Кіріспе

Hoover компаниясының маркетингтік акциясы
Hoover тегін билеттер акциясы 1992 жылдың соңында Hoover компаниясының британдық бөлімшесі жүргізген маркетингтік акция болды. 1990 жылдардың басындағы әлемдік экономикалық төмендеу кезінде сатуды қамтамаздандыру мақсатында өткізілген акцияда, кез келген клиентке кем дегенде 100 фунт стерлингке Hoover өнімдерін сатып алған жағдайда, АҚШ-қа екі тегін барып-қайту билеті, құны шамамен 600 фунт стерлинг, ұсынылды. Hoover экономикалық дағдарыс пен бәсекелес брендтердің күрт өсуі салдарынан сатудың төмендеуін бастан өткеріп жатқан еді. Hoover көптеген клиенттердің 100 фунт стерлингтен астам ақша жұмсайтынына және сонымен қатар, қиын өтініш беру процесінен бас тартып, оның шарттарын толық орындамайтынына үміттенді. Бірақ тұтынушылардың реакциясы компания күткеннен әлдеқайда жоғары болды, көптеген клиенттер акцияға қатысу үшін Hoover өнімдерін кем дегенде 100 фунтқа сатып алды. Бұл, тек 100 фунт стерлингке АҚШ-қа екі билет және тегін шаң сорғыш (немесе басқа өнім) сияқты қабылданады. Соның салдарынан 84 жылдық компания үшін сұраныс тым жоғары болды. Hoover билеттерді сатуды тоқтатты, өйткені тұтынушылар өнімдерді сатып алып, миллиондаған фунт стерлингке билеттер алуға өтініш берген болатын. Уәдеден бас тарту клиенттердің наразылықтарына және оларға уәде етілген билеттерді алмағандары үшін сотқа шағымдануына әкелді. Бұл компания үшін қаржылық апатқа ұласты және 2004 жылы BBC деректі фильмінің көрсетілуінен кейін Hoover Корольдік марапатынан айырылды. Компанияның Еуропалық филиалы ақырында өзінің бәсекелесінің біріне, Candy-ге сатылды және бұл шығындардан, акциядан және одан кейінгі дау-дамағалдан ешқашан қалпына келмеді.

Баға көтеруден бұрын

Осы оқиғаға дейін "Хувер" электр құрылғылары компаниясы шамамен 40 жыл бойы нарықтың өз сегментінде 50% үлеске ие болды. 1980-жылдары "Хувер" компаниясы "Maytag" компаниясының меншігінде болды және өсіп келе жатқан нарықта үлкен үлес алу мүмкіндігімен қарқынды дамып жатты. Алайда, осы даму кезеңі Ұлыбританияның ауыр экономикалық дағдарысқа түсуімен бірге келді, және "Хувер" компаниясы "Dyson" сияқты жаңадан құрылған британдық шаң сорғыш компанияларынан бәсекелестікке тап болды. 1987 жылдан 1992 жылға дейін "Хувер" компаниясының табысы 147 миллион АҚШ долларынан 74 миллион АҚШ долларына дейін төмендеді, ал Ұлыбританиядағы шаң сорғыш нарығындағы үлесі азайды. Жаңа өнімдер жасауға жасалған бірнеше әрекет (мысалы, сөйлейтін шаң сорғыш) жаңа қызығушылық тудырмағандықтан, қаржылық жағдайын түзету үшін "Хувер" басшылары жұртшылықты жылдам сатылмаған өнімдерді сатып алуға ынталандыратын тартымды маркетингтік акция жасауға шешім қабылдады. Осы мақсатта "Хувер" сатылмаған тауарлардан кем дегенде 100 фунт стерлингке сатып алған жеке тұтынушыларға АҚШ-қа барып-қайту үшін тегін авиабилеттер ұсынды.

Тегін рейстерді жарнамалау

1992 жылдың тамызынан бастап Hoover кем дегенде 100 фунт стерлинг тұратын Hoover өнімдерін сатып алған әрбір клиентке екі тегін әуе билеті ұсынды. Бұл, клиенттер тазалау құралын алғаннан бөлек, АҚШ-қа барып-келу билеттерін де алатындығын білдірді. Бұл акция көпшіліктен зор қызығушылық күтті, бірақ Hoover сұранысқа ілесе алмады. Шағын үміттермен, Hoover JSI Travel деп аталатын кішкентай (қазір тоқтатылған) әуе компаниясымен серіктестік құрды, ол да ұқсас жағдайда болды: экономикалық дағдарыстың салмағымен күресіп, арзан билеттерді сатуға мұқтаж еді. Hoover мен JSI арасында келісім жасалды, онда Hoover артық өнімдерін көп көлемде сататын болды, ал JSI Travel билеттерді көтерме бағамен сатып алып, брондауды жүзеге асыратын еді. Hoover өтінім беру процесін мүмкіндігінше қиын етуге тырысты, құрылғы сатып алғандардың аз ғана бөлігі ғана билеттерді алады деп үміттене отырып. Компания ұсынысты пайдалану үшін келесі процедураны енгізді: Егер клиент белгілі бір дүкендерден Hoover құралын кем дегенде 100 фунт стерлингке сатып алса, олар сатып алғаннан кейін 14 күн ішінде түбіртегімен бірге өтінімді жіберуі керек еді. Содан кейін Hoover 14 күн ішінде толтырылып қайтарылуы тиіс тіркеу формасын жіберді. Соңында Hoover саяхат купонын жіберетін болды. Клиентке 30 күн ішінде үш ұшу комбинациясын – ұшу әуежайларын, күндерін және бағыттарын таңдау мүмкіндігі берілді. Hoover клиент таңдаған комбинацияны қабылдамау құқығын өзінде сақтап, клиенттен тағы үш балама ұсынуын талап етті. Сонымен қатар, Hoover баламалардан да бас тартуға және өздері таңдаған комбинацияны ұсынуға құқылы еді. Бұл клиенттің рейсі ыңғайсыз жерден және ыңғайсыз уақытта жүзеге асырылуы мүмкін екенін білдіреді, бұл клиенттің билеттерді пайдалану ықтималдығын азайтатын еді. Hoover 50 000 өтінім күтеді деп есептеген, бірақ соңғы саны шамамен 300 000-ға жетті. Көпшіліктің реакциясы қарқынды болды, наразылықтар туды және 1998 жылға дейін жалғасқан сот ісіне әкеп соқты. 1994 жылы Джек тегін билеттерді ұсыну туралы мәселе бойынша Hoover-ді сотқа берді. BBC Watchdog бағдарламасының акцияға қатысты клиенттердің шағымдарын тергеуі бұл мәселеге одан да көп назар аударды. Осы оқиғаның салдарынан Hoover компаниясының бірқатар басшылары жұмысынан босатылды, олардың ішінде Hoover компаниясының бас директоры және президенті Уильям Фост, маркетинг вице-президенті Брайан Уэбб және маркетингтік қызметтер директоры Майкл Гилби болды. 1995 жылы компанияның еуропалық бөлімшесі Candy компаниясына сатылғанына қарамастан, оқиғаға қатысты сот процестері 1998 жылға дейін жалғасты.

BBC деректі фильмдері

2004 жылы Сичи мен Джектің 1994 жылы Ньютонға сапарының мерейтойына орай BBC деректі фильмі түсірілді. "Тробль ат Топ" (Trouble at the Top) сериясының бір бөлігі болған "Хувер рейстерінің сәтсіздігі" (Hoover Flights Fiasco) 1,7 миллион көрермен көріп тамашалады. Осының нәтижесінде британдық корольдік отбасы Хувердің Патшалық рұқсатын (Royal Warrant) кері алып алды.