Кіріспе

Сальвадордағы білім беруді елдегі Білім беру министрлігі (MINED) реттейді. Сальвадорда білім беру келесі деңгейлерден тұрады: Базалық білім әрқайсысы үш сыныптан тұратын үш циклге бөлінеді: 1-ші цикл: 1-ден 3-ші сыныпқа дейін 2-ші цикл: 4-тен 6-шы сыныпқа дейін 3-ші цикл: 7-ден 9-шы сыныпқа дейін; бұл орта білімге көшу (мысалы, әр тапсырма үшін мамандандырылған мұғалімдер). Бахиллерат деп аталатын орта мектеп: Екі жылдық жалпы орта мектеп Үш жылдық техникалық орта мектеп (мысалы, бухгалтерлік есеп, хатшылық, электроника және компьютерлік ғылымдар және т.б.) Жоғары білімнің (негізгі) бес жылы, университет білімінен немесе басқа жоғары білімнен тұрады. Мемлекеттік және жеке меншік студенттердің барлығы дерлік бакалавриаттың екінші жылында PAES сынағын тапсырады. PAES - бұл оқу қабілетінің сынағы, ол олардың жетістіктерінің көрсеткіші ретінде қызмет етеді. Оқушылар математика, тіл және әдебиет, жаратылыстану және әлеуметтік ғылымдар бойынша сынақтан өтеді. Адам құқықтарын өлшеу бастамасы (HRMI) Сальвадорда білім алу құқығының тек 64,8% қана орындалатынын анықтады. HRMI білім алу құқығын бастауыш және орта білім алу құқығын қарастыру арқылы бөледі. Сальвадордың табыс деңгейін ескере отырып, ел бастапқы білім беру үшін өзінің ресурстарына (табысына) негізделген мүмкіндігінің 64,5% -ына және орта білім беру үшін 65,2% -ына қол жеткізеді. Сонымен қатар, әлемдік рейтингтерде Сальвадордың білім сапасы мен қолжетімділігі төмен екені байқалады. Статистикаға сүйенсек, балалардың тек 82%-ы 9-сыныпқа дейін барады. Ал Сальвадор Конституциясына (1983 ж.) сәйкес, 4 жастан бастап әрбір бала тегін білім алуға құқылы. Алайда, көп отбасылар 8,75 колондан аз, яғни 1 АҚШ долларына тең ақшамен өмір сүретіндіктен, 7 жасқа дейінгі балалар мектепті тастап, жұмыс істеп, ата-аналарын асырайды. Сальвадордың сыныптарында ресурстар шектеулі. Мысалы, мемлекеттік мектептерде бір мұғалімге 40 оқушы келеді. Нәтижесінде отбасылар балаларын мемлекеттік мектепке жібергісі келмейді. Сонымен қатар, ауылды жерлерде кадр мен ресурс тапшылығы жиі кездеседі.

Оқу бағдарламасы

Сальвадорда оқу жылы қаңтардан бастап қарашаға дейін жалғасады. Оқу бағдарламасы үш деңгейге бөлінеді: ерте балалық тәрбие, негізгі білім және орта білім. Ерте балалық шақтағы білім беру - мектепке дейінгі жастағы балаларға арналған белгіленген деңгей. Мектепке дейінгі білімнен кейін негізгі білім беріледі, ол әрқайсысы үш сыныптан тұратын үш циклден тұрады. 2014 жылдың желтоқсанында Сальвадор үкіметі АҚШ-тың Халықаралық даму агенттігімен серіктестікке кірісті, бұл елдегі жоғары оқу орындарын жаңартылған оқу бағдарламалары мен оқытушылар даярлаумен жақсартуға үміттенді. Сальвадордағы мектептердің оқу бағдарламасын MINED қатаң белгілейді. Сонымен қатар, Сальвадор мұғалімдерден білім беру саласында бакалавр дәрежесін және MINED-тен оқытушылық лицензиясын алуды талап етеді. Бұл сан елеусіз болып көрінсе де, жыл сайынғы шығындар тұрақты түрде артып келеді. 2020 жылы білім беру елдегі жылдық бюджеттің тек 13 пайызын құрады.

Қылмыстың білім берудегі әсері

Ел Салвадорда азаматтық соғыс аяқталғаннан бері қылмыстың саны өте жоғары, Сан-Сальвадор әлемдегі ең қатыгез қалалардың жетіншісі және 100 000 адамға 100 адам өлтіріледі. Бандалық зорлық-зомбылықтың жоғары деңгейі кісі өлтірудің деңгейіне үлкен үлес қосады. Сальвадорда 100 000 адамға шаққанда 323 кылмыш тобының мүшесі келеді. Бұл тек қана кедей отбасылардың балаларын мектепке барудан бас тартпайды, сонымен қатар теңсіздікті күшейтеді. Алға қарай жетістік аз болса да, білім беруді орталықсыздандыру және жекешелендіру үшін білім беру саласында бірқатар реформалар жүргізілді. Үкіметтегі жауапкершілікті орталықтандырып, жеке сектордың үлесін арттыру арқылы білім беру жүйесінде икемділік пен тиімділік арта түседі. EDUCO мемлекеттік мекемелерден бөлінген шаруалар қауымдастықтарындағы мектептерді қайта құруға бағытталған. Ата-аналар мен қоғам мүшелерінің қатысуымен оқушылардың EDUCO мектептерінде қалуының мүмкіндігі артады. Бұл туралы Дүниежүзілік банк 2004 жылы жариялаған Дүниежүзілік даму туралы баяндамасында атап көрсеткен болатын. EDUCO бес кеңсе құрды: Ла Либертад, Ла-Паз, Сан-Висенте, Усулутан және Морасан. Бұл кеңселер бүкіл елдегі балалар мен мектептерге көмек көрсетуді арттыруға бағытталған. EDUCO компаниясы 300-ден астам мектептің инфрақұрылымын жақсартты және бүкіл елдегі мектептерге 7000-нан астам оқу материалдарын жіберді. Сонымен қатар, 50 мыңнан астам оқушы медициналық көмек алды. EDUCO-ның қолдауымен бірге 2020 жылдан 2021 жылға дейінгі білім беру шығыны 5,04% -ға өсті. 2014 жылдан бері білім беру саласына жұмсалған мемлекеттік қаржының өсу қарқыны бірінші рет байқалады. 2021 жылы халықтың сауаттылық деңгейі (10 жастан асқандар үшін) 90% -ды құрады. Бұл 2020 жылмен салыстырғанда аздап төмендеу, онда сауаттылық деңгейі 90,4% -ды құрады. 2014 жылдан бастап сауаттылық деңгейі де өсті. 2020 жылдың наурыз айында Дүниежүзілік банк "Бірге өсіп, бірге білім алу: Сальвадордағы балалық шақтың кешенді дамуы" жобасын мақұлдады. Бұл бастама балабақшадағы мұғалімдердің кәсіби дамуын жақсартуға, балабақша мектептерін қайта жаңғыртуға және білім беру саласын басқаруды жақсартуға бағытталған. Бағдарламаның құны 250 миллион долларды құрайды және 2026 жылдың маусым айында аяқталады деп күтілуде.