Кіріспе

Филиппин саясаткері (1947–2020) Перфекто Ривас Ясай кіші (27 қаңтар 1947 – 12 маусым 2020) – Филиппин үкіметінің лауазымды тұлғасы. Ол Дутерте әкімшілігі кезінде 2016 жылдың 30 маусымынан 2017 жылдың 8 наурызына дейін Филиппиннің Сыртқы істер министрі қызметін атқарды. Оның тағайындалуына азаматтығына қатысты күмәндер туындағандықтан, Тағайындау комиссиясы оны мақұлдамады. Ол Бағалы қағаздар және биржалар комиссиясының (SEC) төрағасы болды және 2010 жылғы Филиппин сайлауында Эдди Вильянуэвамен бірге «Бангон Филиппинс» партиясынан вице-президенттікке үміткер ретінде қатысты. 1963 жылы Давао қаласының орта мектебін бітірді, ал 1967 жылы Илоило қаласындағы Орталық Филиппин университетінде саяси ғылымдар бакалавры дәрежесін алды. Филиппиннің Дилиман университетінде заңгерлік біліміне ие болды. Нью-Йоркте жұмыс істеген кезінде 1983 жылдан 1987 жылға дейін «Maceda Philippine News» бас директоры, ал 1979 жылдан 1990 жылға дейін екі заң фирмасының аға серіктесі болды – «Maceda, Yasay & Tolentino, Esqs.» және «Yasay & De Castro, Esqs.» Филиппинде 1987 жылдан 1993 жылға дейін «San Jose, Yasay & Santos Law Offices» заң кеңсесінің комиссары қызметін атқарды. 2010 жылдың 15 ақпанында Ясай Эстрададан «оны ренжіткені үшін» кешірім сұрады, бірақ бұл оның «қызметтен шеттетілген президенттің билігін теріс пайдалануы және сыбайлас жемқорлығы» туралы куәлігін қайтарып алу емес екенін нақтылады. Сайлауалды платформасының бірінде Ясай үлкен атақтың иесі болған қолдаушыларды пайдалануды тоқтату қажеттігін айтты, өйткені бұл сайлауды ақша мен танымалдылық мәселесіне айналдырады. Ол сондай-ақ сайлаушылардың өз дауыстарын кандидатты қолдағандарға ғана негіздейтінін және жемқорлыққа қарсы күрестегі ең үлкен кері қадам – Жозеф Эстрадаға тез кешірім беру болғанын мәлімдеді. Ясай Макати қаласының мэрі Джежомар Бинайға вице-президент сайлауында жеңілді.

Сыртқы істер министрі

2016 жылғы 18 мамырда президент Родриго Дутертенің кабинетіне қосылу туралы ұсынысын қабылдады. Қызмет еткен кезеңінде ол Дутерте әкімшілігінің "Тәуелсіз сыртқы саясат" саясатын ұсынды, бұл Филиппинді АҚШ-тан алшақтатуға бағытталған. Ясайдың сөзіне қарағанда, АҚШ Филиппинге қатысты өзінің мүддесі үшін, соңғысының зиянына "жеңілдету және қысым" саясатын қолданды. Дутерте Ясайдың 2017 жылдың ортасына дейін қызмет етуін күткен, одан кейін сенатор Алан Питер Каетаноны ізбасары етіп тағайындауды жоспарлаған. Алайда, 2017 жылғы 8 наурызда Тағайындау комиссиясы 15-0 дауыспен Ясайдың тағайындалуын қабылдамады, себебі ол АҚШ азаматтығын алғаннан кейін Филиппин азаматтығының мәртебесіне қатысты сұрақтар туындады.

Басқарма мүшелігі және қайырымдылық

Филиппин христиан университеті мен Орталық Филиппин университетінің қамқорлар кеңесінің төрағасы болды.

Өлім

Ясай 2020 жылғы 12 маусымда Сан-Хуан, Метро Манила қаласында пневмонияның асқынуларынан көз жұмды, деп оның әйелі мәлімдеді. Алайда, оның әйелі оның пневмониясы COVID-19 емес, қайтадан пайда болған қатерлі ісіктің салдарынан болғанын нақтылады, ал COVID-19 Ясай көз жұмған кезде әлемді қамтып алған пандемияның себебі болды.

Жеке өмір

Ол бұрынғы Халық саны жөніндегі комиссияның атқарушы директоры Сесиль Хоакинге үйленген және үш баласы болған, барлығы АҚШ азаматтары. Ол 2016 жылға дейін американдық азаматтыққа ие болған, бірақ филиппин азаматтығына қайта ант беруге үлкермеген; оның азаматтығы болмауы мүмкін екендігі туралы пікірталас туындаған.