Кіріспе

Оңтүстік Кореяның мереке күні (3 қазан)
Жапонның мереке күні

Гаечонжол (hangul=개천절) – Оңтүстік Кореяда 3 қазанда тойланатын мемлекеттік мереке. «Ұлт негізінің күні» деп те аталатын бұл мереке б.з.д. 2333 жылы құрылған бірінші корей мемлекеті – Кочосонның құрылуын тойлайды. Корей халқы бұл күнді дәстүрлі түрде корей ұлтының пайда болу күні деп санайды. Гаечонжол Солтүстік Кореяда да танымал, бірақ мемлекеттік мереке ретінде емес, Кочосонның негізін қалаушы Тангунның кесенесінде жыл сайынғы салтанатты шаралар өтеді.

Тарих

1909 жылы 15 қаңтарда Даэчжунг ілімі Начхулмен қайта ашылғанда, бұл мереке күні ретінде орнатылып, жыл сайын тойланды. Осындай шаралар жапон отаршылдығының қысымындағы корей халқының рухын күшейтуге септігін тигізді. 1919 жылы Корея Республикасының Уақытша үкіметі құрылғанда, ол ай күнтізбесі бойынша 3 қазанды ұлттық мереке деп белгіледі. Бұл сол кездегі тарихқа қатысты жалпы түсінікке негізделген, онда Дангун Ханкиоренің негізін қалаушы, ал Кочосон – корей халқының алғашқы мемлекеті деп есептелді. Кореяның жапон отаршылдығынан азаттығынан кейін Корея Республикасы құрылған соң, 1948 жылғы 25 қыркүйекте қабылданған «Ресми күнтізбелер туралы заңда» Дангуңвион (단군기원, 檀君紀元) немесе данги (단기, 檀紀) елдің ресми күнтізбесі ретінде бекітілді. 1949 жылғы 1 қазанда «Ұлттық мерекелер туралы заң» қабылданды және үшінші ай күні Гаечонжёль деп жарияланды. Бұл бастапқыда ай күнтізбесі болғандықтан, Корея үкіметі құрылғаннан кейін де ай күнтізбесі ретінде қолданылып келді. Бірақ 1949 жылы Мәдениет және білім министрлігі тағайындаған «Гаечонжёль мерекесін ай күнтізбесінен күн күнтізбесіне ауыстыру жөніндегі кеңес» отырысынан кейін, ай күнтізбесі күн күнтізбесіне өзгертілді. 3 қазан күнінің маңыздылығы айтылғандықтан, бұл жақсы дәстүрге айналды. Алайда, Даэчжунг ілімі «Гаечон» сөзінің түпкі мағынасы Дангунның құрылған күні емес, б.з.д. 2457 жылдың қазан айының үшінші күні екенін айтады. Сол күні Хванунг аспан қақпасын ашып, Синь Дансу, Тэбэк тауының төменгі жағына түсіп, «Хонгикинган» (弘益人間, «адамзатқа кеңінен пайда келтіру») және «Йихасагэги» (理化世界, «әлемді заңмен басқару») атты ұлы ісін бастады.

Қорытындылау

개천절 – Оңтүстік және Солтүстік Кореяда 3 қазанда тойланатын мемлекеттік мереке. Бұл мереке б.з.д. 2333 жылы құрылған бірінші корей мемлекеті – Кочосонның құрылуын тойлайды. Бұл күн корей халқының пайда болу күні ретінде дәстүрлі түрде қабылданады. Мереке мемлекеттік демалыс ретінде тойланбаса да, Кочосонның негізін қалаушы Тангунның кесенесінде жыл сайынғы рәсім өткізіледі. "Адамзатқа пайдалы, әлемді ақыл-оймен басқару" деген мағынаны білдіреді. Ұлттық мерекелер – бұл мемлекеттік билік ұлттың тарихында маңызды деп санайтын және ресми демалыстар тізіміне енгізетін естелік шаралар. Олар елдің дамуы мен ұлттық ерекшелігін қалыптастыруға үлкен үлес қосқан тұлғаларды немесе оқиғаларды құрметтеуге бағытталған. Мұндай тұлғалар мен оқиғалар көбінесе халықтың көп бөлігінің ортақ құндылықтары мен дәстүрлерін көрсетеді. 1919 жылы Корея Республикасының Уақытша үкіметі құрылғанда, ол ай күнтізбесі бойынша 3 қазанды ұлттық мереке деп белгіледі. 1949 жылы Мәдениет және білім министрлігі тағайындаған "Гечонжёль (개천절) мерекесін ай күнтізбесінен күн күнтізбесіне ауыстыру мәселесін қарастыру кеңесі" отырысынан кейін, ай күнтізбесі күн күнтізбесіне өзгертілді. 3 қазан күнінің маңыздылығын ескере отырып, бұл жақсы дәстүрге айналды. Бұрын даэчжуншылдықты ұстанатын адамдар орындаған ән де бар. Ұлттық мереке ретінде белгіленгеннен кейін, әннің сөзі заманауи нұсқасына сәйкес өзгертілді. Бұл мереке әлемдегі көптеген мерекелер сияқты, әсем фейерверктермен тойланады. Сеулде бұл әдетте Йеуидо Хан өзені саябағында өтеді, онда көптеген адамдар жиналып, фейерверктерді тамашалайды. Әр жыл сайын Тау Манисанның ең биік нүктесінде орналасқан Чамсеонгдан құрбандық алаңында Тангунды құрметтеу рәсімі өткізіледі. Аңыз бойынша, бұл алаң Тангунмен салынған және Корея тарихындағы ежелгі патшалардың құлшылық ететін және құрбандық шалатын қасиетті орны саналады.