Кіріспе

Ұшақтың тұрақты мозаикасы

Геометрияда үшбұрышты мозаика немесе үшбұрышты тесселяция – Евклид жазықтығының үш тұрақты мозаикасының бірі, және құрамына кіретін фигуралар параллелограм емес жалғыз осындай мозаика. Теңқабырлы үшбұрыштың ішкі бұрышы 60 градус болғандықтан, бір нүктедегі алты үшбұрыш 360 градусқа толады. Үшбұрышты мозаиканың Шлефли символы {3,6} болып табылады. Ағылшын математигі Джон Конвей оны грек әрпі дельтаның (Δ) үшбұрышты пішінімен байланыстырып, deltille деп атады. Үшбұрышты мозаиканы алтыбұрышты мозаиканың қырларын ауыстыру үшін орталық нүкте мен үшбұрыштар қосылатын kis операциясы арқылы kishextille деп те атауға болады. Бұл жазықтықтың үш тұрақты мозаикасының бірі. Қалған екеуі – шаршы және алтыбұрышты мозаикалар.

Геометриялық өзгерістер

Үшбұрышты мозаикалар тұрақты мозаикалармен бірдей {3,6} топологиясымен жасалуы мүмкін (әр төбесінде 6 үшбұрыштан). Бірдей беттері (беттік транзитивтілік) және төбелік транзитивтілік болғанда, 5 нұсқасы бар. Симметрия барлық беттердің бір түсті болғаны ескеріледі.

Байланысты полиэдрлер мен плиткалар

Жазық мозаикалар полиэдрлермен байланысты. Бір төбедегі үшбұрыштардың санын азайту кеңістік қалдырады және оны пирамидаға бүгуге мүмкіндік береді. Бұларды Платондық денелерге кеңейтуге болады: бір төбеде бес, төрт және үш үшбұрыш сәйкесінше икосаэдр, октаэдр және тетраэдрді анықтайды. Бұл мозаикалар топологиялық тұрғыдан Шлефли символы {3,n} бар тұрақты полиэдрлер тізбегінің бір бөлігі ретінде байланысты, және гиперболалық жазықтықта жалғасады. Ол сондай-ақ Vn.6.6 беттік конфигурациясы бар Каталан денелерінің тізбегінің бір бөлігі ретінде топологиялық тұрғыдан байланысты, сондай-ақ гиперболалық жазықтықта жалғасады. V3.6.6V4.6.6V5.6.6V6.6.6V7.6.6

Шексеугiлiк және үшбiрлiк қабаттан жасалған Wythoff конструкциялары

Біркелкі көпбұрыштар сияқты, тұрақты алтыбұрышты мозаикадан (немесе оның қос үшбұрышты мозаикасынан) жасалған сегіз біркелкі мозаика бар. Түпкі беттерін қызыл, түпкі төбелерін сары, ал түпкі қабырғаларын көк түспен боясақ, 8 түрлі мозаика пайда болады, олардың 7-сі топологиялық тұрғыдан өзгеше. (Қырқылған үшбұрышты мозаика топологиялық тұрғыдан алтыбұрышты мозаикаға сәйкес келеді.)