Кіріспе

Стимулдар арасындағы интервал (көбінесе ISI деп қысқартылады) – бір стимулдың аяқталуы мен екінші стимулдың басталуы арасындағы уақыт аралығы. Мысалы, Макс Вертхаймер екі тұрақты, жыпылықтайтын шаммен тәжірибе жасады, олар кейбір стимулдар арасындағы интервалдарда субъектіге тұрақты емес, қозғалып тұрғандай көрінді. Бұл тәжірибелерде стимулдар арасындағы интервал – екі жыпылықтау арасындағы уақыт. ISI фи құбылысында (Вертхаймер) маңызды рөл атқарады, себебі қозғалыс иллюзиясы стимулдар арасындағы интервалдың ұзындығына тікелей байланысты. ISI қысқа болғанда, мысалы, екі жыпылықтайтын сызық бір-бірінен кезек ауысып, біз стимулдың өзгеруін қозғалыс ретінде қабылдаймыз. Классикалық шарттануға қатысты, стимулдар арасындағы интервал термині бейтарап немесе шартты стимулдың басталуы мен шартсыз стимулдың басталуы арасындағы уақыт аралығын білдіреді. Мысалы, Павловтың итінің жағдайында, шартсыз стимул – тамақ пен шартты стимул – қоңырау арасындағы уақыт ISI болып есептеледі. Әсіресе, ISI көзді шағып алу шарттануында (субъектінің көзіне ауа үрленетін классикалық шарттанудың кеңінен зерттелген түрі) жиі қолданылады, онда ISI уақыт аралығының мөлшеріне байланысты оқуға әсер етуі мүмкін. ISI қысқа және тұрақты болса, дағдылану тезірек жүреді. Сенсорлық және моторлық тапсырмалар – уақытқа байланысты күшейтілуі немесе қиындық тудыруы мүмкін элементтердің бірі, мысалы, сөйлеуді өңдеу, оған «дыбыстардың интервалын және ұзақтығын ажырату қабілеті» әсер етуі мүмкін.