Кіріспе

Грекияның әскери жетекшісі және саясаткері (1793–1832)
Батыс Македонияның бұрынғы муниципалитеті

Деметриос Ипсилантис (кейде Деметриус Ипсиланти деп те жазылады; Δημήτριος Υψηλάντης, ; Dumitru Ipsilanti, Дмитрий Константинович Ипсиланти; 1793 жылдың 16 тамызы – 1832 жылдың 16 тамызы) – грек армиясының офицері, грек және Ресей империясының армияларында қызмет еткен. Ипсилантис грек Тәуелсіздік соғысында маңызды рөл атқарды, бірнеше маңызды шайқастарға жетекшілік етті. Ол сондай-ақ Filiki Eteria мүшесі және Александр Ипсилантистің кіші інісі болды.

Ерте өмір

Фанариоттар асыл Епсилантис отбасының мүшесі, Молдавия князі Константин Епсилантистің екінші ұлы болған. Ол Францияға жіберіліп, француз әскери мектебінде тәрбиеленді.

Молдова және Валахия одағы

1814 жылғы жорықта орыс офицері ретінде көзге түсті. 1821 жылы ол ағасы Александрос басшылығымен Валахия көтерілісіне қатысты, бұл Молдавия және Валахия княздықтарына жанама түрде тиесілі пайда болды.

Грекияның тәуелсіздік соғысы

Валахиядағы көтерілістің сәтсіз аяқталуынан кейін ол Мореяға (Пелопонесс) барды, онда грек Тәуелсіздік соғысы жаңа ғана басталған еді, Филики Этайреяның және оның ағасының өкілі ретінде. Ол көтерілістің бастапқы кезеңдерінде фанариоттардың ең белгілі басшыларының бірі болды, бірақ жергілікті басшылар мен Александрос Маврокордатос бастаған азаматтық топтар оның жолына көп кедергі келтірді; Ол Триполица мен Нафплионды қоршауға және Дервенакия шайқасына қатысып, Мореядағы грек үстемдігін қамтамасыз етті. 1822 жылдың 15 қаңтарында ол заң шығару жиналысының президенті болып сайланды. Дегенмен, Грекияның орталық бөлігіндегі әскери науқанының сәтсіздігіне және Астростың Ұлттық съезінде жетекші орынға ие бола алмауына байланысты, ол 1823 жылы қызметтен шеттеуге мәжбүр болды. Мореяға Ибрагим қонғаннан кейін, ол Лерна диірмендері шайқасында Нафплионды қорғауға қатысты. 1828 жылы Иоанн Каподистрияс оны Грекияның шығысындағы әскерлердің бас қолбасшысы етіп тағайындады. 1829 жылдың 25 қыркүйегінде ол Аслан бейді Петра өткелінде (Петра шайқасы) капитуляцияға мәжбүр етті, осылайша соғыстың белсенді әрекеттері аяқталды.

Жеке өмір

Ол Грекия Тәуелсіздік соғысының грек қаһарманы Манто Маврогенуспен болған қарым-қатынасымен танымал болды.

Өлім

1832 жылы 16 тамызда Науплионда аурудан көз жұмды.

Мұра

Ипсиланти қаласы, Мичиган, АҚШ; 1823 жылы Грецияның тәуелсіздік күресі кезінде негінделген; оның құрметіне аталған. Танымал Ипсиланти су мұнарасының іргесінде американдық және грек туларының арасында Димитриос Ипсилантидің бюсті орналасқан. Ипсиланти, Солтүстік Дакота, АҚШ, Мичиган штатының Ипсиланти қаласынан келген адамның атымен аталып, осылайша Димитриос Ипсилантидің есімін иеленген. АҚШ-тың Джорджия штатындағы Талбот округіндегі Ипсиланти бір кезде мақта өсірудің маңызды орталығы болған, бірақ қазір (2010 жылы) бес үйден тұратын қара жол ғана.