Кіріспе

Сетар (سه تار, ) – парсы дәстүрлі музыкасында қолданылатын, үш сымды қобыз тәрізді аспап, соло немесе әнге сүйемелдеу үшін таралған. Бұл аспап, ұзын мойынды қобыз тобына жататын танбурдың бір түрі, екі жарым октавадан асатын диапазонға ие. Зерттеушілердің бірінің пікірінше, "ол 15 ғасырда, тіпті одан да ертерек пайда болған". Қазіргі ирандық аспаптың атауы سه تار (setâr) – سه (se) "үш" және تار (târ) "сым" деген сөздердің бірігімінен құралған, сондықтан "үш сымды" немесе "үш сырлы" деген мағына береді. Атауында үш сымы болуы керек делінгенімен, қазіргі аспапта төрт сым бар. Төртінші сым 19 ғасырда қосылған. Белуджистандағы сетар ирандық сетардан үлкенірек болып келеді және ән айтуға сүйемелдеу үшін қолданылатын "ритмикалық гул" аспабы болып табылады. Оның үш сымы дутардың екі сымына ұқсас: бір бас сым және екі сым "квартаға жоғары" реттелген. "Нью-Гроув музыка аспаптары сөздігінде" 25-27 перне бар екені айтылады. Бұл оны бірнеше саусақпен немесе пластиктен, қауырсыннан немесе қырғыштан жасалған қолмен жасалған медиатормен тартылатын танбурдан ерекшелендіреді. Күрделі шығармаларда музыкант сол қолының бас бармақ, ортаңғы, сақиналық және кейде шығанақ саусақтарын ноталарды басу үшін, ал бас сымдардан дыбыс алу үшін бас бармағын пайдаланады.

Сетарды баптау

Аспап көбінесе Хелмгольц биіктік нотациясын пайдаланып c c' g c' ретінде қосылады. Австралиялық психоделикалық рок-тобы King Gizzard and the Lizard Wizard-дың мүшесі Джоуи Уокер түрлі әндерде, әсіресе Nonagon Infinity альбомында Setar-да орындады.