Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Венгрияда туған кинорежиссер (1895–1961)
Hungarian born filmmaker (1895–1961)
Золтан Корда (3 мамыр 1895 – 13 қазан 1961) – Венгрияда туған киносценарист, режиссер және продюсер. Ол 1918 жылы Венгрияда алғашқы фильмін түсірді және ағасы Александр Кордамен бірге сол жерде де, Лондонда да фильмдер жасады. 1940 жылы екеуі де Голливудқа және американдық киноиндустриясына көшті.
Zoltan Korda (May 3, 1895 – October 13, 1961) was a Hungarian born motion picture screenwriter, director and producer. He made his first film in Hungary in 1918, and worked with his brother Alexander Korda on film making there and in London. They both moved to the United States in 1940 to Hollywood and the American film industry.
Ерте өмір және білім
Еврей тегінен шыққан Золтан Келнер (венгр тіліндегі есім реті – Kellner Zoltán), Пущаттурпашто, Туркеве, Венгрияда (сол кезде Австрия-Венгрия) дүниеге келді. Ол Александр мен Винсент Корданың ортаңғы бауыры болды, олардың үшеуі де кино өнерінде жұмыс істеді. Мажарстаннан ағасы Александрмен Лондонда толық уақыт жұмыс істеу үшін кеткенге дейін, Золтан Мажарстан армиясында кавалерия офицері болып қызмет етті.
Born Zoltán Kellner (Kellner Zoltán, in Hungarian name order), of Jewish heritage, in Pusztatúrpásztó, Túrkeve, Hungary (then Austria Hungary), he was the middle brother of Alexander and Vincent Korda, all of whom became filmmakers. Before leaving Hungary to work full time in London with his brother Alexander, he (Zoltán) served in the Hungarian Army as a cavalry officer.
Мансап
Жас кезінде Корда ағасы Александрмен бірге туған елі Венгрияда және Ұлыбританиядағы оның London Films өндіріс компаниясында жұмыс істеді. Ол оператор қызметін атқарды, бір кезде фильмдерді монтаждау және сценарий жазумен айналысты. 1918 және 1920 жылдары Венгрияда екі үнсіз қысқаметражды фильм, ал 1927 жылы Германияда толық метражды үнсіз фильм түсірді. Лондонда ол ағылшын тіліндегі режиссерлік дебютын «Ертеңгі күнінің адамдары» (1932) атты дыбыстық драмасымен жасады. Американдық актер Пол Робсон мен Лесли Бэнкс қатысқан «Өзеннің Сандерсі» (1935) атты оқиғалы фильмі үшін ол зор құрметке ие болды. Фильм коммерциялық және сын тұрғысынан сәтті болды, Кордаға Венеция кинофестивалінде «Үздік фильм» номинациясының біріншісін әкелді. Корда мен Роберт Флаэрти «Солпан бала» (1937) үшін Венеция фестивалінің «Үздік режиссер» сыйлығын жеңіп алды. Бірінші дүниежүзілік соғыста Ортақ армияда, содан кейін Австро-Венгрия армиясында қызмет еткен бұрынғы атты әскер офицері Корда көптеген әскери оқиғалы фильмдер түсірді, олардың көпшілігі Африкада немесе Үндістанда түсірілді. Оның режиссерлік жұмыстарының ішінде 1939 жылғы «Төрт қауырсын» фильмі, басты рөлде сэр Ральф Ричардсон ойнаған, ең үлкен кинематографиялық жетістігі саналады. Фильм 1939 жылғы Канн кинофестивалінде «Алтын пальма» сыйлығына ұсынылды. 2002 жылы фестиваль комитеті оны ретроспективалық көрсетімде қайта ұсынды. 1940 жылы Золтан Корда ағасы Александрға қосылып, Голливудқа, Лос-Анджелес, Калифорнияға көшті. United Artists компаниясымен жұмыс істеп, ол «Бағдад ұрысының» атқарушы продюсері болды. Золтан Корда өмірінің қалған бөлігін Оңтүстік Калифорнияда өткізді. Ол тағы жеті фильм түсірді, соның ішінде 1943 жылғы екінші дүниежүзілік соғыс драмасы «Сахара» (1943) фильмінің сценарийін жазды. Басты рөлде Хамфри Богарт ойнады. Оның фильмдеріне Чарльз Бойер мен Джессика Танди қатысқан «Әйелдің кек алуы» (1947) және апартеидке қарсы «Сүйікті елім, жыла» фильмдері кірді.
As a young man, Korda went to work with his brother Alexander in their native Hungary and in the United Kingdom for his London Films production company. He functioned as a camera operator; for a time he worked in film editing and as a screenwriter. In 1918 and 1920 in Hungary, he directed two silent film shorts and a feature length silent film in Germany in 1927. In London, he made his English language directorial debut with the sound drama Men of Tomorrow (1932). He gained wide respect for the adventure film Sanders of the River (1935), starring the American actor Paul Robeson and Leslie Banks. The film proved a significant commercial and critical success, giving Korda the first of his four nominations for "Best Film" at the Venice Film Festival. Korda and Robert Flaherty won the Venice festival's "Best Director" award for Elephant Boy (1937). A former cavalry officer in the Common Army, afterwards in the Austro Hungarian Army in World War I, Korda made a number of military action/adventure films, many of which were filmed in Africa or India. Of his directorial efforts, 1939's The Four Feathers, starring Sir Ralph Richardson, is considered his greatest cinematic accomplishment. Of lasting significance, the film was nominated for the Palme d'Or at the 1939 Cannes Film Festival. In 2002 it was presented again by the Festival committee in retrospective. In 1940, Zoltan Korda joined his brother Alexander in Hollywood, Los Angeles, California. Working through United Artists, he served as executive producer of The Thief of Bagdad. Zoltan Korda spent the rest of his life in southern California. He made another seven films, including the acclaimed 1943 World War II drama, Sahara (1943), for which he wrote the screenplay. It starred Humphrey Bogart. His films included A Woman's Vengeance (1947) with Charles Boyer and Jessica Tandy and the anti apartheid film Cry, the Beloved Country.
Неке және отбасы
1921 жылы Оли Шоколайға үйленді, 1924 жылы ажырасты. Корда 1930 жылы британдық актриса және биші Джоан Гарднерге үйленді. Олар өмірінің соңына дейін бірге болды. Олардың Дэвид және Николас есімді екі ұлы болды. Золтанның туған інісі Майкл Корданың "Бақытты өмірлер" атты кітабы осы кеңейтілген отбасының қызықты тарихын баяндайды. Түберкулезбен ерте күресінен туған нашар денсаулық Золтан Корданы 1955 жылы зейнетке шығуға мәжбүр етті. Ол 1961 жылы Голливудта ұзақ аурудан кейін қайтыс болды. Ол Голливудтағы естелік саябағына жерленді.
Korda married Olly Szokolay in 1921, divorcing in 1924. Korda married the British actress and dancer Joan Gardner in 1930. They were together until his death. They had 2 sons, David and Nicholas. The extended family's colorful history is the subject of a book by Zoltan's nephew Michael Korda, Charmed Lives. Poor health, brought on years earlier from a battle with tuberculosis, forced Zoltan Korda's retirement in 1955. He died in 1961 in Hollywood after a lengthy illness. He was buried in the Hollywood Memorial Park Cemetery.