Кіріспе

Американдық бизнесмен

Генри Борн Джой (23 қараша 1864 – 6 қараша 1936) – американдық бизнесмен және Packard Motor Car Company компаниясының президенті. Ол автомобиль өнеркәсібінің дамуына зор үлес қосты, сонымен қатар әлеуметтік белсенді де болды. 1913 жылы Джой мен Карл Г. Фишер Нью-Йорк пен Сан-Франциско қалаларын жалғайтын бетон жол салу мақсатында құрылған Линкольн тас жолы қауымдастығының бас ұйымдастырушылары болды. Бірнеше жылдан кейін Фишер Дикси тас жолымен көбірек айналысса, Джой Линкольн тас жолына адал қалды. Бұрынғы АҚШ президенті Авраам Линкольннің есімімен атауды ұсынған да Джой болды, және оның Линкольн тас жолы жобасы Генри Форд сияқты автомобиль өнеркәсібінің басшыларынан қаржылық қолдау алмағанына қарамастан, оның өмірінде аяқталды. Джой сол тұрақсыз кезеңде тыйым салу мәселесінде екі жақтың да ықпалды тұлғасы болды.

Ерте өмір

Джой 1864 жылы Детройт қаласында Мичиган орталық темір жолының президенті Джеймс Ф. Джойдың ұлы болып дүниеге келді. Оның әкесі Миссуриге қарай темір жол салу ісіне қатысты және бірігулерге көмектесу үшін Ыбырайым Линкольнді жалдаған. Джой Мичиганда оқуын бастады, содан кейін 1883 жылы Андовердегі Филлипс академиясын бітірді. Одан кейін Йель университетіне түсіп, 1892 жылы бітірді. Ол университетте оқығанда Сент-Энтони Холл мүшесі болды.

Мансап

Джой өзінің карьерасын Peninsular Car Company (әкесінің Детройттегі компаниясы) кеңсе қызметшісі ретінде бастады, бірақ қазынашының көмекшісіне дейін өсті. Ол Юта штатында кен өндірісімен айналысуға тырысты, бірақ Детройтке оралып, Форт-стрит Юнион Депо компаниясының қазынашысы (кейін директор) болды. Джой сондай-ақ Детройт Юнион теміржол станциясы және депо компаниясында түрлі лауазымдарда жұмыс істеді (қазынашы, вице-президент, президент және директор), 1896 жылы әкесі қайтыс болғаннан кейін президент болды. Соңынан ол Peninsular Sugar Refining Company компаниясының қазынашысы және директоры қызметін атқарды. Испан-американ соғысы кезінде Джой көмекші крейсер "Йосемитиде" (қайын інісі және өмір бойы досы Труман Хенди Ньюберримен бірге) бас боцманның көмекшісі ретінде қызмет етті. Кейін, Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Джой АҚШ армиясының Сигнал корпусында қызмет етті, капитан шынғымен кіріп, лейтенант полковник шынғымен кетті.

Пакард

1902 жылы Нью-Йоркке сапар кезінде Джой екі Паккардтың атпен тартылатын өрт сөндіру машинасына қуып жеткенін көрді. Ынталандырылып, Джой қаладағы жалғыз Паккардты сатып алды. Джой машинаны өте ұнатып, оның сенімділігіне тәнті болды және Джеймс Уорд Паккардтың Огайо штатындағы Уоррен қаласындағы бас кеңсесіне барып кездесті. Паккард оған өзінің және ағасы Уильям Доуд Паккардтың қосымша капиталға мұқтаж екенін айтты. Джой қайын інісі Труман Хенди Ньюберриді де қамти отырып, инвесторлар тобын ұйымдастырды. 1902 жылдың 2 қазанында Огайо автомобиль компаниясы Паккард моторлы автомобиль компаниясы болып қайта құрылды, ал Джойдың инвесторлары басым үлеске ие болды. Компания Детройтке көшіп, ол жерде Джой жаңа идеялары бар жас архитектор Альберт Канмен келісім шарт жасады. Кан Шығыс Гранд бульварына әлемдегі алғашқы темір бетон зауытын жобалап салды. Джойдың басшылығымен компания өркендеді; ол 1909 жылы президент, ал 1916 жылы директорлар кеңесінің төрағасы болды. Осы кезеңде Паккард технология және сәндік автокөліктермен танымал болды. Джой Паккардты инновациялық жүк көліктерін жасауға және V12 қозғалтқышын құруға бағыт берді. Джой Паккард инженерлерімен бірге ұшақтарға арналған қозғалтқыштарды зерттеуді бастады, бұл зерттеу бағдарламасы әйгілі Liberty Motor қозғалтқышының жасалуына әкелді. Джойдың авиацияға деген қызығушылығы компанияны Бірінші дүниежүзілік соғыста Еуропадағы әскери қақтығыстарда қолданылатын ұшақтарды дамытуға итермеледі. Джойдың тілегі бойынша Паккард Мичиган штатындағы Маунт-Клеменс қаласының жанындағы Сент-Клэр көлінде үлкен жер учаскесін сатып алды, ол Liberty қозғалтқыштарымен жабдықталған ұшақтарды сынау үшін қажет болды. Әуе алаңы бастапқыда Joy Aviation Field деп аталды және үкіметке ұшақтарды өндіру және сынау ісінде көмектесті. Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейін үкімет алаңды сатып алып, оны ұшақта алғашқы қаза тапқан Томас Селфридж атымен Селфридж әуе базасы деп атады. Селфриджге апаратын көше әлі де Joy Road деп аталады. Генри Джой 1926 жылға дейін Паккардта қызмет етті (Бірінші дүниежүзілік соғыстағы уақытша үзіліс ескерілді).

Кейінгі өмірі

Оның алкогольді ұлттық түрде тыйым салу қауіпсіз, дені сау және жақсы қоғамға алып келеді деген сенімі оны Анти-Салон Лигасында өте белсенді болуға итермеледі. Алайда, әлеуметтік эксперимент іске асырылғаннан кейін ол оның кейбір теріс салдарына куә болды. Мысалы, қазыналық агенттер екі рет оның жеріне келіп, заңсыз алкоголь іздеп, оның қарт күзетшісінің мүлкін жойды. Содан кейін Джойдың үйінің жанында қайықпен жүрген балықшы, агенттің тоқтау және контрабандалық сусын іздеу туралы талабын қозғалтқыш шуынан естімегендіктен, агенттің қолынан қаза тапты. Джойдың АҚШ Конгресіндегі куәлігі 1933 жылы тыйым салуды жою қозғалысының сәтті болуына үлкен үлес қосты. 1913 жылы Джой Нью-Йорк пен Сан-Франциско арасындағы бетонды жол салуға бағытталған Линкольн тас жолы қауымдастығының негізгі ұйымдастырушыларының бірі және президенті болды. Оның вице-президенті Карл Грэм Фишердің күшті қолдауымен бұл жоба сәтті аяқталды және 1939 жылдың 2 шілдесінде Континенттік бөліністегі Линкольн тас жолы бойында Джойға ескерткіш орнатылды. 2001 жылы бұл ескерткіш Шайеннен батысқа қарай, Вайоминг штатындағы оңай қолжетімді жерге көшірілді. Джой 1928 жылы Генри Б. Джой тарихи зерттеулер тобын құрды, ол оның өмірінің соңына дейін жұмыс істеді. Бұл топты тарихшы Стивен И. Гилкрист басқарды. Топтың алғашқы мақсаты – орталық батыс аймағының темір жолдарының тарихын жариялау болды. Кейіннен бұл міндет Линкольн мен Джойдың әкесі Джеймс Ф. Джой арасындағы байланысты көрсететін Авраам Линкольннің өмірбаянын да қамтуға кеңейтілді. Алайда, ешқайсысы жарияланбады, бірақ топтың зерттеу материалдары мен жарияланбаған қолжазбалары Мичиган университетінің Бентли тарихи кітапханасында сақтаулы.

Отбасылық өмір

1892 жылы Джой Хелен Холл Ньюберриге үйленді.