Кіріспе

Неміс композиторы және дирижері Август Фридрих Мартин Клугардт (30 қараша 1847 – 3 тамыз 1902) – неміс композиторы және дирижері.

Өмір

Клугардт Кётен қаласында дүниеге келді. 10 жасында ол алғашқы пианино және музыка теориясы сабақтарын алды. Ұзақ өтпей ол өзінің алғашқы шығармаларын жаза бастады, оларды Клугардт мектепте өзі құрған музыка үйірмесі орындады. 1863 жылы оның отбасы Дессауға көшті. Бір жыл өткен соң Клугардт пианист ретінде тұңғыш рет өнер көрсетті. Мектепті бітіргеннен кейін 1866 жылы Дрезденге кетті. Сол жерде ол сабақтарын жалғастырып, шығармаларын алғаш рет жұртшылық назарына ұсынды. Бір жылдан соң ол дирижер болып жұмыс істеуге кірісті. Алдымен ол Позен (Познань) қалалық театрында бір маусым, содан кейін Нойстрелицте бір маусым, ал соңында Любекте бірнеше ай жұмыс істеді. 1869-1873 жылдары Веймар сарай театрында жұмыс істеді. Ол жерде ол Франц Листпен кездесті, бұл оның шығармашылық дамуы үшін өте маңызды болды. 1873 жылы Нойстрелицке оралып, бас дирижер болып тағайындалды. 1880 жылы директор болып тағайындалды. 1876 жылы ол алғашқы Байройт фестиваліне қатысты. 1882 жылдан өмірінің соңына дейін Дессау сарайындағы музыка директоры қызметін атқарды. 1892 және 1893 жылдары Рихард Вагнердің «Нибелунгтер сақинасы» операсын дирижерлік етті. Өмірінің соңғы жылдарында көптеген наградаларға ие болды: 1898 жылы Берлин өнер академиясының мүшесі болып сайланды және Эрланген университетінің құрметті докторы атанды. Оған Берлиндегі Сингакадемияны басқару ұсынылды, бірақ ол бұл ұсыныстан бас тартты. Клугардт 54 жасында Росслауда кенеттен дүние салды.

Стиль

Клюхардттың Листпен кездесуі оның Вагнер мен Лист айналасындағы Neudeutsche Schule музыкасына деген ынтасын қалыптастырды. Шығармалары олардың кейбір идеяларын көрсетеді. Дегенмен, Клюгардт Вагнер мен Лист қабылдамаған жанрларды сақтаудан жаңылған жоқ. Ол алты симфония және көптеген камералық музыка жазды. Сонымен қатар, Лист тараптан жариялаған симфониялық поэма жанрын жазбады, бірақ бірнеше ескі үлгідегі бағдарламалық увертюралар жазды. Шындығында, Роберт Шуманның ықпалы Клюгардттың шығармаларында анық байқалады. Ол осы әртүрлі бағыттардың синтезін жасауға тырысты. Операларында Вагнердің лейтмотивтер техникасын пайдаланды, бірақ Вагнердің жеке үзіліссіз музыкалық драмасының орнына, дәстүрлі номерлік операны ұстанды. Оның кейбір шығармалары Клюгардтты өз заманының өкілі ретінде көрсетеді, мысалы, оның хорлық туындысы Die Grenzberichtigung (Шекараны нақтылау), Op. 25, Германияның 1870/71 жылғы Франко-пруссия соғысында жеңіске жеткен кезде жазылған. Барлығын ескерсек, Клюгардтты қазіргі заманғы тенденцияларға қызығушылық танытса да, консервативті композитор деп санау керек. Бүгінде оның көптеген шығармалары ұмытылып кеткен. Тек оның виолончель концерті, Schilflieder (Қамыстың әндері) және желдік квинтеті кейде орындалады.

Жазбалар

2011 жылы CPO лейблі оның ре мажордағы №3 симфониясын, Op. 37 және D мажордағы скрипкалық концертін, Op. 65, Дессау-Анхальт филармониялық оркестрімен, солист Мириам Цхопппен және дирижер Голо Бергпен бірге жазды. 2016 жылы ол Со минордағы №4 симфониясын, Op. 57 және «Оркестр үшін үш пьеса», Op. 87 (үш өзгеше стильдегі шығармалар: Каприччио, Гавотте және Тарантелла) сол оркестрдің орындауында, бірақ бұл жолы Антоний Гермус дирижерлік етті. 2013 жылы CPO лейблінде Се минордағы №5 симфониясы, Op. 71 да сол оркестр мен дирижердің орындауында жазылды, сонымен қатар «Көктемде» (Im Frühling) концерттік увертурасы, Op. 30 және Ми-бемольдағы Фестивальдік увертура, Op. 78 де кірді. 1975-1980 жылдар аралығында тағы бір лейбл, Sterling, G мажордағы концерттік увертураны, Op. 45, F мажордағы обой мен оркестрге арналған концерттік пьесаны, Op. 18, A минорындағы виолончельдік концертін, Op. 59 және «Жолда» (Auf der Wanderschaft) оркестрлік сюитасын, Op. 67 жазды. Бұл сюита композитордың әйелімен Харц тауларында демалыстан кейін жазған бұрынғы фортепианолық сюитасының оркестрге бейімделуі болып табылады; орындаушылар – Рольф Юлиус Кох (обо), Хорст Беккердорф (виолончель) және NDR Radiophilharmonie оркестрі, үш түрлі дирижермен.