Кіріспе

2004 жылы Ричард Дентонның фильмдер сериясы

"Атеизм таспалары" – 2004 жылы Джонатан Миллер ұсынған BBC теледидарлық деректік сериалы. Сериалды құрайтын материал бастапқыда 2003 жылы "Атеизм: Сенбеудің қатал тарихы" деген жалпырақ сериясы үшін түсірілген, бірақ оны қосуға көлемі жетпеді. Оның орнына BBC "Атеизм таспаларын" алты бағдарламадан тұратын қосымша серия ретінде жасауға келісті, олардың әрқайсысы бір қатысушымен ұзақ сұхбаттан тұрады.

Бағдарламалар

Барлық алты бағдарлама сұхбаттар түрінде жүргізілді; төмендегі сипаттамалар – Миллердің сұрақтарына сұхбат берушілердің берген жауаптарының қорытындысы.

Колин МакГинн

Ағылшын философы МакГинн Құдайға сенбеудің түрлі себептерін, сондай-ақ сенуге болатын себептерді талқылайды. Ол онтологиялық аргументті жан-жақты қарастырады. Бұған қоса, МакГинн атеизм (құдайға сенімнің болмауы) мен антитеизм (теизмге қарсы белсенді ұстаным) арасындағы маңызды айырмашылықты анықтайды; ол өзін атеист және антитеист деп есептейді. Соңында, ол посттеистік қоғам қалай болуы мүмкін екені туралы ой шашады.

Стивен Вайнберг

Американдық физик Вайнберг дизайн аргументінің тиімділігі туралы, өткенде де, қазір де сөздейді. Ол сондай-ақ адамдардың дінге келу себептерін, оның ішінде дінге қарсы физикалық және биологиялық аргументтердің әсер ету деңгейін талқылайды. Миллер бұл мәселені биологтардың физиктерге қарағанда дінге сенбеу ықтималдығының жоғары болуымен байланыстырады, бұл Вайнбергке қызық болып көрінеді. Вайнберг діннің атынан келген зиян мен діннің өзінен туған зиянды ажыратады және екеуінің де нақты және қауіпті екенін айтады. Ол Америка мен Еуропадағы діни сенімдердің айырмашылықтарын талқылайды, сондай-ақ монотеистік Құдайдың "сипаты" оған ұнамайтынын жеткізеді. Ол ғылымның діни сенімді әлсірететінін және оны жақсы қадам деп санайтынын мәлімдейді.

Артур Миллер

Американдық драматург Артур Миллер еврейлік көзқарас тұрғысынан өз атеизмі туралы әңгімелейді. Ол антисемитизмнің кейбір жағдайларының себебі – яһудилер Мәсіхтің Құдайдың ұлы екеніне сенбегендіктен, христиандардың оларды сенімсіздер деп санауы екенін айтады. Сондай-ақ, олар дін мен патриотизмнің, әсіресе американдық саясаттағы, қатысын және бүгінгі соғыстардың көптеген себебі ұлтшылдық пен діни сенімдердің араласуынан туындайтынын талқылайды. Соңында, ол өмірден кейін басқа өмір жоқ деп санайды, бірақ адамдардың қалдырған дүние-мүлкі немесе өмірінде жасаған жақсылықтары арқылы әлемге әсер ете беретінін түсіндіреді.

Ричард Докинз

Ағылшын биологы Ричард Докинс бастапқыда зұлымдық бар деген көзқарас, кейбір негізгі сенімді тұлғаландырудан туындауы мүмкін екені туралы сөздейді. Содан кейін, ол Англикан дінінде тәрбиеленгеніне қарамастан, қалай атеист болғанын түсіндіреді. Олар табиғи іріктеу және оның эволюцияны бағыттайтын күш ретінде қалай әрекет ететінін кеңінен талқылайды. Сондай-ақ, ол әлемді түсіндіру үшін "құдайдың бос орындары" деген аргументті пайдаланудың дұрыс еместігін көрсетеді. Одан әрі, ол атеистік көзқарасты ұстанудың және оны қорғаудың маңыздылығын айтады.

Денис Тернер

Британдық теолог Денис Тернер атеист немесе теист болу көбінесе өзіңе қоятын сұрақтарыңа байланысты екенін көрсетеді. Содан кейін ол атеизмнің өзінің фундаментализмімен де күресуі мүмкін деген ойын білдіреді. Олар бір нәрсе қалай ештен пайда болды деген мәселені біршама уақыт қарастырады.

Дэниел Деннет

Америкалық философ Деннет өзінің бір кітабын неге «Дарвиннің қауіпті идеясы» деп атағанын және Дарвиннің эволюция теориясын неге оның замандастары, әсіресе, қауіпті деп санағанын түсіндіреді. Одан әрі ол сана мәселесімен айналысады (яғни, сана/жан денеден бөлек пе), Дарвиннің жанды мойынламауы мен материалдық емес жанға сенудің мүмкін болатын пайда болуы және психологиялық мақсаты туралы сөздейді. Содан кейін ол христиан дінінде тәрбиеленгені және қалай атеист болғаны туралы айтады. Ол діни сенімді сынау неге қоғамда жаман көрілетінін сұрайды және мұның себебі аталған діндердің беделді статусына байланысты деген пікір білдіреді. Соңында ол посттеистік әлемде тиімді өмір сүре аламыз ба деген оймен аяқтайды.