Кіріспе

Ирландияда туған хирург және Жаңа Оңтүстік Уэльс, Австралияның колонисті

Джон Харрис (1754 – 1838 сәуір) әскери хирург, теңіз офицері және жер иеленуші. Ол екінші флотпен Жаңа Оңтүстік Уэльске келді және нәтижесінде Австралияның Жаңа Оңтүстік Уэльс штатындағы ірі жер иеленушілердің бірі болды.

Ерте өмір

Джон Харрис, Джон мен Энн Харристің ұлы, 1754 жылы Ирландияның Лондондерри округіне қарасты Монимордағы Мой Макилмурри фермасында дүниеге келді. Харрис өркенді өмір сүрді, оның отбасы 1611 жылы Корольдік үкім алған Солтерс компаниясының жерінде жалғалы тұратын фермерлер болып жұмыс істеді. Харристің мектепке бару жылдарында оған латын тілі, математика және классика оқытылды, бірақ Эдинбург университетінде медициналық мамандық оқығаннан басқа жоғары білім алғанына ешқандай дәлел жоқ. 1789 жылы Харрис NSW корпусының хирургы болып тағайындалды. Харрис 1791 жылы шенді жоғарылатып, кейіннен сот судьясы болып, 1800 жылдың қыркүйегінде полиция бөліміне жауапкершілік берілді. 1801 жылы Харрис теңіз офицері шеніне көтеріліп, хирург Уильям Балменнің орнын иеленді.

Қоғамдастық іс-әрекет

Харрис хирург ретіндегі қызметінен өзге, қоғамдық өмірге де белсенді қатысты. Харрис теңіз офицері қызметін атқарумен қатар, жол құрылысына да қатысты. Сонымен қатар, Харрис Жаңа Оңтүстік Уэльс банкін құруға қатысып, 1817 жылғы ақпан айында алғашқы директорлардың бірі болып сайланды. Ғасыр соңына қарай Харристің меншігіндегі жерлер сатып алынды. "Рум көтерілісі" – жергілікті сыншылардың губернатор Уильям Блайды қызметтен шеттету әрекеті болды. Харрис Блайды тұтқындау үшін адамдарды жинағанға дейін, Блай корпустың жемқорлығы мен тиімсіздігін айыптаған. Көтеріліске себеп болған оқиға – Блайдың бұрынғы корпус офицері және жетекші кәсіпкер Джон Макартурды тұтқындауы болды. Эксперимент фермасы үйі 1923 жылға дейін Харрис отбасының меншігінде болды, содан кейін бөлініп сатылды. Эксперимент фермасы коттеджінің алдыңғы жағы симметриялы, төменгі еңісті шатыры верандасын жабады, ал кіреберіс есігі 6 панельді, екі жағында әйнектер орналасқан. Коттедж лимон иісі зәйтүн (Corymbia citriodora), жакаранда (Jacaranda mimosifolia), жеміс ағаштары және гүлді өсімдіктермен толыған шағын бақта орналасқан. Австралияның Ұлттық қоры Эксперимент фермасы коттеджін 200-ші жылдардың басында Харрис үйінің бейнесін жасау үшін, ескі суреттер, эскиздер мен фотосуреттерден алынған мәліметтерді пайдаланып, коттедждің ең нақты бейнесін шығарды.

Эксперименттік фермалық коттедж

Жаңа Оңтүстік Уэльс қауымдастықтарына адалдығы мен уақытын арнағанының құрметі ретінде Харриске Ultimo Estate берілді, ал оның мүлкі – Эксперимент фермасы коттеджі Жаңа Оңтүстік Уэльстің тарихи аумағының бір бөлігі ретінде сақталды. Бұл қауымдастық мүшелеріне демалыс және білім алу мақсатында осы орынға кіруге мүмкіндік берді. Аталған аумаққа Хамблдон коттеджі, Елизавета фермасы және Корольдің порты да кіреді. Эксперимент фермасы коттеджі қазір Харис паркінде орналасқан мұражай, онда жергілікті тұрғындар бұрынғы қоныс аударушылардың тарихын зерттей алады. Харрис 1836 жылы қайтыс болғанға дейін Эксперимент фермасында тұрды, ал мүлігі 1921 жылға дейін оның отбасына тиесілі болды. Кейін жер бөлініп, Харрис паркі құрылды. 1961 жылы Австралияның Ұлттық қоры бұл жерді алғаш рет сатып алып, оны қалпына келтіріп, отаршылдық дәуірінен қалған заттармен жабдықтады және көпшілікке ашты. Бұл сондай-ақ Австралияның отаршылдық жиһаздарына арналған алғашқы үй-мұражай болды. Эксперимент фермасы коттеджі қазір суреттер, каталогтар мен фотосуреттермен қайта жабдықталды, олар Харрис үйінің атмосферасын және отаршылдық жиһаздарды көрсетеді.

Соңғы

Ultimo аталған жер бұрын Харриске тиесілі болған, қазір сол жерде Сидней Технологиялық Университеті орналасқан, сонымен қатар Ұлы Батыс Сиднейдегі Харрис паркі және Жаңа Оңтүстік Уэльс штатындағы Харрис тауы да бар.

Ultimo үйі

Техникалық білім беру кеңесі Харрис қайтыс болғаннан кейін 1883 жылы Ultimo үйін көпшілікке ашуға қысым жасады. Техникалық білім беру кеңесіне Харристің 3,5 акр жерін сатып алып, жаңа техникалық колледж салу ұсынылды. Алайда, бұл ұсынысты бастапқыда Жозеф Курратерс, Мемлекеттік білім министрі қабылдамады, бірақ 1891 жылы жер сатып алынып, екі жоғары мектеп, техникалық колледж және техникалық мұражай салынды. 1910 жылға қарай техникалық колледж екі есеге ұлғайып, бүкіл ауданды, соның ішінде Ultimo үйін және қосымша екі акр бақшаны қамтыды. Бұл жер студенттерге түскі ас ішу және демалу үшін пайдаланылды, ал Ultimo үйі киім тігу, шляпа жасау, гүл өсіру, ветеринария және ауыл шаруашылығы пәндерін оқытуға арналған сынып ретінде қолданылды. Бірақ, атқосындары мен кареттер үйі бұзылып, кірпіш қалау, сылақ жұмысы, тас қалау, сурет салу және дизайн сабақтары өткізілетін сыныптарға айналдырылды. Ultimo үйінің трансформациясын архитектура бөлімінің басшысы Джеймс Нэнгл қадағалады. Дегенмен, 1932 жылдың қараша айында Ultimo үйі Техникалық колледжді кеңейту үшін қайтадан бұзылды, оның орнына жаңа электр инженерлік ғимараты салынды.