Кіріспе

Кхмер қызыл кадры Иенг Тирит (туған аты Кхиё; 10 наурыз 1932 – 22 тамыз 2015) – Қызыл Кхмердегі ықпалды зиялы және саясаткер, бірақ ол Қызыл Кхмердің тұрақты комитетінің немесе Орталық комитетінің мүшесі болған жоқ. Иенг Тирит – Демократиялық Кампучияның Қызыл Кхмер режимінде Сыртқы істер министрі болған Иенг Саридің әйелі. Ол 1975 жылдың қазанынан бастап 1979 жылы Қызыл Кхмердің құлауына дейін Әлеуметтік істер министрі қызметін атқарды. Ол Пол Поттың бірінші әйелі Кхиё Поннаридің қарындасы болды. 2007 жылдың қараша айында Камбоджадағы төтенше жағдайлар трибуналы (ECCC) оны күйеуі Иенг Саримен бірге геноцид, соғыс қылмыстары және адамзатқа қарсы қылмыстар жасады деген күдікпен тұтқындады.

Алғашқы жылдар

Камбоджаның солтүстік-батысындағы Баттамбанг провинциясында Кхьё Тирит деген атпен дүниеге келген ол, салыстырмалы түрде бай және жақсы жағдайдағы отбасыдан шыққан. Ол Камбоджа судьясының екінші қызы болды, судья Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде отбасын тастап, Камбоджа ханшайымымен бірге Баттамбангқа қашып кеткен. Тирит Пномпендегі Сисоват лицейін бітірді, ал Камбоджада ол өзінен бір жыл жоғары курста оқыған Иенг Саримен кездесіп, оған ұнады. Ол әпкесімен бірге Парижге барып, ағылшын әдебиетін оқыды, Сорбонна университетінде Шекспирді терең зерттеді. Ол ағылшын әдебиеті бойынша диплом алған алғашқы камбоджалық болды. Тирит 1951 жылдың жазында Париждің 15-ші округіндегі әкімшілік ғимаратында Иенг Сариге тұрмысқа шығып, күйеуінің тегін алды, Иенг Тирит атанды. 1957 жылы туған жеріне, Камбоджаға оралып, 1960 жылы жеке ағылшын мектебін ашқанға дейін профессор болып жұмыс істеді. Қамауға алынғанға дейін ол сирек ғана қоғамдық орындарда көрінетін. 2006 жылы Иенг Тирит пен оның күйеуі өздерін қорғау үшін шетелдік адвокаттарды жалдады, Камбоджа трибуналы сот залын дайындау және судьяларды таңдау ісінде табысқа жеткен кезде. 2007 жылдың 12 қарашасында Пномпендегі үйінде, Камбоджа трибуналы айыптағаннан кейін тұтқындалды. Ол адамзатқа қарсы қылмыс жасады деп айыпталды: "Әлеуметтік істер министрлігінің қызметкерлерін заңсыз өлтіру немесе кісі өлтіру, сондай-ақ кең ауқымды тазарту шараларын жоспарлау, басқару, үйлестіру және бұйыру". Прокурорлар оның босатылуына шағымданды. 2012 жылдың қыркүйегінде оның психикалық қабілетсіздігі туралы 2011 жылдың қараша айындағы шешім күшіне енді және ол түрмеден босатылды. Ол 2015 жылдың 22 тамызында 83 жасында аурудың асқынуынан қайтыс болды.