Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Мысыр имамы (1952 жылы туған)
Egyptian imam (born 1952)
Әли Гомаа (علي جمعة, Мысыр арабшасы: ) – мысырлық ислам ғалымы, заңгер және көптеген даулы саяси көзқарастарды білдірген қоғамдық қайраткер. Ислам құқық теориясы саласында маман. Ол ислам құқығының Шафии мектебінің және Аш’ари сенімдер мектебінің қағидаларын ұстанады. Гомаа – суфи. Ахмет әл-Тейбтің орнын басып, Дар әл-Ифта әл-Мисрия арқылы Мысырдың он сегізінші Бас мүфтиі қызметін атқарды (2003–2013). Бұрын 2008 жылғы U.S. News & World Report және The National басылымдарында ол құрметті ислам заңгері деп, ал The New Yorker журналында "орташа исламның белсенді жақтаушысы" деп есептелген. Дегенмен, соңғы жылдары батыстық ғалымдар оны авторитарлық үкімет нысандарының қолдаушысы ретінде сипаттады. 2013 жылдың ақпан айында Шоки Ибрагим Абдель Карим Аллам оның орнына Бас мүфти болып тағайындалды.
Ali Gomaa (علي جمعة, Egyptian Arabic: ) is an Egyptian Islamic scholar, jurist, and public figure who has taken a number of controversial political stances. He specializes in Islamic Legal Theory. He follows the Shafi`i school of Islamic jurisprudence and the Ash'ari school of tenets of faith. Gomaa is a Sufi. He served as the eighteenth Grand Mufti of Egypt (2003–2013) through Dar al Ifta al Misriyyah succeeding Ahmed el Tayeb. He has, in the past, been considered a respected Islamic jurist, according to a 2008 U. S. News & World Report report and The National, and "a highly promoted champion of moderate Islam," according to The New Yorker. However, in recent years Western academic observers have described him as a supporter of authoritarian forms of government. He was succeeded as Grand Mufti by Shawki Ibrahim Abdel Karim Allam in February 2013.
Мансап
Әли Ғома 1952 жылдың 3 наурызында (хижраның 7 жұлдызында) Бени Суеф провинциясында дүниеге келген. Ғома үйленген және үш ересекен баласы бар. Сырт келбеті "ұзын бойлы, сәнді, дөңгелек бетті және шалбар сақалды" деп сипатталады. Әл-Азхар жоғары мектебінің бағдарламасын оқымағандықтан, ол колледждің бірінші жылында көптеген студенттер оқып бітірген негізгі мәтіндердің барлығын оқып, жаттап алуға бел буды. Ғоманың әкесі заңгер болған, ол үшін үлкен шабыт көзі болды. "Аль-Ахрам" апталығына берген сұхбатында ол: "Мен әкемнің үлкен ықпалында болдым. Ол дұрыс нәрсені қорғағанда, билікке қорқымайтын. Полиция қызметкерлерімен және судьялармен өте сенімді түрде сөйлейтін. Ол кездің өзі басқаша еді" деді.
Ali Gomaa was born in the Upper Egyptian province of Beni Suef on 3 March 1952 (7 Jumadah al Akhirah 1371 AH). Gomaa is married and has three adult children. In person, Gomaa's appearance has been described as "tall and regal, with a round face and a trim beard." Since he had not gone through the al Azhar High School curriculum, he took it upon himself in his first year at the college to study and memorize all of the basic texts, which many of the other students had already covered. Gomaa's father was a lawyer, who he states was a very great inspiration to him. He stated in an interview to Al Ahram Weekly: "I was very influenced by my father I used to watch him stand up for what is right, unafraid of the powers that be. He used to address police officers and judges quite confidently. Those were different times."
Оқыту
Гомма әл-Азхар университетінде ислам және арабтану факультетінде магистр дәрежесін алғаннан бастап, бас мүфти болып тағайындалғанға дейін, алдымен доцент, содан кейін профессор болып жұмыс істеді. Ақида, тафсир, хадис, ислам құқығы теориясы және ислам тарихы пәнін оқытумен қатар, Гома ең беделді суфи шежіресінің иесі. Университеттегі курстарынан өзге, Гома мешітте ашық сабақтар өткізу дәстүрін қайта жаңғыртты, онда ол аптасына алты күн, күн шығысынан бастап түске дейін студенттерге дәріс берді. Гома 1998 жылы осы сабақтарды исламдық зияткерлік мұраны жоғалтудан немесе дұрыс түсіндірмеуден сақтау мақсатында ашты: «Адамдар классикалық мәтіндерді жазылған түрінде оқуын қалаймын, оларды қалай түсінуді қаласа, солай емес». 1998 жылы әл-Азхардағы сабақтардан өзге, Гома Каирдегі Сұлтан Хасан мешітінде жұмалық уағыз айтуды (хутба) бастады, содан кейін ол жалпы халық үшін ислам құқығы бойынша қысқа дәріс оқып, сұрақ-жауап сессиясын өткізді. Сонымен қатар, Гома ағылшын тілін жетік меңгерген және ол Әл-Азхар университетінің ислам құқығы кафедрасының бұрынғы төрағасы болды. «The Atlantic» журналында жарияланған мақалада былай делінген: «Гома көптеген қадірлі қаирліктердің сүйікті мешіті болған «Масжид Сұлтан Хасан» мешітінің хатибі, яғни уағызшысы болғанда, өзіне ерекше ізбасарлар тарта бастады. Оның рационалды, қазіргі заманғы діни көзқарастары мен саудадағы тәжірибесі, Насериттік үкіметке де, ислам экстремистерінің күшеуіне де кедергі келтіріп жатқан Мысыр қоғамының бір бөлігіне тартымды болды: діни орта тап. Кәсіпкерлер, мектеп мұғалімдері, банкирлер, инженерлер – Гоманың жаңа ізбасарлары әлеуметтік тұрғыдан консервативті болғанмен, қаржылық және саяси тұрғыдан прогрессивті болды. Олар жекешелендіруді кеңейтуді және ашық басқаруды жақтады. Олардың көпшілігі зайырлы білім беру орындарында білім алған, бірақ 1980-1990 жылдардағы Таяу Шығыстағы исламдық қайта жанданудың арқасында көптеген адамдар ислам құқығындағы негізгі мәтіндер – Құран, Сүннет және Хадис туралы білім алды. Бұл адамдар уахабшылық қозғалыстың өсуін ақылға сыймайтын және материалдық прогреске кедергі келтіретін нәрсе деп қарады. «Доктор Гомааның жасаған әрекеті ерекше және өте маңызды болды», – дейді муфтидің алғашқы ізбасарларының бірі Хамди Сабри. 1980 жылдардың соңында Гомамен алғаш кездескенде Сабри үкіметі социализмнен алыстаған кезде пайда табуға тырысқан, қиын жағдайдағы жас кәсіпкер еді. Фундаменталистік қозғалыстың прогреске қарсы ұстанымына көңілі толмаған Сабри діни кеңес алу үшін Гомааға жүгінді. «Ол исламды өзгермеген түрінде, яғни Аллаға деген махаббат ретінде ұсынуға тырысты». Мысыр президенті Хосни Мубарак бұрынғы муфтий Мохамед Ахмед Эль-Тейбтің орнына Гоманы тағайындады. Эль-Тейб Ахмет Омар Хашемнен қызметін қабылдап, Әл-Азхар университетінің президенті болды. Оның кеңсесі, Дар әл-Ифта (сөзбе-сөз, Фатвалар үйі), мұсылмандардан келген кез келген сұрақ бойынша діни құқықтық пікірлер беруге уәкілді мемлекеттік мекеме, аптасына шамамен 5000 фатва шығарды, оның ішінде маңызды мәселелер бойынша жеке жұмыс істейтін ресми фатвалар және телефон мен интернет арқылы он шақты муфтилермен қаралатын әдеттегі фатвалар бар.
Gomaa taught in the faculty of Islamic and Arabic Studies at al Azhar University from the time he received his M. A. until he was appointed Grand Mufti, first as an assistant professor and then as a full professor. In addition to being a teacher of Aqida, Tafsir, Hadith, legal theory and Islamic history, Gomaa is also a highly respected Sufi master. In addition to the courses he taught at the University, Gomaa also revived the tradition of open classes held in a mosque where he taught a circle of students six days a week from after sunrise until noon. Gomaa established these lessons in 1998 with the aim of protecting the Islamic intellectual tradition from being lost or misinterpreted: "I want people to continue in the tradition of knowledge reading the classical texts the way they were written, not the way people want to understand them." In addition to the lessons in al Azhar, Gomaa also began giving the Friday sermon (khutbah) in Cairo's Sultan Hassan Mosque in 1998 after which he would give a short lesson in Islamic jurisprudence for the general public followed by a question and answer session. In addition Gomaa speaks fluent English, and he was a former chairman of Al Azhar University's Islamic Jurisprudence Department. An article in The Atlantic states: When he became the khatib, or orator, of Masgid Sultan Hassan, a mosque long favored by devout Cairenes, Gomaa began to attract a following of another kind. His rational, contemporary religious views, coupled with his background in commerce, made him appealing to a segment of Egyptian society that was fast becoming a thorn in the side of both the post Nasserite government and the rising Islamic extremists: the religious middle class. Entrepreneurs, schoolteachers, bankers, engineers, Gomaa's new followers were socially conservative but financially and politically progressive. They favored extended privatization and transparent governance. Most had been educated in secular institutions, but—owing to the Islamic revival that swept the Middle East in the 1980s and 1990s—many also had a working knowledge of the texts that play a central role in Islamic law: the Koran, the Sunna, and the Hadith. These people saw the growing Wahhabi movement as irrational and an impediment to material progress. "What Dr. Gomaa was attempting was unique and very important," says Hamdi Sabri, one of the mufti's early followers. When he first met Gomaa, in the late 1980s, Sabri was a struggling young businessman, eager to take advantage of his government's move away from socialism. Frustrated by the anti progressive stance of the fundamentalist movement, Sabri turned to Gomaa for religious guidance. "He was struggling to present Islam in its unaltered form: simply, as the love of God." by Egyptian President Hosni Mubarak, replacing former Mufti Mohamed Ahmed El Tayeb. El Tayeb was appointed Al Azhar University president, taking over from Ahmed Omar Hashem. His office, the Dar al Ifta (literally, the House of Fatwas), a government agency charged with issuing religious legal opinions on any question to Muslims who ask for them, issued some 5,000 fatwas a week, including both official ones, which he would personally work on, about important issues and more routine ones handled via phone and Internet by a dozen or so subordinate muftis.
Батыс пен "мусылман емес елдердегі" шошқа еті мен алкогольді сату туралы
Дар әл-ифтаның берген фәтвасында, оны Әли Гома мақұлдап, қол қойған, Мысыр муфтиі батыста шошқа еті мен алкогольді сатуға рұқсат берілгенін мәлімдеді, себебі "ханафи мәзһабының ғалымдарының пікірін қабылдауға болады, олар мұсылман емес елдерде бұрыс шарттармен мәміле жасауға рұқсат береді". Мұхаммед пайғамбардың (с.ғ.с.) өзінің ағасы Әл-Аббас ибн Абд әл-Мұтталибке Меккеде, мұсылман емес қалада, өсімпұл алуға рұқсат бергені және ол тек қоштасу сапарының жылында ғана тыйым салғандығы да келтірілді. Еуропадағы бір мұсылманның басқа жұмыс таба алмағандықтан, алкоголь мен шошқа етін сататын дүкендерде жұмыс істеуге болатынын сұраған сауалға жауап ретінде берілген фәтва барысында Гома бірнеше рет "Дар әл Харб" (соғыс мекені) және "Ахл әл Харб" (соғысқа қатысушылар) терминдерін атады, және ол сұраған адамның сұрағына ғана емес, сонымен қатар пайыз алу және құмар ойындары сияқты басқа да мәселелерді де қарастырды.
In a fatwa issued by Dar al ifta, approved and signed by Ali Gomaa, the Egyptian Mufti stated that selling pork and alcohol is permitted in the West because "it is allowed taking the opinion of the scholars from the Hanafi madhhab, who allow to deal with wrong contracts in non Muslim countries." Another justification was that the Prophet let his uncle Al ‘Abbas ibn ‘Abd al Muttalib take usury in Mecca when it was a non Muslim city, and he did not prohibit him except in the year of the Farewell Pilgrimage. During the fatwa, which was a reply to a question from a Muslim in Europe asking about whether it would be allowed for him to work in stores that sell alcohol and pork along with other products because he cannot find another job, Gomaa mentioned the terms "Dar al Harb" (House of War) and "Ahl al Harb" (people of war) several times, and he gave a response that not only dealt with what the questioner had asked but also considered further points such as the taking of interest and gambling.
Әйелдерді сүндеттеу туралы
Билікке келгеннен бері Гомма бірқатар фетвалар мен мәлімдемелер жариялады, олар бұқаралық ақпарат құралдарында резонанс тудырды. Ол фетва шығарып, исламда ерлер мен әйелдердің тең саяси құқықтары бар екенін, оның ішінде заманауи мемлекеттің президенті болу құқығы да солардың қатарында екенін мәлімдеді. Жақында ұлттық телеарнада ол исламда әйелге қандай да бір себеппен гименді қалпына келтіру операциясы жасауға рұқсат екенін айтты, себебі ислам жеке өмір мен беделді қорғауға шақырады және әйелден бойын таза екенін дәлелдеуді талап етпейді. 2006 жылдың қараша айында ол әйелдерді сүндеттеу (әйтеке шешу, сондай-ақ әйелдердің жыныс мүшелерін кесу немесе FGM деп те аталады) жасалмауы керек деген үкім шығарды; бұл үкім Мысыр заңнамасына сәйкес келеді, ол да әйелдерді сүндеттеуге тыйым салады. Бұл үкім Германияның "Таргет" тобының Сомалидегі әйелдерді сүндеттеу туралы жүргізген зерттеулері мен түсірген деректі фильмдерінен кейін өткен конференция нәтижесінде қабылданды. Қазір бұл фетва Батыс Еуропада әйелдерді сүндеттеумен күресу үшін де қолданылуда. 2007 жылдың 24 маусымында, 11 жасар қыз сүндеттелу кезінде қайтыс болғаннан кейін, ол әйелдерді сүндеттеутің тек "исламдық емес" емес, сонымен қатар тыйым салынған деп жарлық шығарды.
Since taking office, Gomaa issued a number of fatwas and statements that have made an impact in the media. He has issued a fatwa asserting that men and women enjoy equal political rights in Islam, including the right to become president of a modern state. He recently stated on national television that it is permissible in Islam for a woman to have hymen restoration surgery for any reason since Islam promotes protecting one's privacy and reputation and does not require a woman to provide proof of her virginity. In November 2006, he ruled that female circumcision (also referred to as female genital mutilation or FGM) should not be applied; this ruling is in accordance with Egyptian law, which also forbids female circumcision. This ruling came about after a conference instigated by research and a documentary on FGM in Somalia by the German action group Target. The fatwa is now also used in Western Europe to combat FGM. On 24 June 2007, after an 11 year old died under the knife undergoing circumcision, he decreed that female circumcision was not just "un Islamic" but forbidden.
Әйелдерге қатысты көзқарастар
Гомма әйелдердің еркектермен рухани жағынан тең екенін мәлімдеді, бұл туралы Құранда және Мұхаммед пайғамбардың сөздерінде айтылған. Ол: "Исламның ұлы ойшылдарының бірі әл-Жили хадисті (Мұхаммед пайғамбардың сөздерін) елу әйел шейхтан үйренген. Елу әйел шейх! Дегенмен, әйелдердің Исламда тең рухани дәрежеге ие екенін мойындамайтындар бар. Бұл - қорқынышты жағдай!" деді. Гомма хиджапты міндетті деп есептейді, бірақ оны кимейтін әйелдердің жасаған күнәсі үлкен емес, кіші күнә болып саналады. Бұл туралы ғалымдардың барлығы біледі, ал оны үлкен күнә деп санау – білімсіздіктің белгісі. Мысырдың Бас мүфтиі ретінде Гомма әйелдердің судья бола алатыны туралы пәтуа шығарды, тіпті секулярлы судьялар бұл пікірмен келіспеді. Наньянг технологиялық университетінің докторы Джеймс Дорсидің сөзінше, "Гомма 2015 жылы әйелдердің жүрек хирургтары болуға, әскери қызметке немесе футбол, бодибилдинг, күрес және ауыр атлетика сияқты спорт түрлерімен айналысуға жеткілікті күштері жоқ екенін айтты. Бір жыл өткен соң Гомма жазушы Шериф Эль Шобашиді, әйелдердің хиджап киюін немесе кимеуін өздері шешуге құрмет көрсетуге шақырғаны үшін дінсіз деп жариялады". Оның түсіндіруінше, хиджап кию міндеттілігі дінде белгілі, ал дінде міндетті түрде белгілі болған нәрсені жоққа шығару – сенімсіздікке тең.
Gomaa has asserted that women are the spiritual equals of men, which he says is repeated in the Quran and words of the Prophet Muhammad. He mentioned that "Al Jeeli, one of the great thinkers of Islam, learned the Hadith [sayings of the prophet Muhammad] from fifty female sheikhs Fifty female sheikhs! And yet there are those who deny that women have equal spiritual status in Islam. This is a disgrace." Gomaa has stated that the hijab is obligatory, but that woman who do not wear it are committing a minor sin as opposed to a major sin. He asserted that this is something known amongst the scholars, and that the only people who consider it a major sin are those not rooted in knowledge. As Grand Mufti of Egypt, Gomaa issued a fatwa that women can be judges, even as secular judges rejected this notion. According to Dr James Dorsey of Nanyang Technological University, "Gomaa asserted in 2015 that women did not have the strength to become heart surgeons, serve in the military, or engage in sports likes soccer, body building, wrestling and weightlifting. A year later, Gomaa issued a fatwa declaring writer Sherif El Shobashy an infidel for urging others to respect a woman’s choice on whether or not to wear the veil." His reasoning was that the obligation of the hijab is known in the religion from necessity, and that anyone who denies something known in the religion by necessity is a disbeliever.
Басқа көзқарастар
Араб революцияларына дейін Гома ислам теократиялық мемлекетке шақырмайды және оны ешқашан мойындамағанын, сондай-ақ ислам мен либералды демократия арасында ешқандай қайшылық жоқ екенін айтты: «Мен өзімді либерал және мұсылманмын деп санаймын, бірақ бұл мен секуляр екенімді білдірмейді. Мысырдың [тарихи] тәжірибесі либерализм мен исламды ең жақсы тәсілмен үйлестірді». Араб революцияларынан кейін ол авторитаризмнің жақтасы болды. 2007 жылы ол «Вашингтон Пост» газетіне «асылынан айтқанда, діннен бас тарту үшін өлім жазасы енгізілмейді» деп мәлімдеді. Кейін «Gulf News» газетінің Рамазан әл Шербини мұсылмандардың дінін өзгертуге құқығы жоқ екенін Гома түсіндіргенін хабарлады: «Менің айтқаным – ислам мұсылманға дінін өзгертуге тыйым салады және діннен бас тарту қылмыс болып саналады, оған жаза берілуі керек». Дегенмен, муфтий әлі де діннен бас тарту үшін өлім жазасын жоққа шығарады. 2009 жылы ол өзінің сайтында діннен бас тарту өлім жазасына кесіледі деп сенбейтінін жариялады. Шындығында, шейх Али Гома діннен бас тартуға исламда өлім жазасы қарастырылмайды деген пікірін тек екі жыл бұрын ғана айқын жеткізді, және ол осы пікірінде бүгінгі күнге дейін тұр. Гома еврейге қарсы «Сион ақсақалдарының хаттамалары» кітабының жалған екенін жариялады және кітаптың араб тіліне аудармасының кіріспесіне оның атын жалған қойған баспагерге ресми шағым түсірді.
Before the Arab revolutions, Gomaa stated that Islam does not call for and has never known a theocratic state and that there is no contradiction between Islam and liberal democracy: "I consider myself a liberal and a Muslim, but this does not mean I am a secularist. The Egyptian [historical] experience has combined liberalism and Islam in the best of ways." After the Arab revolutions, he has been a staunch advocate for authoritarianism. In 2007, he "unequivocally told The Washington Post that the death penalty for apostasy simply no longer applies." Ramadan al Sherbini of Gulf News later reported Gomaa clarifying that Muslims are not free to change their faith: "What I actually said is that Islam prohibits a Muslim from changing his religion and that apostasy is a crime, which must be punished." However, the Mufti still rejects the death penalty for apostasy. In 2009, posted on his website that he does not believe that apostasy is punishable by death. In fact, it was only two years ago that Sheikh Ali Gomaa made clear statements to the effect that apostasy is not punishable by death in Islam, a position that he holds to this day. Gomaa has publicly asserted that the anti Semitic The Protocols of the Elders of Zion is a forgery and made an official court complaint concerning a publisher who falsely put his name on an introduction to its Arabic translation.
ИМИЛ-ге қатысты пікірлер
Гомя ИМ-ді қатты сынға алады. 2014 жылдың қыркүйегінде ол 226 басқа да көрнекті суннит ғалымдармен бірге ИМ-ді және оның діни ілімдерін айыптайтын ашық хатқа қол қойды. 2015 жылдың ақпан айында Иорданиялық ұшқыш Муат әл-Касабехті ИМ өртегені туралы мәлімдемелерде ол өртеудің фотомонтаж екенін және ұшқыштың шын мәнінде өртелмегенін дәлелдейтін деректері бар екенін айтты. Ол дәлелі ретінде ИМ жариялаған видеода әл-Касабехтің өртеу кезінде тұрып жатқанын көрсеткенін мәлімдеді, бұл мүмкін емес сияқты.
Gomaa is highly critical of the rebel group ISIL. In September 2014, he, alongside 226 other prominent Sunni scholars, was a signatory to an open letter denouncing ISIL and its religious tenets. In February 2015, he was noted for statements regarding the burning to death of Jordanian pilot Muath al Kasasbeh by ISIL in which he claimed to have proof that the burning was photoshopped and that the pilot was not in fact burned to death. He stated as proof of his claim that in the video published by ISIS, Al Kasabeh stands still while being burned, something that would seem impossible.
Скульптуралар туралы
2006 жылғы 18 сәуірде "Мысырдың бас мүфтиі фатва шығарды: мүсінге тыйым салынады" деген мақала жарияланды: "Бұл жердегі суретшілер мен зиялылар мүсіндер жасауға және көрсетуге тыйым салатын бұл жарлық бір ғасырлық фатваны күштен шығарып тастайды, бұл Исламға қарсы келеді дейді. Сондай-ақ, экстремистер бұл шешімді Мысырдың ежелгі мұраларын жоюға пайдалануы мүмкін деп алаңдайды, ал бұл мұралар елдің миллиардтаған долларлық туристік индустриясының тірегі болып табылады." Джей Толсон Гоманы қорғап, былай деді: "Гома мұсылмандардың мүсіндерге ие болуының немесе оларды үйлерінде көрсетуінің Исламға қайшы екенін айтса да, ол қоғамдық орындардағы ескі мүсіндер мен басқа да мүсіндерді жоюдың қабылдауға болмайтынын және тіпті қылмыс екенін нақты айтты. Ол сондай-ақ, Талибандардың Ауғанстандағы ұлы будда мүсінін қиратуын айыптағанын да мәлімдеді." Ол наразылық білдірудің негізгі адам құқығы екенін, бірақ күнделікті өмірді тоқтатып тастайтын жаппай демонстрациялар Ислам құқығы тұрғысынан харам деп есептелуі мүмкін екенін ескертті. Ол дене күші қолданылуынан қорқатын адамдарға үйде намаз оқуға және жұма намазына бармауға рұқсат беретін фатва шығарды.
On 18 April 2006, an article entitled "Egypt's grand mufti issues fatwa: no sculpture" appeared stating: "Artists and intellectuals here say the edict, whose ban on producing and displaying sculptures overturns a century old fatwa, runs counter to Islam. They also worry that extremists may use the ruling as a pretense for destroying Egypt's ancient relics, which form a pillar of the country's multibillion dollar tourist industry." Jay Tolson defended Gomaa, saying that "while Gomaa did say that it was un Islamic for Muslims to own statues or to display them in their homes, he made it very clear that the destruction of antiquities and other statues in the public sphere was unacceptable and indeed criminal. He is also on record deploring the Taliban's destruction of the great Buddhist statuary in Afghanistan." He was clear that public protest to address grievances is a fundamental human right, but cautioned that mass demonstrations leading to a disruption of day to day life could be considered impermissible (haram) from an Islamic legal point of view. He issued a fatwa allowing people who feared physical harm from further mass protests to pray at home and not attend Friday prayer services.
Мурсидің тұсында
2011 жылдың наурыз айында Гома 60 жасқа толған күні және египеттік мемлекеттік қызметкерлердің зейнеткерлік жасына жеткендігіне байланысты, SCAF үкіметтің тұрақтылығына көмектесу үшін оған бір жылға қызметін ұзарту туралы шешім қабылдады. Келесі жылдың маусым айында Мұхаммед Морси Египеттің жаңа президенті болып сайланды. 2012 жылдың 20 шілдесінде Гома ұлттық баспасөз мәслихатын өткізіп, қасиетті Рамазан айының басталуын жариялады және бұл айды Египеттің жаңа президентінің атынан хабарлады. 2013 жылдың наурыз айында Гома Египеттің Бас мүфтиі лауазымынан кетті, ал доктор Шәуки Аллам Египеттің жаңа Бас мүфтиі болды.
In March 2011, Gomaa's 60th birthday and the official retirement age of Egyptian government employees, the SCAF issued him a one year extension to help with the continuity of government. In June of the following year Muhammad Morsi was elected Egypt's new president. On 20 July 2012, Gomaa held a national press conference to announce the start of the holy month of Ramadan and announced the month in the name of Egypt's new president. In March 2013, Gomaa retired from his position of Grand Mufti of Egypt, and Dr. Shawqi Allam became Egypt's new Grand Mufti.
Мысырдағы исламның болашағы туралы пікірлер
"Нью-Йорк Таймс" газетінде жарияланған мақаласында ол 2011 жылғы конституциялық референдумды қолдап, оны египеттік демократия үшін "маңызды кезең" деп атады. Сондай-ақ, Мысырдың дінге бейім қоғам екенін ескере отырып, "исламның біздің демократиялық саяси құрылымында орны болуы заңды" деді. Бірақ ол мұсылмандардың "ислам заңы жанұя еркіндігі мен ой-пікір білдіру еркіндігін (әдеп шегінде) және әйелдерге тең құқықтарды кепілдейді" деп сенетінін жеткізді.
In an op ed in The New York Times, he supported the passage of the 2011 Constitutional referendum, calling it a "milestone" for Egyptian democracy. He also stated that since Egypt is a very religious society, "it is inevitable that Islam will have a place in our democratic political order". However, he reassured that Muslims believe that "Islamic law guarantees freedom of conscience and expression (within the bounds of common decency) and equal rights for women."
2013 жылғы Мысыр төңкерісі
2013 жылғы Египет төңкерілісінен кейін Гомаа төңкеріске қолдау білдіріп, наразылық білдіргендерді өлтіруге әскерлерді үндеді және осы үшін қудаланудан қорқып, Лондонға бару жоспарын тоқтатты. Эдинбург университетінің докторы Дэвид Уорреннің сөзіне қарағанда, Әли Гомаа «төңкерістің және оның қанды салдарының ең белгілі қолдаушыларының» бірі болған. Уоррен атап көрсетеді, Гомаа төңкеріске қарсы наразылық білдірушілерді «тозақтын итттері» деп атап, осы наразылық білдірушілерді жаппай өлтіруді әскердің қажеттілік деп көрсеткен. Оксфорд университетінің докторы Усаама әл-Азами да Гомааның Рабаа трагедиясына дейін әскерге «өздеріне қарсы шығушыларды өлтіруден тартынбау керектігін» айтқанын мәлімдеді. Әл-Азами қосымша, трагедиядан кейін Гомаа әскердің іс-қимылдарын ақтады.
Following the 2013 Egyptian coup d'état, Gomaa expressed his support for the coup encouraging soldiers to kill those protesting the coup and cancelled a visit to London out of fear of prosecution for this. According to Dr David H. Warren of University of Edinburgh, Ali Gomaa was one of "the most prominent supporters of the coup and its bloody aftermath." Warren notes that Gomaa referred to anti coup protestors as the "dogs of hell" and seemed to justify the army's mass killing of these protestors. Dr Usaama al Azami of the University of Oxford also notes that Gomaa told the army shortly before the Rabaa massacre that they "should not hesitate to kill those who oppose them." After the massacre, al Azami adds, Gomaa justified the army's actions.
Әскерді наразылық білдірушілерді атуға шақыру
Торонто университетінің құқық факультетінің профессоры Мохаммад Фадель Гоманың «саяси исламның авторитарлық формаларының» өкілі екенін айтады. Олар оны ешқандай зиян келтірмей алып кетіп, оның қауіпсіздік күзетшілерінің бірі жеңіл жарақат алды. Шабуылға «Хазм» деген топ жауапкершілікті мойындады.
Professor Mohammad Fadel of the University of Toronto Faculty of Law argues that Gomaa is representative of "authoritarian forms of political Islam." They fled the scene with him unharmed while one of his bodyguards was slightly wounded. A group named Hasm claimed responsibility for the attack.