Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Мао Цзэдун (1893–1976), Қытай Коммунистік партиясының бірінші төрағасы және Қытай Халық Республикасын шамамен 30 жыл басқарған жетекші, 1920 жылдары, 1934–1936 жылдардағы Ұзақ жорыс кезінде Қытай Қызыл Армиясының шегінуі мен 1949 жылы Қытай Азамат соғысынан кейін билікке келгеннен бастап өлеңдер жазды. Маоның саяси радикализміне қарамастан, ол өнер саласында консервативті болды және дәстүрлі қытай формаларын қолдануды жөн көрді.
Mao Zedong (1893–1976), the first Chairman of the Chinese Communist Party and leader of the People's Republic of China for nearly 30 years, wrote poetry, starting in the 1920s, during the Chinese Red Army's retreat during the Long March of 1934–1936, and after coming to power in 1949 following the Chinese Civil War. In spite of Mao's political radicalism he was artistically conservative, opting to use traditional Chinese forms.
Шолу
Маоның өлеңдері жаңаша қытай поэзиясы емес, классикалық қытай өлеңдерінің стилінде жазылған. Өзінің буынындағы көптеген қытай зиялылары сияқты, Мао да қытай классикалық әдебиетіне терең бойлады. Оның стиліне Тан әулетінің "Үш Ли" – Ли Бай, Ли Шаньин және Ли Хэ ақындарының шығармалары зор ықпал етті. Ол Ду Фу ұсынған реалистік ақындардан өзгеше, романтик ақын ретінде танылады. Маоның өлеңдері халық мәдениетінде, әдебиетте және күнделікті сөйлесулерде жиі айтылады. Оның ең белгілі өлеңдері: "Чанша" (1925), "Қос тоғызыншы" (1929.10), "Лошань жотасы" (1935), "Ұзын жорық" (1935), "Қар" (1936.02), "ҚХА Нанкинды басып алды" (1949.04), "Ли Шуйиге жауап" (1957.05.11) және "Жұпар гүлге арналған мақтау" (1961.12).
Mao's poems are in the classical Chinese verse style, rather than the newer Modern Chinese poetry style. Like most Chinese intellectuals of his generation, Mao immersed himself in Chinese classical literature. His style was deeply influenced by the "Three Lis" of the Tang dynasty: poets Li Bai, Li Shangyin, and Li He. He is considered to be a romantic poet, in contrast to the realist poets represented by Du Fu. Mao's poems are frequently quoted in popular culture, literature and daily conversations. Some of his most well known poems are "Changsha" (1925), "The Double Ninth" (1929.10), "Loushan Pass" (1935), "The Long March" (1935), "Snow" (1936.02), "The PLA Captures Nanjing" (1949.04), "Reply to Li Shuyi" (1957.05.11), and "Ode to the Plum Blossom" (1961.12).
Екі есе тоғызыншы (1929 жылдың қазаны)
Қос тоғызыншы фестиваль, сондай-ақ Чоньян деп аталады, – бұл қытай мерекесі. Дәстүр бойынша, жыл сайын қыркүйектің 9-ы күні (қытай ай күнтізбесі бойынша) қытай халқы жақын маңдағы таулардың шыңына көтеріліп, алысқа қарайды және басқа жерлерде саяхаттап жүрген туыстарын ойлайды. Бұған қоса, сол күні адамдар ұзақ өмір тілеу үшін хризантема гүлдерінен жасалған шарап ішеді. Осы себепті, 1980-ші жылдары Қытай үкіметі бұл күнді қарттар күні деп белгілеп, халықты егдеулерді құрметтеуге шақырды.
Double Ninth Festival, also called Chongyang, is a Chinese holiday. By tradition on September 9 (Chinese Lunar Calendar) each year, Chinese people would climb to the peaks of nearby mountains, looking far away, thinking about their family members who are travelling in other places. In addition, during that day, people will drink wine made from chrysanthemum to pray for longevity. Therefore, in 1980s, Chinese government set that day as old people's day as well to call on people to respect the senior.
Гуанчхан жолындағы суреттер (1930 жылдың ақпан айы)
Атауы: Гуанчжан – Цзянси провинциясындағы қала, ол Қытай Коммунистік партиясының Цзянси кеңесінің «Солтүстік қақпасы» деп аталған. 6-жол: Ган өзені – Цзянси провинциясынан өтетін өзен. 8-жол: Цзянь – Цзянси провинциясындағы қала.
Title: Guangchang is a city in Jiangxi, it was called the "North Gate" of CPC's Jiangxi Soviet. Line 6: Gan River is a river flowing through Jiangxi. Line 8: Ji'an is a city in Jiangxi.
Дабоджи (1933)
Дабоди – 1929 жылдың басында болған шайқас орны. Бұл кезде Маоның Қызыл Армиясы жаңа база іздеу үшін Цзиньган тауларын қалдырған еді. Қызыл Армия КМТ армиясының қуып жете беруінен бірнеше рет жеңіліске ұшырады. Олардың барлық оқ-дәрісі таусылып, аштыққа ұшырады. Содан кейін 1929 жылғы Жаңа жылда олар Дабодиде қардың арасында тас және қолдарымен шайқасып, жауларын жеңді. Мао бірнеше жылдан соң бұл жерге қайта оралып, осы өлеңді жазды.
Dabodi is the site of a battle which actually took place at the beginning of 1929. The background: at that time, Mao's Red Army had left Jinggang Mountains to look for a new base. Red Army was beaten several time by the pursuing KMT army. They used up all ammunitions and were starved. Then on the New Year of 1929 they fought a desperate fight in the snow at Dabodi, using stones and bare hands, and beat their enemy. Mao revisited this place several years later and wrote this poem.
Хуйчан (1934)
Хуйчаң – Цзянси провинциясындағы қала, ал "Юэ" – Кантонның тағы бір атауы.
Huichang is a city in Jiangxi, "Yue" is another name of Canton.
Лушан асуы (1935)
Бұл Ұзақ жорық кезінде жазылған танымал өлең. Лушань асуы – Гуйчжоу провинциясындағы қаһарлы шайқас болған жер.
This is a famous poem written during Long March. Loushan Pass is a place in Guizhou, where a fierce battle was fought.
Лю Язиге жауап (1950 жылдың қазанында)
Лю Язи мырзаға арналған, 1949 жылғы және 1950 жылғы қазан айындағы өлеңдер. 1-жол: "Қызыл жер" – қытай халқы өз елін "Құдай жері" деп атауының тағы бір түрі. 5-жол: "Ютьян" – Синьцзяндағы бір жер, мұнда алыс елдерді білдіреді.
Poems, "For Mr. Liu Yazi," dated 1949 and October 1950. Line 1: "Crimson Land", similar to " Divine Land ", is another way Chinese people call their own country. Line 5: "Yutian", a place in Xinjiang, here means far away places.