Кіріспе

Австралияның Виктория штатындағы Мельбурн қаласындағы ату мұнарасы.

Тарих

Клифтон Хилл Шоу Тауэр 1882 жылы Ричард Ходжсон үшін қорғасын оқтарды өндіру мақсатында Александра Парадиінің (кейін Рейли көшесі деп аталған) жанындағы және оған ілеспе фабрикасымен бірге салынды, ол сырттан мұржаға ұқсайды. Қорғасын оқтарды өндіру үшін балқытылған қорғасынды жоғарыдан тастап, түсетін барысында шар тәрізді тамшыларға айналып, қатып, төмендегі су резервуарларында суытылатын биік құрылым қажет болды. Бұл мұнараны Купс отбасы басқарды, олар сондай-ақ қазір Мельбурн орталық сауда орталығында орналасқан Купс Шоу Тауэрін де басқарды. Мұнара 1960 жылдардың басына дейін қорғасын оқтарды өндіріп келді, содан кейін өндіріс процестері мен материалдардағы жаңарулар оны қолданусыз қалдырды. Дегенмен, тарихи құрылысты бұзудың орнына, оны сақтап, кейіннен туристік орталыққа айналдырып, Мельбурн қаласының өнеркәсіптік мұрасының символына айналдырды. Қалалық аңыз бойынша, Мельбурнның танымал мотоциклшісі және бандиті "Чоппер" Рид Шоу Тауэрдің түбіне бір адамды жерлеген деген болжам бар, бірақ бұл әлі дәлелденбеді.

Жұмыс істеу әдісі

Жұмыс істеген жылдары мұнарада гравитациялық өндіріс әдісі қолданылды. Ерітілген қорғасын мұнараның жоғарғы жағындағы қазанға құйылды, және бірқатар ілгіштер мен түтікшелер арқылы қорғасын тамшылары еркін құлап, төмен қарай түсетін кезінде біртіндеп қатты қалыпқа енді. Қорғасын тамшылары төменгі жағына жеткен кезде, олар суынып, қатаяды және мүретке жарамды, толық дөңгелек нысандағы оқтарға айналады.

Мәдени маңызы

"Айронбридж бұғазы" мұражайының негізін қалаушы және "Англия мұрасы" ұйымының бұрынғы төрағасы сэр Нил Коссонс Клифтон-Хилл шоты мұнарасының маңыздылығын растады. Ұлыбританиядағы өнеркәсіптік мұра саласындағы жетекші сарапшы ретінде танылған Коссонс Ұлыбританияда да, халықаралық деңгейде де сақтау және басқару жөніндегі кең ауқымды кеңестер берді. 2014 жылы ол 1850-1910 жылдар аралығындағы Жапонияның өнеркәсіптік мұра орындарын ЮНЕСКО-ның Әлемдік мұра тізіміне енгізуде маңызды рөл атқарды. 2010 жылдың 1 мамырында Мельбурнге түрлі өнеркәсіптік нысандарды зерттеу үшін келген кезінде ол жеке өзі Клифтон-Хилл шоты мұнарасын тексерді. Коссон үшін бұл мұнара күнінің ең жарқын оқиғасы болды, себебі ол әлемдегі шоты мұнараларын жан-жақты зерттеген. Ол Клифтон-Хилл шоты мұнарасының ауқымымен, сәулетімен және күрделі өрнектелген кірпіш қалауымен ерекшеленетін бірегей дизайнымен мақтанатынын айтады. Клифтон-Хилл шоты мұнарасы 1882 жылы салынысымен 1930 жылға дейін Австралиядағы ең биік ғимарат болды. Қазір Австралияда сақталған үш шоты мұнарасының бірі – осы мұнара, ал қалғандары Тасманиядағы Тароона шоты мұнарасы және Мельбурн орталық сауда орталығында орналасқан Куп шоты мұнарасы.

Қол жеткізу

Атыс мұнарасын Александра Парадынан да, Ходдл көшесінің солтүстік жағынан да жақсы көруге болады.