. Үйленгеннен кейін бірнеше жыл Мезеричтің Дов Берінен тәлім алды. Бресловтық Нахман оны Израильдің Пэрі (даңқы) деп атады. Леви Ицхак хасидтік діннің танымал халық әндерін жазды, соның ішінде «Дудле» және «Ребе Леви Ицхақтың қадиші (Адин Тойре мит Готт)» әндері бар. Ол 5570 жылы тишрейдің 25-інде (5 қазан 1809) қайтыс болды және Ресей империясының билігінде болған Украинаның Бердичев қаласындағы ескі еврей зиратына жерленді. Оның үш ұлының екіншісі, Исраил, хасидтік қозғалыстың басшысы болды. Леви Ицхақтың немерелерінің бірі Довбер Шнеуридің қызымен үйленді, ол екінші Хабад Любавич ребе және Любавичте тұңғыш рет тұрған адам еді.
Өзінің шығармалары
Хасидтердің "ең биік" классикасы – Кедушас Леви: апталық Тора бөлімі мен еврей мерекелеріне қарай құрастырылған Тораға түсіндірме, ерте хасидтік философияны, сондай-ақ Талмудты және Мидрашты пайдалана отырып (және оны кеңейте отырып). Онда Р'Леви еврей заңнамасының түрлі мәселелерін талқылайды. Алғаш рет 1798 жылы жарық көрген, содан бері көп рет қайта басылды. 2023 жылы хасид яхудиі және Трамп әкімшілігіндегі Қаржы министрінің орынбасары Митчелл Силк өзінің «Хасидтік классика» жобасы аясында осы еңбектің толық аудармасын, түсіндірмелермен және кеңейтілген мәліметтермен жариялады. Бұл жобаның мақсаты – хасидтік классикалық мәтіндерді оңай түсінілетін және оқылатын ағылшын тіліне аудару. Бейс Леви: Пиркей Авосқа түсіндірмесі.