Кіріспе

Bommersvik – Швецияның Социал-демократиялық жастар лигасы (SSU) салған, «одақтық» колледж (Förbund – одақ немесе бірлестік, skola – мектеп немесе колледж). Колледж Сёдертелье қаласының муниципалитетінен тыс жерде орналасқан. Колледж аумағының бір бөлігі конференц-орталықты және демалыс аймақтарын қамтиды, оларды Швеция мен шетелдегі социал-демократиялық ұйымдар жиі пайдаланады. Аумақта сонымен қатар көркемсурет галереясы да бар.

Миссия

Колледж SSU және Швецияның Социал-демократиялық партиясы үшін кәсіподақ және саяси лидерлердің келесі буынын тәрбиелеу және даярлау мақсатында құрылды. Ол жас социал-демократтарға кәсіподақ келісімдері және заңдар сияқты саяси мәселелер бойынша білім беру үшін жоғары оқу орны құруды көздеді. Бүгінде колледж жыл сайын саяси ғылым бойынша көптеген курстар ұсынады. Оқу бағдарламасы, дәстүрлі саяси ғылым академиясынан өзгешелігі, курстардың мазмұны негізінен еңбек қозғалысы саясатымен байланысты мәселелерге бағытталған. Колледжде сабақ беретін профессорлардың білімі әртүрлі, және курсқа қарай, лекция оқытушылары партиядан, кәсіподақтардан және еңбек қозғалысынан шақырылуы мүмкін. Кейде премьер-министрлер немесе министрлер кабинеті мүшелері саяси қызығушылық тудыратын тақырыптар бойынша лекция оқиды. Швеция премьер-министрі Пер Альбин Ханссон 1940 жылдың жазында Боммерсвикте дәріс берген. Колледжге шетелдік лекция оқытушылар да келеді, алғашқысы Вилли Брандт болды, ол 1940 жылдың 1 желтоқсанында нацистік Германияда және Екінші дүниежүзілік соғыс басталған кезде социал-демократтардың бастан өткерген қиындықтары туралы лекция оқыды. 2010 жылы колледж Уппсала университетімен ынтымақтастыққа кірісіп, университет студенттері енді Боммерсвикте риторика сабақтарына қатыса алады.

Тарих

1934 жылы жастар лигасы үшін колледж құру туралы идеялар швед еңбек қозғалысының көрнекті қайраткерлерінің бірі Иван Ольсонның Нидерланд пен Бельгияға жасаған оқу сапарынан кейін қалыптаса бастады. Бұл SSU үшін жақсы таныс жағдай болды, себебі ұйым бұрын Людвикадағы Брунсвикс ересектер білім беру колледжі үшін де ұқсас процедурадан өткен еді. Иван Ольсон жаздың аяғында Боммерсвикке барды, оның табиғи сұлулығына тәнті болды және осы жерді мектеп орналасатын болашақ орын ретінде ұсынды. Оның ұсынысы ресми түрде қабылданды және 1937 жылы бұл шешім бекітілді. Иван Ольсон Боммерсвиктің негізін қалаушысы деп есептеледі және мектептегі бір зал оның құрметіне аталған. Іздеу жұмыстарынан кейін мектептің жергілікті шаруашылықтың жерінде салынуы шешілді. Бұл жер полковник Лундебергке тиесілі болды. Социалистік партия мен SSU полковник Лундебергтің шаруашылығын сатып алу үшін жеткілікті қаражатты тек мүшелер мен Еңбек қозғалысының басқа ұйымдары арасында, соның ішінде әлеуметтік-демократиялық әйелдер қауымдастығы, партия және кәсіподақтар ұйымдастырған қаржы жинау арқылы ғана таба алды. Алайда полковник шаруашылықты тікелей SSU-ға сатуды өте сезімтал мәселе деп санады (өйткені ол әскери адам болғандықтан және социалистермен байланысы болмағандықтан), сондықтан ресми түрде Иван Ольсон шаруашылықты 127 000 секке және 20 000 секке алдын ала төлеммен сатып алды, бұл сол кезде үлкен сома болды. Полковник Лундеберг SSU-дан швед туының әрқашан SSU туынан жоғарырақ көтерілетініне уәде алуға талап етті. SSU осы уәдені қазірге дейін сақтап келеді. 1937 жылдың 14 қыркүйегінде ашылу салтанаты өтті, онда шамамен 800 SSU мүшесі мен партия шенеуніктері қатысты. Бұл оқиғаға қатысқан шенеуніктерге де үлкен қысым болды, себебі баспасөз жариялануы мен социал-демократтардың саяси ықпалы осыған себеп болды. Алгот Андерссон колледждің алғашқы директоры болды. Тағы бір маңызды оқиға 1969 жылы Таге Эрландер партия басшысы және премьер-министр лауазымынан кеткен кезде болды, ал оның екі лауазымдағы жаңадан тағайындалған мұрагері Олоф Пальме Эрландердің Швеция премьер-министрі ретінде атқарған ұзақ және құнды қызметінің құрметіне оған Боммерсвик аумағында құрметті резиденция салуды бұйырды. Бұл үй бүгінге дейін «Эрландервиллан», яғни Эрландердің вилласы деп аталады. Ол әйелі Айнамен бірге 1985 жылы қайтыс болғанға дейін сонда тұрды.

Мәдениет және өнер

Әлеуметтік демократиялық премьер-министрлер колледждің мәдени және өнер жинақтарын байыту мақсатында сапарларынан әртүрлі сәндік заттар мен қызықты туындыларды әкеліп отырған. Мысалы, Олоф Палме мектепке Мин дәуірінен қалған вазалардың көп бөлігін, салынған жолбарысын және инка құдайының алтын мүсінін сыйға берген. Түрлі елдер де мектеп жинағына заттар сыйлаған. Ең көп дау тудырған сыйлықтың бірі Солтүстік Вьетнамнан келген, атап айтқанда, Вьетнам соғысы кезінде атылып түсірілген американдық ұшақтың бір бөлігі. Бұл туынды қазір мектепте көрме экспонаты ретінде қойылған. Колледжде студенттер қоғамды сынау туралы білім алады, сондай-ақ белгілі әлеуметтік демократтардың портреттерін салған танымал суретшілердің суреттері де бар. Мұнда саясатқа қатысты кітаптармен қатар, Швециядағы жұмысшылар өмірін бейнелеген авторлардың еңбектері де бар, олар «пролетар авторлары» деп аталады. (Швед тілінде: proletär – пролетарий, författare – автор, яғни пролетариат үшін жазған авторлар), мысалы, Эйвинд Джонсон мен Гарри Мартинсон, олар 1974 жылы әдебиет бойынша Нобель сыйлығын бөлісіп алған.

Елеулі көркемөнер экспонаттары

Боммерсвиктің ең танымал мүсіндерінің бірі – Арне Джонстың «Katedralen» (Кафедраль), ол сондай-ақ Боммерсвик логотипінде де бейнеленген. Суретші Эрик Джонсонның «Шамымен шерулер» туындысы, онда әйгілі нацистік шұғыл шерулер бейнеленген. 1937 жылы SSU-ға бұл картина сыйлық ретінде табыс етілді. Эрик, басқа нәрселермен қатар, нацистік Германиядан қашуға мәжбүр болған. SSU Германиядағы нацистерді ана партиясы көпшілік алдында сынамас бұрын-ақ сынаған болатын. Таге Эрландер және оның мұрасы мектеп үшін әрқашан маңызды болды, Бо Бесков, Стиг Клессон және Виллем де Гир сияқты суретшілердің оның көптеген портреттерін салған. Асханада ілінген Альбин Амелиннің «Пролетариаттың күрес рухы» (швед. Proletär kampvilja, «kamp» – күрес, «vilja» – рух) деген картинасы да сыйлық. Амелин отбасы оның социалистік жақтастар мен мүшелері көп көретін көрнекті жерде қойылғанын қалады. Карл Элдстың «Жастық» мүсінінің көшірмесі қойылған, ал түпнұсқасы Ұлттық мұражайда сақталады. Фолке Аллардстың «Bommersvik i sommarskrud» (мағынасы: «Жазғы киімдегі Боммерсвик») акварелі де сыйлық болып табылады. Гёста Вернердің (суретші) «Жарық және көңіл-күй» картинасы абстрактілі туынды және көркемдік шеңберді кеңейтуге, социалистік реализм дәстүрінен кетуге жасалған әрекет. Скульптор Вилли Гордон «Кездесу» мүсінін миниатюрада жасаған, ал түпнұсқасы Стокгольмдегі Östermalmstorg алаңында орналасқан. «Кездесу» (Mötet) – екі заманауи мүсіннен тұратын даулы топтама. Онда иығында етке толы кесесін көтеріп тұрған жалаңаш ер адам бейнесі және оның алдында жатқан әйел бейнесі сомдалған. Чилиден танымал суретші Эли Маоз SSU мүшелерінің картиналарымен бірге қанаттың қабырғасына ілінген суретті салған. Сурет «Баршаға еркіндік, бүкіл әлемге бейбітшілік» деп аталады. Бұл картина мектепке SSU-дың Чилидегі диктатураны сынағандығы үшін көрсетілген құрмет ретінде сыйға берілген.

Символды мәні

Боммерсвик әлемдегі социал-демократтар үшін символдық мәнге ие және олар үшін социалистік Меккеге айналды. Бұл Боммерсвикте үйленуді шешкендер үшін де сәйкес келеді. Мысалы, 1978 жылы екі белгілі жергілікті тұрғын, Роджер Мёльлер мен Герд сол жерде неке қиды. Роджер Мёльлер кейін мектеп директоры болды. Көптеген жоғары деңгейдегі социал-демократиялық партия өкілдері дәстүрлі түрде осы жерге келіп, Боммерсвикте маңызды мәжілістер өткізілді. АТҚ туралы шешімдер сияқты, маңызды мәселелер Боммерсвикте талқыланып, сараланды. Боммерсвик – көптеген адамдар үшін қауіпті мекен және шабыт көзі, сонымен қатар социал-демократтар үшін демалыс орны. SSU мүшесі Лотта Акселссон Боммерсвикті былай сипаттады: Боммерсвик жаңа идеяларды тудырады, демалуға, табиғатта серуендеуге және тынығуға мүмкіндік береді. Бос уақытта социалистік мәселелер аз талқыланады, себебі келушілер табиғат құшағына қайта оралуға құштар. Социал-демократ парламент мүшелері мен үкімет министрлері шабыт алғысы келгенде Боммерсвикке келеді. Мысалы, Олоф Пальм қаза болғаннан кейін Ингвар Карлссон жаңа кабинетін және тақтан сөйлеуін ұсынар алдында демалу үшін Боммерсвикке барды.

Халықаралық конференциялар

1978 жылы конференц-залдары мен аудармашылар қызметтері бар "Милан" ғимараты салынысымен, Социалистік Интернационал ұйымының Боммерсвикке конференциялар тапсыруы заңды болды. "Милан" ғимараты мен оның құрал-жабдықтары 1979 жылы Еуропалық еңбек қозғалысының конференциясында ашылды және 1985 жылы қайтадан пайдаланылды. Екі конференцияны да Социал-демократиялық партияның лидері Палме ұйымдастырды. Шимон Перес, Нил Киннок, Вилли Брандт, Тригве Браттели, Поул Нюруп Расмуссен, Калеви Сорса, Марио Соарес, Франсуа Миттеран және Бруно Крейски сияқты көптеген белгілі социал-демократтар жылдар бойы Боммерсвикке келді. Бұдан өзге, 1989 жылғы Халықаралық социалистік жастар одағының конгресі және 2003 жылғы Еуропалық социалистік жастар ұйымының (ECOSY) конгресі сияқты көптеген басқа халықаралық конференциялар да өткізілді. Андерс Линдберг осы конгресте ECOSY-нің алғашқы швед президенті болып сайланды.