Грек қайырымдысы және капері: Иоаннис Варвакистің өмірі мен қызметі
Ioannis Varvakis
Иоаннис Варвакис: грек қайырымдысы, капер, Filiki Eteria мүшесі. Өмірі, тегі, "varvaki" лақабының шығу тегі, Ресей-Түрік соғысына көмегі туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Иоаннис Варвакис (Ιωάννης Βαρβάκης; 1745–1825), сондай-ақ Иван Андреевич Варваци деп те белгілі, грек жекеменшік теңіз қарақшысы, меценат және Filiki Eteria мүшесі.
Greek benefactor and privateer
Ioannis Varvakis (Ιωάννης Βαρβάκης; 1745–1825), also known as Ivan Andreevich Varvatsi (Иван Андреевич Варваци), was a Greek privateer, benefactor, and member of the Filiki Eteria.
Шығуы, ерте өмір
Иоанн Грекияның Псара аралында Андреас Леонтис пен Мария Моростың ұлы ретінде дүниеге келді. Кейін анасы Хиос аралындағы монастырьға жасынып, 1822 жылы Хиос қырғыны кезінде қаза тапты. Оның нағыз аты Иоанн Леонтидес (гр. Ιωάννης Λεοντίδης); Варвакис – бала кезінде оның қаһарлы көздеріне байланысты алған лақап аты. Бұл көздер Псара аралында мекендейтін, варваки (βαρβάκι, "Элеонораның бүркіті") деп аталатын жыртқыш құстың көздеріне ұқсас еді.
Ioannis was born on the Greek island of Psara, son to Andreas Leontis and Maria Moros. His mother later cloistered herself in a monastery on the island of Chios, where she died during the Chios Massacre in 1822. His real name was Ioannis Leontides (Greek: Ιωάννης Λεοντίδης); Varvakis was the nickname that he received during his childhood due to his imposing eyes, which were similar to the eyes of a bird of prey which lives on the island of Psara and is known as varvaki (βαρβάκι, "Eleonora's falcon").
Орлов көтерілісінің батыры
Варвакис грек православты христиан болған, ол 17 жасында шебер теңізші болып, "Святой Андрей" атты кеме жасады, кейіннен оны (экипажымен бірге) орыс әскерлеріне 1768-1774 жылдардағы орыс-түрік соғысы кезінде ұсынды. Ол барлық байлығын кемені жабдықтауға және оны зеңбіректермен қаруландыруға жұмсады, сондай-ақ 1770 жылдың шілдесінде Чесма (Чешме) шайқасында айқын батылдық көрсетті. Оның шебегі жанғыш заттармен толтырылған өрт кемесіне айналдырылып, отқа қойылды және үлкен түрік кемесіне бағытталды. Бірақ соғыс Грекияға тәуелсіздік бермеді, себебі Осман сұлтаны 1774 жылы Қара теңіздің солтүстік бөлігін Ресейге берген Кучук-Кайнарджи шартымен бейбітшілікке қол қойды. Алайда, бұл соғыс гректердің Ресейге жаппай қоныс аударуына әкеп соқты.
Varvakis was a Greek Orthodox Christian who became a skilful sailor at the age of 17 and built a ship, the St. Andrew, which he later offered (with his crew) to the Russian forces during the Russo Turkish War, 1768 1774. He spent his entire fortune to equip the ship and to arm it with cannons and showed extraordinary courage during the Battle of Chesma (Çeşme) in July 1770. His xebec was transformed into a fire ship, packed with combustibles, set on fire and steered into a large Turkish ship. But the war did not give independence to Greece, as the Ottoman sultan signed peace by the Treaty of Kuçuk Kainarji in 1774, which granted Russia the northern part of the Black Sea. On the other hand, this war created a mass exodus of Greeks to Russia.
Ұлы Екатеринаның қызметінде
Ақшасы жоқ Иоаннис Варвакис Ресейдің Екатерина II ("Ұлы Екатерина") қабылдауына баруды шешті. Ол Санкт-Петербургке сапар шегіп, Ресейдің генерал-фельдмаршалы, мемлекет қайраткері және Ұлы Екатеринаның жақын адамы Григорий Александрович Потемкинмен кездесті, ол императрицамен кездесуді ұйымдастырды. Ұлы Екатерина Варвакиске 1000 алтын рубль сыйлық берді, сондай-ақ Каспий теңізінде шексіз және салықсыз балық аулауға рұқсат берді, сонымен қатар Ресейде қоныстану орнын таңдау құқығын берді. Ол сонымен қатар Ұлы Екатерина қол қойған ресми патент алды, ол Иван Андреевич Варватсидің (оның жаңа орыс аты) 1772 жылғы 21 қазанда Ресей теңіз флотының бірінші лейтенанты болып тағайындалғанын растады.
Without any money in his pocket, Ioannis Varvakis decided to seek an audience with Catherine II of Russia ("Catherine the Great"). He went to Saint Petersburg, where he met with Grigori Alexandrovich Potemkin, Russian general field marshal, statesman, and favorite of Catherine II the Great, who arranged the audience with the Empress of Russia. Catherine II the Great was particularly generous giving Varvakis 1,000 golden roubles as a gift and an authorisation for unlimited and duty free fishery in the Caspian Sea and the right to choose a place to settle in Russia. He also received an official patent signed by Catherine the Great, proving that Ivan Andreevich Varvatsi (his new Russian name) was named first lieutenant of the Russian Navy on 21 October 1772.
Варвакис Астрахан қаласында
Санкт-Петербургтен тәжірибесіз болса да, балық шаруашылығын дамыту үшін Астраханьға кетті. Каспий теңізінің солтүстігіндегі балық аулау кәсібі оны миллионер етті. Варвакистің кемелері бұрыш, ақ балық және басқа да құнды балықтарды аулады. Гректердің икраға деген құштарлығын білген ол, оны Еуропаға экспорттауды ұйымдастыруға тырысты. Ол кемемен тасымалдау кезінде икра жұмыртқаларының тазалығын сақтау үшін жаңа тәсіл ойлап тапты. Ол құнды жұмыртқалардың құрамын өзгеріспейтін, су өткізбейтін және осылайша жақсы сақталатын ағаш қораптар жасады. Осыған дейін икра үңгірлерде сақталған. Варвакис икраны Астраханнан Грекияға түйемен немесе Волга өзені арқылы кемемен тасымалдады. 1788 жылы Варвакистің кәсіпорнында 3000-нан астам жұмысшы жұмыс істеді. 1810-1817 жылдары Иоаннис Варвакис Волга өзенін Кутум саласына жалғастыратын каналдың кешіккен құрылысын қаржылады. Алғашқыда "Астраханский" деп салынған канал, 1817 жылғы 31 желтоқсандағы жарлық бойынша "Варвациевский" деп аталды. Ресей революциясынан кейін "1 мамыр" каналы деп аталды.
From Saint Petersburg, he left for Astrakhan to develop a fishery, though he had no experience. In the northern Caspian Sea his fishery enterprise made him a millionaire. The boats of Varvakis caught sturgeon, white salmon and other valuable fish. Knowing the passion of Greeks for caviar, he tried to arrange exporting caviar to Europe. He invented a solution to preserve the freshness of the caviar eggs while being transported by ship. He produced timber boxes, which did not cause alterations in the precious eggs, were absolutely waterproof and thus were maintained in very good condition. Until then the caviar had been preserved in caves. Varvakis shipped caviar from Astrakhan to Greece by camel or by boat through the Volga river. In 1788, the business of Varvakis employed more than 3,000 workers. In 1810 17, Ioannis Varvakis financed the delayed construction of the channel linking the Volga to its arm Kutum River. The channel, which was initially built as "Astrakhansky" was renamed by the decree of December 31, 1817 as "Varvatsievski". After the Russian revolution, it was renamed to "The May 1st Channel".
Таганрогтағы Варвакис
1810 жылы Варвакиске Ресейдің Александр I отбасылық гербпен мұрагерлік дворян атағын берді, сонымен қатар оны сот кеңесшісі етіп тағайындады және ерекше қызметтері үшін алмазбен әшекейленген Санкт-Анна орденімен және Санкт-Владимир орденімен марапаттады. 1812 жылы ол грек колонистері қоныстанған Таганрог қаласына көшіп келді. Бұл гректер классикалық дәуір гректері сияқты, Солтүстік Қара теңіз және Азов теңізі маңындағы қалаларға кедейлік немесе зұлымдықтан паналаған болатын. 1813 жылы Иван Варватси Таганрогтағы Грек Иерусалим монастырының (Иерусалимский греческий монастырь) құрылысына 600 000 рубль жұмсады. 1825 жылы Александр I Таганрогта қайтыс болғанда, Ресей патшасының жаназасы осы монастырда өткізілді. Варватсидің Таганрогтағы үйі Қырым соғысында Таганрогты қоршау кезінде көп зақым көрді. Қабырғалары зеңбірек доптары мен мылтық оқтарымен толы болды және сол күйінде қалды. Бұл ғимарат "Оқ үйі" ("дом с пулями") деп аталды.
In 1810, Varvakis was granted the title of hereditary nobleman with a family coat of arms by Alexander I of Russia, who also made him Court Counsel and decorated with a diamond Order of St. Anne awarded for exceptional services and the Order of St. Vladimir. In 1812, he moved to the city of Taganrog, populated by Greek colonists who, like the Greeks of classical times, took refuge from poverty or tyranny in townships around the northern Black Sea and the Sea of Azov. In 1813, Ivan Varvatsi spent 600,000 rubles for construction of Greek Jerusalem Monastery (Иерусалимский греческий монастырь) in Taganrog. When Alexander I died in Taganrog in 1825, the funeral service for the Russian Tsar was chanted in this monastery. Varvatsi's mansion in Taganrog suffered extensive damage during Siege of Taganrog in Crimean War. The walls were filled with cannonballs and rifle bullets, and were left in that condition. The building was nicknamed "house with bullets"(дом с пулями).
Грекияға қайта оралу
Иоанн Варвакис грек революциясы кезінде гректерге, әсіресе туған аралы Псараға белсенді көмек көрсетті. Түрік флоты аралды қиратқаннан кейін, ол 1824 жылы Грекияға оралып, қашқындарға көмектесті және 1825 жылдың 10 қаңтарында Закинтоста қайтыс болды. Варвакис жаңа грек мемлекеті үшін білім беруді дамытуды қалап, өсиетімен өз атымен аталатын Варвакейо (Βαρβάκειον Λύκειον) гимназиясын салуға 1 миллион рубль бөлді. Варвакис Афинадағы жабық нарық – Варвакейос Агорасының құрылысын да қаржылады.
Ioannis Varvakis actively assisted the Greeks during the Greek Revolution, especially his home island of Psara. After the destruction of the island by the Turkish Fleet, he returned to Greece himself in 1824 to aid the refugees, and died on Zakynthos on January 10, 1825. Varvakis desired to promote education for the new Greek state, and in his will he left 1 million rubles for the building of a high school, which was named Varvakeio (Βαρβάκειον Λύκειον) in his honor. Varvakis also financed the building of Athens' closed market, the Varvakeios Agora.
Ұрпақтар
Варвакис есімінің ұрпақтары әйел желісі арқылы жалғасты. Оның тұңғыш қызы Мария Варвакис, 1770 жылы дүниеге келген, грек саудагері Николай Иванович Комниноға үйленді. Оның ұлдары болмағандықтан, әулеттік есімін келер ұрпақтарға сақтап қалу ниетінде, Иоанн Варвакис өзінің қамқоршысы, Ұлы Екатеринаға қызы Марияға екі есімді тегі беруге рұқсат ету туралы өтініш жолдады – яғни, әкесі Варвакистің және күйеуі Комниноның тегін. Екатерина II оның өтінішін мақұлдап, Комнино Варваци (Комнино Варваци) ақсүйек отбасын құрды. Мария мен Николай Комнино Варвацидің барлық ұлдары (Иван, Егор, Марк, Козма және Андрей) 1821 жылғы 25 сәуірдегі Екатеринослав үкіметінің жарлығымен ақсүйек титулына ие болды, бұл олардың әкесі Иоанн Варвакистің жетістіктері мен еңбектеріне көрсетілген құрметтің нәтижесі болды. Олардың ұрпақтары кейін басқа грек-орыс отбасыларымен, соның ішінде Таганрогтағы Сарандинаки отбасымен туыс болды. Сарандинаки отбасы арқылы Варвакистің ұрпақтары Мочениго (Mocenigo немесе Mochenigo) грек-орыс отбасымен де байланысты болды. Мария мен Надежда Комнино Варвацидің қабірлері Таганрогтағы Ескі Көлемде, Барлық Әулиелер шіркеуінің жанында орналасқан.
The descendance of Varvakis' noble name was continued through the female line. His first daughter, Maria Varvakis who was born in 1770, married Greek merchant Nikolay Ivanovich Komnino. Since he had no sons, and desirous of preserving his name for the future generations, Ioannis Varvakis addressed to his patron, Catherine the Great, a request to permit his daughter Maria have a double barreled surname, that is the family name of Varvakis, her father, and that of her husband, Komnino. Catherine II granted his appeal, creating the noble family of Komnino Varvatsi (Комнино Варваци). All sons of Maria and Nikolay Komnino Varvatsi (Ivan, Yegor, Mark, Kozma and Andrey) were granted noble titles by the Yekaterinoslav Government decree of April 25, 1821, paying tribute to achievements and contributions made by their grandfather, Ioannis Varvakis. Their descendants were later married into other Greek Russian families, including the Sarandinaki family at Taganrog. Through the Sarandinaki family, Varvakis’ descendants were also related to the Motsenigo (Mocenigo or Mochenigo) Greek Russian family. The graves of Maria and Nadezhda Komnino Varvatsi are located at the Taganrog Old Cemetery near The All Saints Church in Taganrog.
Мұра
XIX ғасырда Таганрогтағы көшелердің бірі Варвациевский көшесі деп аталды. 1920 жылдары ол ақын Михаил Лермонтов атымен аталып қайта жаңартылды. 2012 жылы Астрахан қаласында Варвакиске арналған ескерткіш ашылды. Режиссер Янис Смарагдис Иоанн Варвакистің өмірі мен оның икра жұмыртқаларын тасымалдауға арналған өнертабысы туралы «Құдай икраны жақсы көреді» деген фильмді түсірді. Иоанн Варвакистің рөлін неміс актері Себастьян Кох сомдады. Грекия, Ресей және Испанияның бірлескен туындысы болған фильм 2012 жылы көрсетілімге шықты. Дегенмен, фильмде маңызды тарихи қателіктер бар, мысалы, 1821 жылғы грек төңкерісі кезінде император Павел I билік екені көрсетілген. (Шындығында, ол осы оқиғалардан 20 жыл бұрын қаза тапқан болатын).
In the 19th century, one of the streets in Taganrog was named after Varvatsi (Варвациевский переулок). In the 1920s it was renamed after poet Mikhail Lermontov. In 2012 a monument dedicated to Varvakis was inaugurated in the city of Astrakhan. Director Yannis Smaragdis directed a film (God Loves Caviar) dedicated to the life of Ioannis Varvakis and his invention for transportation of caviar eggs. German actor Sebastian Koch portrayed Ioannis Varvakis. The film, a co production of Greece, Russia, and Spain was released in 2012. The film, however, contains significant historical inaccuracies, such as showing Emperor Paul I ruling at the time of Greek revolution in 1821. (In reality, he had been assassinated 20 years before these events).