Кіріспе

Drumul Taberei (Лагерь жолы) – Румынияның Бухарест қаласының оңтүстік-батысында орналасқан аудан. Шамамен Тимишоара даңғылы (Плаза Романияның оңтүстігінде және Котрочень теміржол станциясының тұсында) мен Генча даңғылы аралығында, солтүстікте Милитари, шығыста Пандури және оңтүстікте және оңтүстік-шығыста Генча мен Рахова аудандарымен шектеседі. Бұл, Шығыс Еуропаның "жатақ аудандары" салт-дәстүрінде салынғанына қарамастан, коммунистік Румыния кезеңіндегі қала құрылысының табысты үлгілерінің бірі. Бұл жетістік, бастысы, сәулетшілер мен жоспарлаушылардың жоғары тығыздықтағы қалалық өмірге ерекше көзқарасының арқасында мүмкін болды, мұндай тәсіл Бухаресттің басқа еш жерінде қолданылмаған.

Тарих

1950 жылдары сталиндық үлгідегі пәтерлер салына бастады, кейін 1960 жылдан 1974 жылға дейін бұрынғы егіс жерлері мен батпақтарда 4-10 қабатты панельді үйлер бой көтерді. Бұл аймақ Ескі Жол деп аталды, себебі Тюдор Владимиреску 1821 жылы Бухарестке шабуыл жасамас бұрын осы жерде Пандур лагерін құрған. 1975 жылдың 15 мамырында Нидерланды королевасы Джулиана және Липпе-Бистерфельд принці Бернхард осы тұрғын үй кешеніне келді, бұл оқиға жергілікті тұрғындардың зор қызығушылығын тудырды. Друмул Таберей 1989 жылғы Румыния революциясы кезіндегі оқиғалар ошағы болды. Сол кездегі Қорғаныс министрлігі ғимараты (қазіргі Құрлық әскерлерінің бас штабы) революционерлер мен әскерилер арасындағы қанасты қақтығыстарға куә болды. Оrizont базарына жақын ғимараттар қирап, бірнеше адам қаза тапты. 1950 және 1960 жылдардың басында салынған бірнеше ғимараттарда сол кездегі оқ тесіктері әлі де көрініп тұр. Ауданға кіре берістегі Разоар қиылысында 1989 жылдың 25 желтоқсанына қараған түні фламанд журналисі Дэнни Хуве революционерлер тарапынан коммунист жақтасы деп жаңсалып, қаза тапты.

Қалалық жоспарлау

Ауданның басты идеясы – тығыз орналасқан қалада тұрғындарға ыңғайлы тұру ортасын жасау еді. Негізгі ұғымдар ғимараттарды стандартизациялау (тұрғын үйлердің көп бөлігі – Шығыс Еуропаның стандартты мұнаралы үйлері, «matchboxes» – сөзбе-сөз «тіккіш қораптары»), қала орталығына және аудан ішінде жылдам әрі тиімді қоғамдық көлікті қамтамасыз ету, сондай-ақ стандартизацияланған пәтерлердің ауқымдылығы мен көңілсіздігін теңгеру үшін кең жасыл кеңістіктер құру болды. Ауданның ортасы – Drumul Taberei саябағы, жасанды көл мен қоғамдық бассейн бар шағын саябақ. Ауданның басты даңғылы паркті айналап «U» әрпін құрайды, шығысқа қарай созылып, ауданды қала орталығымен байланыстырады. Парктің шығысында үлкен солтүстік-оңтүстік көшесі (Брашов көшесі) Милитари және Генчеаға жылдам қол жеткізу үшін «U» тәрізді даңғылдарды кесіп өтеді. Парктің жанында үлкен ашық базар (Drumul Taberei) салынды. Қоғамдық көлік ауданның ажырамас бөлігі ретінде жоспарланды, сондықтан аудан қаланың барлық бөліктерімен жақсы байланысты. Әр троллейбус аялдамасының маңында дүкендер, мейрамханалар мен кинотеатрларды қамтитын коммерциялық аймақтар жоспарланып, салынды, олар сол аялдамаға қызмет көрсететін шағын қауымдарға арналған (осы коммерциялық аймақтардың көпшілігі әлі де бастапқы аттарын сақтайды – «Favorit», «Orizont», «Drumul Taberei 34»). Ауданның дизайнына сол кездегі сәнді брутализм үлкен әсер етті, бұл әсіресе коммерциялық аймақтардың дизайнында көрінеді. Бұл дизайн өте танымал және тиімді болғанымен, Бухаресттің басқа еш жерінде қолданылмады, себебі басқа тығыз аудандар бұрыннан бар жоспар бойынша салынды, ескі ғимараттар бұзылып, жаңадан салынды, ал мұндай күрделі жоспарды қайта жасау және жоспарлау процесі өте баяу болды (Drumul Taberei 1974 жылы аяқталды, бірақ басқа көп қабатты үйлердің құрылысы 1980 жылдарға дейін жалғасты). Барлығы 63 000 пәтер салынды. Бастапқыда аудан метромен қамтамасыз етілмеді, өйткені қала жоспарлаушылары троллейбус және трамвай байланысының жеткілікті деп есептеді. Бірақ қалалық аңыз бойынша, Елена Чаушеску «бұл ауданда тек буржуазия тұрады, олар мұндай мүмкіндікке лайық емес» деп ойлағандықтан метро осы ауданнан өтті деп есептелінеді. Бұл шындық па, жоқ па, белгісіз. Drumul Taberei сонымен қатар көптеген (бастапқыда тәжірибелік) құрылыс жобаларының қабылдану орны болды, ал ауданның батыс бөлігі Румынияда алдын ала дайындалған панельді үйлерді кең ауқымда қолданудың алғашқыларының бірі болды, ал ауданның шығыс бөлігінде негізгі материал ретінде әк қолданылған ғимараттар басым. Бұл ауданның бөлігі ретінде кеңінен танылатын бөлік – 1978 және 1987 жылдар аралығында салынған Tudor Vladimirescu / Ghencea тұрғын үй кешенінің бөлек дамуы, онда 1980 жылдарға тән архитектура, соның ішінде Бухарестте кең таралған алдын ала дайындалған «772 типті» үйлер болды. Бұл ауданның батыс жағындағы бірнеше пәтерлік үйлерде 1973 жылғы Чили төңкерісінен кейін қашқан чилилік босқындар тұрды. Олардың кейбіреулері Румынияда қалды, ал басқалары Чилиге оралды.

Көлік

Көршіліктің жоспарлау кезінде қоғамдық көлікке ерекше мән берілді. Троллейбустар кварталдың барлық бөліктерін Gara de Nord, Eroilor және Universitate станцияларымен байланыстырады, ал Light Rail 41 желісі Ghencea, Militari, Crângași, Ion Mihalache, Herăstrău саябағы және Băneasa аудандарына қатынайды. Желіде сонымен қатар, көршіліктің ішіндегі қосымша бағыттарды қамтитын бірнеше автобус маршруты да бар. 2020 жылдың қыркүйегінде Бухарест метросы Drumul Taberei бағытына, М5 желісіне дейін ұзартылды. Көршілік негізінен қоғамдық көлікке сүйенгендіктен, кейбір аймақтарда тұрақ орындары жетіспейді, көлік кептелістері мен тораптар жиі кездеседі, әсіресе Răzoare қиылысында, онда Раховадан орталыққа қарайтын үш жолдың бірі Drumul Taberei-ден орталыққа қарайтын екі жолмен қиылысады. Мұндай көлік мәселелерін М5 метро желісінің құрылысы одан әрі ушықтырды, көптеген жолдар құрылыс жұмыстарына байланысты тарытылып, Валеа Олтулу көшесіне және Drumul Taberei жолының солтүстік тармағына троллейбус қатынасы тоқтатылды. Метроның тұрғын үйлерге жақын орналасуы және метроның дірілі салғандығы оларға зақым келтіруі мүмкін деген алаңдаушылықтар тудырды. 2013-2014 жылдары осы тұрғын үйлерде жарықтар пайда болды, бұл аймақ тұрғындарының арасында үрей тудырды.