Кіріспе

Джузеппе Верди жазған зайырлы әнұран "Suona la tromba" ("Тромпет соғып тұр") немесе Inno popolare ("Халық әнұраны") – 1848 жылы Джузеппе Верди итальяндық ақын және патриот Гофредо Мамелидің мәтініне арнап жазған зайырлы әнұран. Шығарманың атауы Мамели өлеңінің бастапқы жолынан алынған. Кейде бұл ән "Grido di guerra" ("Соғыс шақыруы") деп те аталады.

Өмірбаян

Әннің басталуы: "Suona la tromba — ondeggiano / le insegne gialle e nere". ("Тромпет дауысы естіледі, сары және қара тулар желбіреп тұр."), бұл Австрия империясының сары және қара туына сілтеме. Оны Джузеппе Маццини 1848 жылғы революция үшін жаңа әскери ән ретінде тапсырыс берді, сол кезде итальяндық ұлтшылдар Солтүстік Италияның көп бөлігін бақылаған Австрия империясынан тәуелсіздік алғысы келді. Верди Миланға 1848 жылдың мамыр айында келген кезде, австриялықтар қаладан және Ломбардияның басқа аймақтарынан қуылғаннан кейін, Маццини оған музыка жазуға көндірді. Маццини маусым айында Мамелиден итальяндық "Марсельеза" болатын өлең жазуды сұрады және Вердидің жаңа әнұран "халыққа ақын мен композиторды ұмыттыруға тиіс" деген тілегін айтты.

Жарияланымдар мен орындалу тарихы

1848 жылғы 18 қазанда Верди Мацциниге жазған хатында, егер Маццини әнұранды жариялағысы келсе, оны Вердидің Casa Ricordi баспасының серіктесі Карло Поцциге беруді ұсынған. Бірақ, музыка Мацциниге жеткенге дейін Австрия империясы жоғалтқан территорияларын қайтарып алды, және Миланның музыкалық өмірі қайтадан Австрия цензурасының бақылауына көшті. Casa Ricordi және Casa Lucca баспалары қысқа ғана революция кезінде жариялаған көптеген патриоттық әндер мен әнұрандар алынып тасталды, ал кейбір басылымдары жойылды. Маццини сол кезде "Suona la tromba" әнін ресми түрде жариялауға тырыспады, бірақ 1848 жылдың соңында оның бірнеше данасы Флоренцияда, қысқа ғұмыр кешкен Associazione Nazionale per la Costituente Italiana (Италия Конституциясы жөніндегі Ұлттық қауымдастық) арқылы басылып, таратылды. Мамели 1849 жылы 22 жасында қайтыс болды. Оның бұрынғы "Il Canto degli Italiani" ("Италиялықтар Әні") кейін Италияның мемлекеттік әнұранына айналды. Вердидің "Suona la tromba" партитурасы 1865 жылға дейін Casa Ricordi архивінде сақталды, содан кейін Маццини оны Миландық музыка баспасы Paolo De Giorgi-ге тапсырды, ол оны патриоттық әндер сериясының біріншісі ретінде жариялады. Вердидің әнұраны кейде "Euterpe Patria" деп аталады, бірақ серияға басқа бірнеше композиторлардың әндері де кірді. Де Джорджи, әдеп көрсету үшін, Вердидің келісімін де сұрады, бірақ Верди бұл идеяға наразы болды, және Франческо Мария Пиаве, оның атынан әрекет ете отырып, басылымды тоқтатуға тырысты. Алайда, 1848 жылы Мацциниге жазған "Оны қалай қаласаң солай пайдалан" деген хаты, Мацциниге әнұранның жариялануын бақылауға құқық берген деп түсіндірілді. Содан кейін Де Джорджи, егер Верди Легнано шайқасына арналған ескерткіштің ашылуына арналған жаңа әнұран жазуға келіссе, жобадан бас тартуға дайын екенін ұсынды, Вердидің бас тартатынын жақсы білгендіктен. "Suona la tromba" басылымы іске асырылды және Анджело Граффинья жасаған фортепианомен орындауға қосымша келді. Де Джорджи сондай-ақ шығарманың "Grido di guerra" ("Соғыс шақыруы") деген атпен "тәуелсіз басылымын" жариялады. Әнұранның кейінгі уақытта бірнеше рет аранжировкасы жасалды, кейбіреулері оркестрмен қоса, олардың әрқайсысы сол кездегі танымал талғамдарға сәйкес жасалған. Ricordi 1898 жылы хор мен оркестр үшін аранжировкаланған партитураны жариялады, сондай-ақ гимнді 1848 жылғы көтерілістің 50 жылдығына арналған патриоттық әндер жинағына, "5 canti popolari del 1848" кіргізді. Дегенмен, "Suona la tromba" 1996 жылға дейін салыстырмалы түрде белгісіз болып қалды. Милан консерваториясының студенттері консерватория кітапханасынан 1865 жылғы De Giorgi партитурасын тауып алды, және ол 1996 жылғы 7 ақпанда Rai 2 телеарнасында Милан қалалық камералық хорымен орындалды. 2011 жылы, Италияның бірігуінің 150 жылдығында, шығарманың бірнеше орындалулары естелік концерттерде болды, және ол La Scala камералық оркестрі мен хорымен "Musica del Risorgimento" CD-сі үшін жазылды. Роберта Монтеморра Марвин редакциялаған және түсіндірген партитураның сындық басылымы 2007 жылы Чикаго университетінің баспасында жарық көрді. 2013 жылы Accademia Nazionale d’Arte Antica e Moderna 1848 жылы Флоренцияда басылған және 2011 жылы итальяндық пианист және дирижер Антонелло Палаццолоның жеке мұрағатында табылған, қазіргі кезде сақталған жалғыз дана деп мәлімделген партитураны жариялады.